Czas nie mija, czas nie stoi… Krótkie filmy Wojciecha Hasa w perspektywie autobiograficznej

Iwona Grodź

doi:10.18778/2450-4491.10.16

Autor

Iwona Grodź Polskie Towarzystwo Kulturoznawcze https://orcid.org/0000-0003-0151-6909

DOI:

https://doi.org/10.18778/2450-4491.10.16

Słowa kluczowe:

film, Wojciech Has, autobiografizm

Abstrakt

Tematem tekstu są krótkie filmy Wojciecha Hasa, przede wszystkim, takie jak Harmonia (1947), Moje miasto (1950) i poszukiwanie w nich śladów (auto)biografizmu. Celem było pokazanie ich potencjału semantycznego, zwrócenie uwagi na bogactwo możliwych interpretacji. Tylko postawa badawczej otwartości pozwala uniknąć ciężaru wszelkich fundamentalizmów, pewników, całościowych ujęć. Perspektywa edukacyjna ujawniała się w aktualizacji narzędzi badawczych z zakresu tematologii i hermeneutyki.

Biogram autora

Iwona Grodź - Polskie Towarzystwo Kulturoznawcze

Grodź Iwona – doktor literaturoznawstwa, Polskie Towarzystwo Badaczy Filmu i Mediów. Literaturoznawca, filmoznawca, historyk sztuki, muzykolog i psycholog sztuki. Obszary badawcze: idea „korespondencji” sztuk, szczególnie: literatury-filmu-teatru-malarstwa i muzyki. Autorka książek: Zaszyfrowane w obrazie. O filmach Wojciecha Jerzego Hasa, Gdańsk 2008, Wydawnictwo Obraz-Słowo-Terytoria; Jerzy Skolimowski, „Więź”, Warszawa 2010; Synergia sztuki i nauki w twórczości Zbigniewa Rybczyńskiego, Warszawa 2015, Wydawnictwo Naukowe PWN i wielu innych.

Bibliografia

Bruner J. (2010) Kultura edukacji, tłum. T. Brzostowska-Tereszkiewicz, Kraków, Wydawnictwo „Universitas”.

Brzezińska A. (2012) Edukacyjny kontekst kultury popularnej – pozytywne oblicza starości we współczesnym polskim filmie fabularnym, w: Kultura jako przestrzeń edukacyjna – współczesne obszary uczenia się osób dorosłych, W. Jakubowski (red.), Kraków, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, s. 127–144.

Burzyńska A., Markiewicz H. (2006) Teorie literatury XX wieku, Kraków, Wydawnictwo „Znak”.

Czermińska M. (2000) Autobiograficzny trójkąt (świadectwo, wyznanie, wyzwanie), Kraków, Wydawnictwo „Universitas”.

Dubas E. (2011) Uczenie się z własnej biografii – wprowadzenie w: Uczenie się z (własnej) biografii, E. Dubas, W. Świtalski (red.), Łódź, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, s. 5–9.

Golonka-Legut J. (2018) Jak pracować z filmem biograficznym. Na przykładzie edukacji osób dorosłych w: Film w edukacji i profilaktyce. Na tropach psychologii w filmie, A. Skorupa, M. Brol, P. Paczyńska-Jasińska (red.), Warszawa, Wydawnictwo „Difin”, s. 123–142.

Jakubowski W. (2018) Film jako medium edukacyjne, „Studia Edukacyjne”, nr 47, https://repozytorium.amu.edu.pl/bitstream/10593/23766/1/SE%2047_2018_Witold_Jakubowski.pdf [dostęp: 1.03.2020].

Kardzis R. (red.), Has. Nieosiągalne. Katalog wystawy (2010), Wrocław, Wydawnictwo „Era Nowe Horyzonty”.

Lejeune P. (2007) Wariacje na temat pewnego paktu. O autobiografii, tłum. W. Grajewski, S. Jaworski, A. Labuda, R. Lubas-Bartoszyńska, Kraków, Wydawnictwo „Universitas”.

Man de P. (1986) Autobiografia jako od-twarzanie, tłum. M. B. Fedewicz, „Pamiętnik Literacki”, z. 2, s. 307–318.

Nycz R. (1994) Tropy „ja”. Koncepcje podmiotowości w literaturze polskiej ostatniego stulecia, „Teksty Drugie”, z. 2, s. 7–27.

Oziemska T., Drecka-Wojtyczka E. (2000) W WFO zdobywał ostrogi Wojciech Jerzy Has w: tychże, Oświatówka 55 lat przygód z filmem krótkim, Łódź, Wydawnictwo WFO, s. 77–82.

Przybylski R. (1970) Eros i Tanatos, Warszawa, Wydawnictwo „Czytelnik”.

Wojniak J. (2015) Edutainment i edukacja filmowa jako narzędzia kształtowania tożsamości oraz postaw dzieci i młodzieży, „Państwo i Społeczeństwo”, nr 1, s. 167–180.