Nadchodzące numery

Tematyka planowanych wydań:

2026/1(22) Między teorią a praktyką wychowania. Konteksty teoretyczne wobec zmian w rzeczywistości społeczno-kulturowej

2026/2(23) Mądrość i edukacja dla mądrości

2027/1(24) Profesjonalne wsparcie rodzin w sytuacjach wieloproblemowych: dyskursy, orientacje, metody i systemowe ramy działania

W każdym wydaniu planujemy również miejsce na część artykułów niezwiązanych z tematem wiodącym a dotyczących ważnych i aktualnych problemów mieszczących się w profilu naszego czasopisma.

 

Zaproszenie do składania artykułów:

Nauki o Wychowaniu. Studia Interdyscyplinarne (NOWIS) 2026/1(22)

Między teorią a praktyką wychowania. Konteksty teoretyczne wobec zmian w rzeczywistości społeczno-kulturowej

Redakcja naukowa: Alina Wróbel

Kolejny numer NOWIS zamierzamy poświęcić relacjom między teorią a praktyką wychowania w najszerszym rozumieniu tego pojęcia. Ściśle zaś – kontekstom teoretycznym ważnym dla współczesnego rozumienia i interpretowania zmian zachodzących w rzeczywistości społeczno-kulturowej, a w szczególności w szeroko rozumianej praktyce edukacyjnej, w tym edukacji realizowanej na poziomie szkoły wyższej. W pierwszej kolejności odwołujemy się do rozumienia rzeczywistości edukacyjnej, określając ją jako przestrzeń, w której możliwy jest dialektyczny związek między myśleniem i działaniem, a dalej – teorią i praktyką pedagogiczną. Stąd też, na przykład, pojawia się potrzeba poszukiwania teoretycznych uzasadnień, które nadają sens szeroko rozumianej działalności wychowawczej i rekonstruują myślenie o niej. Przy czym teoria/teorie rozumiane są tu procesualnie, jako rezultaty refleksji nad działaniem i działalnością naukowo-badawczą, będące spójnym, uporządkowanym systemem wiedzy i przekonań, stanowiących podstawę refleksyjnego przekształcania rzeczywistości.

Proponujemy następujące pola analiz:

• komparatystyka współczesnych teorii i nurtów wychowania, jako droga poszukiwania inspirujących rozwiązań czy też propozycji działań;
• refleksja etyczna wobec zmian zachodzących w szeroko rozumianej rzeczywistości edukacyjnej;
• teorie kształcenia i pedagogiczne badania porównawcze wobec zmian w praktyce edukacyjnej.

Zapraszamy do składania artykułów naukowych podejmujących anonsowaną tematykę.

Termin składania tekstów na platformie Index Copernicus upływa z końcem września 2025 roku

Wszelkie pytania prosimy kierować na adres Redakcji NOWIS: czasopismo.naukiowychowaniu@uni.lodz.pl.

 

Nauki o Wychowaniu. Studia Interdyscyplinarne (NOWIS) 2026/2(23)

Mądrość i edukacja dla mądrości

Redakcja naukowa: Krzysztof J. Szmidt, Elżbieta Bednarska

Mądrość staje się ponownie tematem i przedmiotem zainteresowania nauk społecznych oraz filozofii, po latach wyrugowania jej z zakresu teoretyzowania i badań empirycznych w naukach o człowieku. Dyskutowana i opisywana od czasów starożytnych, od Sokratesa i Arystotelesa, poprzez teologów okresu średniowiecza i filozofów Oświecenia, rzadko jednak była przedmiotem badań empirycznych, w których dociekano by, czym mądrość jest dla różnych grup społecznych, kim jest człowiek mądry i czym się różni od innych osób, w jakich sferach życia mądrość przejawia się w czystej postaci, jak się rozwija i jakie czynniki personologiczne oraz zewnętrzne – społeczne, kulturowe czy ekonomiczne – wpływają na jej stan (rozwój lub regres), czy można nauczać/nauczyć mądrości i jak to robić z uczniami w różnym wieku, jaki jest związek między dojrzałością i starością a mądrością w jej różnych odmianach. Po wielu dziesięcioleciach milczenia przedstawiciele psychologii, pedagogiki i socjologii mają na jej temat coraz więcej do powiedzenia, odwołując się do starannych, prowadzonych według różnych strategii, badań empirycznych. I choć nadal mądrość nie należy do głównego rdzenia przedmiotowego tych dyscyplin naukowych, to z każdym rokiem przybywa relacji z badań nad mądrością oraz syntez teoretycznych autorstwa psychologów i pedagogów. Mądrość wydaje się większości badaczy tak złożonym fenomenem, tak rozwiniętą strukturą łączącą czynniki poznawcze (intelektualne), emocjonalne, motywacyjne, działaniowe, a nawet duchowe (transcendentalne), że bardzo trudno ją zadowalająco zdefiniować. Zadania tego nie ułatwia mnogość filozoficznych i teologicznych koncepcji mądrości, jakie powstały od starożytności, akcentujących różnorodne składniki tej ważnej cnoty ludzkiego charakteru oraz wielość tak zwanych potocznych koncepcji mądrości.

            Pragniemy ten numer „Nauk o Wychowaniu. Studia Interdyscyplinarne” poświęcić problemom naszkicowanym powyżej, zachęcając Autorów zwłaszcza do relacji z badań empirycznych poświęconych mądrości, jej przejawom (składnikom), uwarunkowaniom i edukacji dla mądrości. Dobrym momentem inspirującym i jednocześnie odniesieniem do tworzenia tego numeru „NOWIS” jest opublikowanie przez Wydawnictwo Uniwersytet Łódzkiego, w serii „Edukacja dla mądrości” pierwszego w Polsce podręcznika akademickiego z zakresu psychologii mądrości – Roberta J. Sternberga i Judith Gluck Mądrość. Psychologia mądrych myśli, słów i czynów (2023) w tłumaczeniu Tomasza Tesznara i redakcji naukowej Krzysztofa J. Szmidta. Zapraszamy do dyskusji i polemiki z Autorami tego dzieła!

Termin nadsyłania tekstów na platformę Index Copernicus upływa z końcem stycznia 2026 r.

Wszelkie pytania prosimy kierować na adres Redakcji NOWIS: czasopismo.naukiowychowaniu@uni.lodz.pl.

 

Nauki o Wychowaniu. Studia Interdyscyplinarne (NOWIS) 2027/1(24)

Profesjonalne wsparcie rodzin w sytuacjach wieloproblemowych: dyskursy, orientacje, metody i systemowe ramy działania

Redakcja naukowa: Katarzyna Gajek, Izabela Kamińska-Jatczak

Zapraszamy Państwa do współtworzenia numeru poświęconego problematyce profesjonalnego oddziaływania na rodziny w sytuacjach wieloproblemowych, który ma na celu zainicjowanie interdyscyplinarnego i międzynarodowego dialogu, uwzględniającego różnorodne podejścia, modele i systemy wsparcia.

Skala interwencji wobec rodzin staje się impulsem do podejmowania pogłębionej, naukowej refleksji nad tym, w jaki sposób profesjonaliści konstruują diagnozy, interpretują dynamikę relacji rodzinnych oraz prowadzą działania wobec rodzin mierzących się z wielowymiarowymi trudnościami. Jednocześnie istotne jest zbadanie, w jaki sposób systemowe ramy instytucjonalne, uwarunkowania organizacyjne oraz dominujące dyskursy dotyczące rodzin w sytuacjach wieloproblemowych wpływają na praktyki zawodowe oraz decyzje podejmowane przez przedstawicieli różnych profesji.

W świetle powyższych procesów szczególnie interesują nas:

• analizy praktyk działania na rzecz rodziny: przyjmowane orientacje profesjonalne, stosowane metody pracy, strategie interwencyjne i modele współpracy z rodziną;
• analizy doświadczeń zawodowych kuratorów sądowych, pracowników socjalnych, asystentów rodziny, pedagogów, psychologów i innych grup profesjonalistów zaangażowanych w pracę z rodziną;
• analizy dyskursów kształtujących praktykę profesjonalną (sposoby myślenia i decydowania), w tym dyskursów dominujących oraz marginalizowanych, w ramach których konstruowane są kategorie „rodziny wieloproblemowej”, "rodziny dysfunkcyjnej", „dobra dziecka”, „wydolności opiekuńczo-wychowawczej”, „ryzyka” i „zagrożenia”;
• systemowe ramy wsparcia i ich oddziaływanie na praktykę, a więc: uwarunkowania prawne, organizacyjne i instytucjonalne, ograniczenia strukturalne, które warunkują działania profesjonalistów, a także przestrzenie możliwych zmian, modernizacji i innowacji w systemie pracy z rodziną.

Zachęcamy do nadsyłania artykułów prezentujących wyniki badań empirycznych, studia przypadków, analizy dyskursu, opracowania teoretyczne oraz propozycje praktycznych rozwiązań dotyczących pracy z rodzinami doświadczającymi wielowymiarowych, nakładających się trudności.

Termin składania tekstów na platformie Index Copernicus upływa z końcem września 2026 roku.

Termin nadsyłania tekstów na platformę Index Copernicus upływa z końcem września 2026 r.

Wszelkie pytania prosimy kierować na adres Redakcji NOWIS: czasopismo.naukiowychowaniu@uni.lodz.pl.