Reinterpretacja dyskursów doświadczenia badawczego jako ślad aktywnego czytania Barbiera

Autor

DOI:

https://doi.org/10.18778/2450-4491.22.10

Słowa kluczowe:

badanie jako działanie, dyskursy doświadczenia badawczego, aktywne czytanie Barbiera, transwersalna analiza aktywności, antropologia aktywności usytuowanych

Abstrakt

Celem artykułu jest reinterpretacja wybranych dyskursów doświadczenia z badań partycypacyjnych. Praca interpretacyjna jest dokonywana z wykorzystaniem wybranych konceptów transwersalnej analizy aktywności (Barbier 2026, 2016, 2006). Impulsem do jej podjęcia stała się lektura najnowszej książki Barbiera pt. Myśląc: badanie – działanie. Wybór tekstów (2026), w której jest formułowana teza o analizowaniu badania jako działania. Autorka podejmuje próbę aktywnego czytania, traktując koncepty Barbiera jako heurystyczne narzędzia do namyślania się nad aktywnością badawczą, umożliwiające rozpoznawanie badania jako działania dynamicznego i relacyjnego, w którym jego sens i komunikowane znaczenia ulegają transformacji.

Biogram autora

  • Izabela Kamińska-Jatczak - Uniwersytet Łódzki

    Izabela Kamińska-Jatczak – doktor nauk społecznych, adiunkt w Katedrze Pedagogiki Społecznej i Resocjalizacji UŁ. Zainteresowania naukowe: analiza aktywności profesjonalnych w polu pracy socjalnej z rodziną, doświadczenia rodziców w sytuacjach wieloproblemowych, badania narracyjne i partycypacyjne, autoetnografia, biograficzne i historyczne konteksty pedagogiki społecznej.

Bibliografia

Anderson L. (2014) Autoetnografia analityczna, tłum. M. Brzozowska-Brywczyńska, „Przegląd Socjologii Jakościowej”, nr 3(X), s. 144–167, https://doi.org/10.18778/1733-8069.10.3.07

Barbier J. M. (2006) Działanie w kształceniu i pracy socjalnej. Analiza podejść, tłum. G. Karbowska, konsultacja naukowa E. Marynowicz-Hetka, seria: Biblioteka Pracownika Socjalnego, Katowice, Wydawnictwo Naukowe „Śląsk”.

Barbier J. M. (2016) Leksykon analizy aktywności. Konceptualizacje zwyczajowych pojęć, tłum. i oprac. E. Marynowicz-Hetka, Łódź, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Barbier J. M. (2020) Konstruowanie aktywności i podmiotu w aktywności – wzajemne powiązania w: Pedagogika społeczna. Spotkania, trwanie i zmienność, pogranicza, A. Walczak, L. Telka, M. Granosik (red.), seria: Stała Konferencja Pedagogiki Społecznej pod patronatem Komitetu Nauk Pedagogicznych PAN, Łódź, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, s. 223−230.

Barbier J. M. (2026) Myśląc: badanie – działanie. Wybór tekstów, tłum. i oprac. E. Marynowicz-Hetka, Łódź, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, https://doi.org/10.18778/8331-968-1

Bauman Z. (2003) Żyjąc (czasami umierając) na tłocznej planecie, „Przegląd Socjologiczny”, nr 2(52), s. 35‒51.

Dickinson E. (1961[1960]), The Complete Poems of Emili Dickinson, T. H. Johnson (red.), Boston, Toronto, Little Brown and Company.

Gulczyńska A. (2013) „Chłopaki z dzielnicy”. Studium społeczno-pedagogiczne z perspektywy interakcyjnej, Łódź, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, https://doi.org/10.18778/7525-983-4

Gulczyńska A. (2019) Nieupełnomocniające re-definicje „miejsca” i tożsamości jego uczestników w przebiegu badań partycypacyjnych w: Pamięć i miejsce. Perspektywa społeczno-edukacyjna, M. Mendel, W. Theiss (red.), Gdańsk, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, s. 357–379.

Ingarden R. (1987) Książeczka o człowieku, Kraków, Wydawnictwo Literackie.

Jullien F. (2024) Ponownie otworzyć możliwości: de-koincydencja i kolejne życie, tłum. i oprac. E. Marynowicz-Hetka, Łódź, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, https://doi.org/10.18778/8331-370-2

Kafar M., Marynowicz-Hetka E. (2021) O „przepływach intelektualnych”: spotkania dialogowe, „Nauki o Wychowaniu. Studia Interdyscyplinarne (NOWIS)”, nr 2(13), s. 251–274, https://doi.org/10.18778/2450-4491.13.15

Kamińska-Jatczak I. (2021a) Aktywność asystentów rodziny. Analiza narracji w ujęciu transwersalnym, Łódź, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, https://doi.org/10.18778/8220-455-1

Kamińska-Jatczak I. (2021b) Transwersalna analiza aktywności – znaczące doświadczenie badawcze, „Nauki o Wychowaniu. Studia Interdyscyplinarne (NOWIS)”, nr 2(13), s. 317–322, https://doi.org/10.18778/2450-4491.13.18

Kamińska-Jatczak I. (2025) Ponowne odkrywanie sensu partycypacji wobec doświadczenia zranienia. Refleksje z partycypacyjnych badań w działaniu, „Przegląd Socjologii Jakościowej”, nr 3(21), s. 6‒23.

Kamińska-Jatczak I., Marynowicz-Hetka E. (2021) Myśląc transformacje: przestrzenie uwspólniania podejścia epistemologicznego, „Nauki o Wychowaniu. Studia Interdyscyplinarne (NOWIS)”, nr 2(13), s. 340–352, https://doi.org/10.18778/2450-4491.13.20

Kamińska-Jatczak I., Skoczylas-Namielska E. (2016) Pedagogika społeczna w Uniwersytecie Łódzkim: Przeszłość – teraźniejszość – przyszłość: Kulminacja obchodów 70-lecia Katedry Pedagogiki Społecznej UŁ, „Nauki o Wychowaniu. Studia Interdyscyplinarne (NOWIS)”, nr 2(3), s. 215−232, https://doi.org/10.18778/2450-4491.03.13

Marynowicz-Hetka E. (2016) Posłowie. Konceptualizacje zwyczajowych ram myślenia o aktywności ‒ na marginesie pracy nad tekstem w: Leksykon analizy aktywności. Konceptualizacje zwyczajowych pojęć, tłum. i oprac. E. Marynowicz-Hetka, Łódź, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, s. 271‒289.

Marynowicz-Hetka E. (2019) Pedagogika społeczna. Pojmowanie aktywności w polu praktyki, Łódź, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, https://doi.org/10.18778/8142-557-5

Marynowicz-Hetka E. (2026) Zrozumieć/pojąć aktywność w polu praktyki: notatki na marginesie w: Myśląc: badanie – działanie. Wybór tekstów, Barbier J. M., tłum. i oprac. E. Marynowicz-Hetka, Łódź, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, s. 13‒21.

Michel M. (2025) Dzieci i badaczka (na) ulicy. Interwencyjne badania aktywistyczne w świetle radykalnej etnografii miejskiej w nurcie childhood studies, „Kultura i Społeczeństwo”, nr 1, s. 11‒27, https://doi.org/10.35757/KiS.2025.69.1.1

Witkowski L. (2026) Posłowie. Wiedza między konstrukcją i transformacją w działaniu podmiotowym, w: Myśląc: badanie – działanie. Wybór tekstów, Barbier J. M., tłum. i oprac. E. Marynowicz-Hetka, Łódź, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, s.173‒195.

Witkowski L. (2025) Eseje zbuntowane. Horyzont metahumanistyki i transdyscyplinarności, Kraków, Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych Universitas.

Pobrania

Opublikowane

2026-08-28

Jak cytować

Kamińska-Jatczak, Izabela. 2026. “Reinterpretacja dyskursów doświadczenia Badawczego Jako ślad Aktywnego Czytania Barbiera”. Nauki O Wychowaniu. Studia Interdyscyplinarne 22 (1): 134-46. https://doi.org/10.18778/2450-4491.22.10.

Inne teksty tego samego autora

1 2 > >>