Działalność Polskiej Organizacji Wojskowej w Szadku w okresie I wojny światowej

Dorota Stefańska

doi:10.18778/1643-0700.18.05

Autor

Dorota Stefańska Mgr, emerytowana nauczycielka historii w Zespole Szkoły Podstawowej i Gimnazjum w Szadku, członek zarządu Towarzystwa Przyjaciół Szadku

DOI:

https://doi.org/10.18778/1643-0700.18.05

Słowa kluczowe:

Szadek, Polska Organizacja Wojskowa, I wojna światowa

Abstrakt

POW w Szadku powstała wiosną 1915 r. Założył ją Feliks Szymański pseudonim Szczęsny, który sprawował funkcję komendanta organizacji miejskiej do 1917 r. Kolejnym komendantem POW w Szadku był Franciszek Zabłocki o pseudonimie Konarski. W listopadzie 1918 r. po odzyskaniu niepodległości POW została rozwiązana. Szadkowski oddział POW pod dowództwem Stanisława Godeckiego m.in. brał udział w rozbrajaniu Niemców w Szadku, Zygrach i Zduńskiej Woli. Zachowana w Muzeum Okręgowym w Sieradzu kronika oddziału szadkowskiego POW dokumentuje jego działalność w latach I wojny światowej.

Bibliografia

Akta miasta Szadku, sygn.6/4; Akta protokołów Magistratu m. Szadek 1917–1920; Akta osobowe burmistrza miasta, sygn. 6/14. Archiwum Państwowe w Łodzi oddział Sieradz.

Akta personalne i odznaczeniowe z lat 1918–1939 Centralne Archiwum Wojskowe w Warszawie: sygn. Stanisław Godecki MN 9.11.1931, Bartłomiej Kozłowski, sygn. MN 17.03.38; Polska Organizacja Wojskowa. Relacje sygn. I.400.2021/60–86. Relacja kapitana Józefa Spychalskiego.

Kronika Ochotniczej Straży Pożarnej w Szadku. Archiwum organizacji w Szadku.

Muzeum okręgowe w Sieradzu sygn. ARW 418.

Bełcikowska A., Polska Organizacja Wojskowa. Zarys dziejów, Główna Księgarnia Wojskowa, Warszawa 1939.

Encyklopedia Wojskowa, red. O. Laskowski, Wojskowy Instytut Naukowo-Wydawniczy, Towarzystwo Wiedzy Wojskowej i Wojskowego Instytutu Narodowo-Oświatowego, Warszawa 1931–1932, t. VI.

Klimek J., Jednodniówka Polska Organizacja Wojskowa powiatu łaskiego. Szkice i wspomnienia. Nakładem Powiatowego Koła Związku Peowiaków, Pabianice 1939.

Nałęcz T., Polska Organizacja Wojskowa 1914–1918, Zakład Narodowy im. Ossolińskich PAN, Wrocław–Warszawa–Kraków–Gdańsk–Łódź 1984.

Pisma zbiorowe. Józef Piłsudski, red. W. Lipiński, Wyd. Krajowa Agencja Wydawnicza, Warszawa 1990, t. IV.

Peowiak, Relacja S. Godeckiego, czerwiec 1931, nr 5.

Pogorzelski W., Sieradz, Włocławek 1927 [reprint Sieradz 2015].

Samuś P., Na drodze do niepodległości. Życie polityczne w latach 1900–1918, [w:] Szkice z dziejów sieradzkiego, red. J. Śmiałowski, Łódź 1977, s. 263–295.

Stefańska D., Wymodlili ją poeci, prorocy..., „Jednodniówka”, Szadek 2004, s. 7–8.

Tomaszewicz A., Dokumenty dotyczące działalności POW w Szadku w zbiorach Muzeum Okręgowego w Sieradzu, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa–Łódź, „Rocznik Muzealny” 1989, t. 6, s. 147–152.

Walak M., Niepodległością naznaczeni. Z dziejów powstania i walk III Brygady Legionów Polskich 1915–1917, Instytut Józefa Piłsudskiego w Warszawie, Związek Strzelecki „Strzelec” Organizacja Społeczno-Wychowawcza. Jednostka Strzelecka nr 1001 im. gen. dyw. Janusza Głuchowskiego, Warszawa–Bełchatów 2010.