Spektrum autyzmu a afazja rozwojowa. Porównanie rozwoju języka
DOI:
https://doi.org/10.18778/2544-7238.06.17Słowa kluczowe:
spektrum autyzmu, afazja rozwojowa, rozwój języka, inteligencjaAbstrakt
W artykule przedstawiono wyniki badań, w których uczestniczyło 37 dzieci ze spektrum autyzmu oraz 12 dzieci z afazją rozwojową wieku od 2,6 do 8,1 lat. Zostały one ocenione za pomocą Testu Rozumienia Zdań, Przesiewowego Testu Logopedycznego oraz Skali Inteligencji Stanford‑Binet. Okazało się, że badane dzieci autystyczne oraz dzieci afatyczne mają inteligencję na pograniczu niepełnosprawności intelektualnej oraz są opóźnione w rozwoju mowy. Nie stwierdzono między nimi istotnych statystycznie różnic w zakresie rozumienia języka. Dzieci autystyczne uzyskały znacznie wyższe wyniki niż dzieci afatyczne w próbach oceniających słownik, gramatykę i wymowę. Stwierdzono także wysoką zależność między wynikami w Teście Rozumienia Zdań oraz Przesiewowym Teście Logopedycznym. Natomiast korelacja między rozumieniem języka a inteligencją niewerbalną okazała się nieistotna statystycznie.
Pobrania
Bibliografia
Bartak L., Rutter M., Cox A., 1977, A comparative study of infantile autism and specific developmental receptive language. III Discriminant function analysis, „Journal of Autism and Childhood Schizophrenia”, No. 7, s. 383–396. DOI: https://doi.org/10.1007/BF01540396
Bishop D.V., 1989, Autism, Asperger’s syndrome and semantic-pragmatic disorder: where are the boundaries?, „British Journal of Disorders of Communication”, No. 24(2), s. 107–121. DOI: https://doi.org/10.3109/13682828909011951
Błeszyński J., 1997, Echolalia i zaimek „ja” w kształtowaniu się mowy dziecka z autyzmem, [w:] T. Gałkowski (red.), Dziecko autystyczne, t. 5, Warszawa: Wydawnictwo KTA, s. 97–105.
Brzeziński J., 2001, Metodologia badań psychologicznych, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Czaplewska E., 2012, Rozumienie pragmatycznych aspektów wypowiedzi przez dzieci ze specyficznym zaburzeniem językowym SLI, Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
Giers M., 2011, Zespół Williamsa, Gdańsk: Wydawnictwo Harmonia Universalis.
Kielar‑Turska M., 2012, Rozwój sprawności językowej i komunikacyjnej, [w:] E. Czaplewska, S. Milewski (red.), Diagnostyka logopedyczna, Sopot: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, s. 15–63.
Klasyfikacja zaburzeń psychicznych i zaburzeń zachowania w ICD–10. Badawcze kryteria diagnostyczne, 1998, Kraków–Warszawa: Uniwersyteckie Wydawnictwo Medyczne „Vesalius”.
Kordyl Z., 1968, Psychologiczne problemy afazji dziecięcej, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.
Kryteria diagnostyczne zaburzeń psychicznych z DSM–5, 2018, Wrocław: Wydawnictwo Edra Urban & Partner.
Lee L.L., 1971, Northwestern Syntax Screening Test, Evanston: Northwestern University Press.
Lincoln A.J., Yeung‑Courchesne R., Elmasian R., Grillon Ch., 1989, Pathophysiologic Findings in Nonretarded Autism and Receptive Developmental Language Disorders, „Journal of Autism and Developmental Disorders”, Vol. 19, No. 1, s. 1–17. DOI: https://doi.org/10.1007/BF02212714
Morton‑Evans A., Hensley R., 1978, Paired associate learning in early infantile autism and receptive developmental aphasia, „Journal of Autism and Childhood Schizophrenia”, No. 8, s. 61–69. DOI: https://doi.org/10.1007/BF01550278
Panasiuk J., 2015, Postępowanie logopedyczne w przypadkach alalii i niedokształcenia mowy o typie afazji, [w:] S. Grabias, J. Panasiuk., T. Woźniak (red.), Logopedia. Standardy postępowania logopedycznego. Podręcznik akademicki, Lublin: Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie‑Skłodowskiej, s. 309–346.
Pruszewicz A., 1992, Opóźniony rozwój mowy, [w:] tenże (red.), Foniatria kliniczna, Warszawa: Państwowy Zakład Wydawnictw Lekarskich, s. 233–241.
Roid G.H., 2003, The Stanford‑Binet Intelligence Scales, Itasca: Riverside Publishing.
Sajewicz‑Radke U., Radke B.M., Lipowska M., 2017, Skala inteligencji, Gdańsk: Pracownia Testów Psychologicznych i Pedagogicznych w Gdańsku.
Sahlmann L., 1969, Autism or Aphasia?, „Developmental Medicine & Childhood Neurology”, Vol. 11(4), s. 443–448. DOI: https://doi.org/10.1111/j.1469-8749.1969.tb01462.x
Smereka T., 2015, Rozumienie przekazów językowych i jego zaburzenia, Wrocław: Wydawnictwo Mkwadrat Maciej Młynarski.
Tarkowski Z., 2002, Przesiewowy test logopedyczny, Lublin: Wydawnictwo Fundacji „Orator”.
Tarkowski Z., 2017, Prosty opóźniony rozwój mowy, [w:] tenże (red.), Patologia mowy, Gdańsk: Wydawnictwo Harmonia Universalis, s. 213–234.
Zaleski T., 1992, Opóźniony rozwój mowy, Warszawa: Państwowy Zakład Wydawnictw Lekarskich.
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Jak cytować
