Pedagogika filozoficzna jako ruch transdyscyplinarny

Auteurs

  • Krzysztof Maliszewski Uniwersytet Śląski

Mots-clés :

pedagogika filozoficzna, zmącone gatunki, interdyscyplinarność, transdyscyplinarność, specjalizacja wyższego rzędu

Résumé

Dywergencyjna tendencja w poznaniu i kształceniu jest tak silna, że zamiast obrazu w wysokiej rozdzielczości przestajemy widzieć rzeczywistość jako sensowną całość. Nastąpił więc czas zmąconych gatunków (blurred genres) i badań interdyscyplinarnych. Tymczasem pedagogika słabo sobie radzi z postulatem interdyscyplinarności. Rozbicie na poletka badawcze i specjalizacje blokuje pytanie o wielowymiarowe wychowanie. Problem jest jeszcze poważniejszy. Interdyscyplinarność ma także niekorzystne konsekwencje. Trzeba w tej sytuacji zmienić kulturę akademicką. Transdyscyplinarność stanowi wyższy poziom interdyscyplinarności jako zmiana statusu epistemologicznego poszczególnych nauk. Pedagogika filozoficzna w tym kontekście nie jest częścią pedagogiki, tylko wewnętrznym ruchem transdyscyplinarnym w pedagogice.

Biographie de l'auteur

  • Krzysztof Maliszewski, Uniwersytet Śląski

    Krzysztof Maliszewski – doktor habilitowany, kierownik Zakładu Podstaw Pedagogiki i Historii Wychowania w Instytucie Pedagogiki Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. Zainteresowania naukowe: pedagogika filozoficzna (głównie aksjologiczne i antropologiczne podstawy wychowania), historia myśli pedagogicznej oraz pedagogika kultury.

Références

Bal M. (2012) Wędrujące pojęcia w naukach humanistycznych. Krótki przewodnik, tłum. M. Bucholc, Warszawa, Narodowe Centrum Kultury.

Bauman Z. (2010) O związku morganatycznym teorii z literaturą myśli (roztrzepanych) parę, „Teksty Drugie”, nr 1–2 [121–122].

Bauman Z. (2014) Rozmowy o socjologii. Zygmunt Bauman w rozmowie z Michaelem-Hviidem Jacobsenem i Keithem Testerem, tłum. P. Tomanek, Warszawa, Wydawnictwo Naukowe PWN.

Bauman Z., Kubicki R., Zeidler-Janiszewska A. (2009) Życie w kontekstach. Rozmowy o tym, co za nami i o tym, co przed nami, Warszawa, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne.

Domańska E. (2006) Historie niekonwencjonalne. Refleksja o przeszłości w nowej humanistyce, Poznań, Wydawnictwo Poznańskie.

Domańska E. (2012) Historia egzystencjalna. Krytyczne studium narratywizmu i humanistyki zaangażowanej, Warszawa, Wydawnictwo Naukowe PWN.

Folkierska A. (2005) Sergiusz Hessen – pedagog odpowiedzialny, Warszawa, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego.

Geertz C. (2005) Zmącone gatunki. Nowa formuła myśli społecznej w: C. Geertz, Wiedza lokalna. Dalsze eseje z zakresu antropologii interpretatywnej, tłum D. Wolska, Kraków, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Jaworska-Witkowska M. (2009) Ku kulturowej koncepcji pedagogiki. Fragmenty i ogarnięcie, Kraków, Oficyna Wydawnicza „Impuls”.

Jaworska-Witkowska M., Witkowski L. (2010) Pedagogika filozoficzna: relacje między pedagogiką, filozofią i humanistyką a edukacją, kulturą i życiem społecznym w: Pedagogika, t. 4: Subdyscypliny i dziedziny wiedzy o edukacji, B. Śliwerski (red.), Gdańsk, Gdańskie Wydawnictwo Pedagogiczne.

Koczanowicz L. (2011) Interdyscyplinarność – między rabunkiem a dialogiem w: Interdyscyplinarność i transdyscyplinarność pedagogiki – wymiar teoretyczny i praktyczny, R. Włodarczyk, W. Żłobicki (red.), Kraków, Oficyna Wydawnicza „Impuls”.

Kola A. F. (2012) Przygody młodych akademików z interdyscyplinarnością. Perspektywa instytucjonalna w: Interdyscyplinarnie o interdyscyplinarności. Między ideą a praktyką, A. Chmielewski, M. Dudzikowa, A. Grobler (red.), Kraków, Oficyna Wydawnicza „Impuls”.

Kołakowski L. (1988) Główne nurty marksizmu. Powstanie – rozwój – rozkład, Londyn, Aneks.

Kowalska M. (2000) Dialektyka poza dialektyką. Od Bataille’a do Derridy, Warszawa, Aletheia.

Łotman J. (2008) Uniwersum umysłu. Semiotyczna teoria kultury, tłum. B. Żyłko, Gdańsk, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego.

Malewski M. (2010) Od nauczania do uczenia się. O paradygmatycznej zmianie w andragogice, Wrocław, Wydawnictwo Naukowe Dolnośląskiej Szkoły Wyższej.

Maliszewski K. (2015a) Grawitacja teorii. Czytając „Niewidzialne środowisko” Lecha Witkowskiego, „Studia z Teorii Wychowania”, nr 2 (11).

Maliszewski K. (2015b) Pedagogika na pograniczu światów. Eseje z cyklu „Medium Mundi”, Katowice, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.

Melosik Z. (1996) Tożsamość, ciało, władza. Teksty kulturowe jako (kon)teksty pedagogiczne, Poznań–Toruń, Wydawnictwo Edytor.

Poczobut R. (2012) Interdyscyplinarność i pojęcia pokrewne w: Interdyscyplinarnie o interdyscyplinarności. Między ideą a praktyką, A. Chmielewski, M. Dudzikowa, A. Grobler (red.), Kraków, Oficyna Wydawnicza „Impuls”.

Rorty R. (2013) Intelektualista humanistyczny: jedenaście tez w: R. Rorty, Filozofia a nadzieja na lepsze społeczeństwo, tłum. J. Grygieńć, S. Tokariew, Toruń, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika.

Sławek T. (2009) Ujmować. Henry David Thoreau i wspólnota świata, Katowice, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.

Sosnowska P. (2015) Arendt i Heidegger. Pedagogiczna obietnica filozofii, Kraków, Universitas.

Szahaj A. (2010) Literaturoznawstwo wyczerpania?, „Teksty Drugie”, nr 1–2 [121–122].

Witkowski L. (2001) Dwoistość w pedagogice Bogdana Suchodolskiego, Kraków, Wydawnictwo WIT-GRAF.

Witkowski L. (2007) Edukacja i humanistyka. Nowe (kon)teksty dla nowoczesnych nauczycieli, Warszawa, Instytut Badań Edukacyjnych.

Witkowski L. (2009) Uwagi o interdyscyplinarności w pedagogice (z perspektywy epistemologii krytycznej) w: L. Witkowski, Ku integralności edukacji i humanistyki II. Postulaty, postacie, pojęcia, próby. Odpowiedź na Księgę jubileuszową, Toruń, Wydawnictwo Adam Marszałek.

Witkowski L. (2013) Przełom dwoistości w pedagogice polskiej. Historia, teoria, krytyka, Kraków, Oficyna Wydawnicza „Impuls”.

Witkowski L. (2014) Niewidzialne środowisko. Pedagogika kompletna Heleny Radlińskiej jako krytyczna ekologia idei, umysłu i wychowania. O miejscu pedagogiki w przełomie dwoistości w humanistyce, Kraków, Oficyna Wydawnicza „Impuls”.

Téléchargements

Publiée

2016-04-04

Comment citer

Maliszewski, Krzysztof. 2016. « Pedagogika Filozoficzna Jako Ruch Transdyscyplinarny ». Nauki O Wychowaniu. Studia Interdyscyplinarne 2 (1): 15-28. https://czasopisma.uni.lodz.pl/wychow/article/view/11390.