Życie jest… galerią – rola przekazu międzygeneracyjnego w kształtowaniu tożsamości artysty na przykładzie rodziny Minichów

Magda Karkowska

doi:10.18778/2450-4491.19.10

Autor

Magda Karkowska Uniwersytet Łódzki https://orcid.org/0000-0002-8769-840X

DOI:

https://doi.org/10.18778/2450-4491.19.10

Słowa kluczowe:

przekaz międzypokoleniowy, artysta, tożsamość, wartości, wywiad narracyjny, interpretacja

Abstrakt

Artykuł poświęcony jest analizie roli przekazu międzypokoleniowego w kształtowaniu tożsamości artysty na przykładzie łódzko-lwowskiej rodziny Minichów. Moim głównym celem było uchwycenie treści i znaczeń zawartych we wspomnianym przekazie, poszukiwanie przykładów i wyjaśnień tego, jak intelektualna atmosfera domu Minichów i pionierska wizja uprawiania sztuki, wpisana w kontekst powojennych wydarzeń społeczno-politycznych w Polsce, znalazły odzwierciedlenie w tożsamości córki artystki, jak wszystkie wymienione czynniki stymulowały jej rozwój i budowanie wiedzy społecznej i samowiedzy. W kształtowaniu tożsamości artysty kluczowe znaczenie mają rodzinne wzorce, osoby, z którymi twórca się otacza i z którymi współpracuje, tworzone dzieła sztuki i jej dziedzina. Podsumowując, chodzi tu nie tylko o początki kontaktu ze sztuką sięgające dzieciństwa, ale także wpisane w proces biograficzny motywy tworzenia i kontaktu z różnymi formami sztuki oraz o szeroko rozumiane wartości przyświecające życiu Narratorki, takie jak: wolność, odwaga i wierność sobie.

Biogram autora

Magda Karkowska - Uniwersytet Łódzki

Magda Karkowska – doktor habilitowany nauk społecznych, profesor na Wydziale Nauk o Wychowaniu Uniwersytetu Łódzkiego. Nauczyciel dyplomowany, tłumacz, badaczka kultury i edukacji. Zainteresowania naukowe: tożsamość jako konstrukt kulturowy i społeczny, psychospołeczna kondycja młodzieży, kultura szkoły, media jako płaszczyzna socjalizacji, socjalizacja rodzajowa i jej uwarunkowania, badania jakościowe w edukacji, biografistyka naukowa.

Bibliografia

Demetrio D. (2000) Autobiografia. Terapeutyczny wymiar pisania o sobie, tłum. A. Skolimowska, Kraków, Impuls.

Dubas E., Wąsiński A., Słowik A. (red.) (2021) Biografie rodzinne i uczenie się, Łódź, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Farnicka M. (2016) W poszukiwaniu uwarunkowań transmisji międzypokoleniowej – znaczenie pełnionej roli rodzinnej w kontynuowaniu wzorców rodzicielstwa, „Psychologiczne Zeszyty Naukowe. Półrocznik Instytutu Psychologii Uniwersytetu Zielonogórskiego”, nr 1, s. 11–35.

Golka M. (2012) Socjologia artysty nowożytnego, Poznań, Wydawnictwo Uniwersytetu Adama Mickiewicza.

Hermans H., Hermans-Jansen E. (2000) Autonarracje: tworzenie znaczeń w psychoterapii, tłum. P. Oleś, Warszawa, Pracownia Testów Psychologicznych PTP.

Jezierska-Wiejak P. (2013) Rodzina jako płaszczyzna międzypokoleniowej transmisji wartości, „Wychowanie w Rodzinie”, nr 2, s. 285–299, https://doi.org/10.61905/wwr/171139 DOI: https://doi.org/10.61905/wwr/171139

Karkowska M., Krawczyk A. (2021) Doświadczanie wielokulturowości osób pochodzenia żydowskiego w perspektywie dialogu międzypokoleniowego, „Podstawy Edukacji. Miedzykulturowość. Wielokulturowość. Transkulturowość”, t. 14, s. 87–106, https://doi.org/10.16926/pe.2021.14.07 DOI: https://doi.org/10.16926/pe.2021.14.07

Kozielecki J. (1987) Koncepcja transgresyjna człowieka: analiza psychologiczna, Warszawa, Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Krzychała S. (2016) Od analizy sekwencji do rekonstrukcji dialogiczności – wykorzystanie metody dokumentarnej w analizie narracyjno-biograficznej, „Problemy Edukacji, Rehabilitacji i Socjalizacji Osób Niepełnosprawnych”, nr (23)2, s. 75–92.

Linton R. (2002) Kulturowe podstawy osobowości, tłum. A. Jasińska-Kania, Warszawa, Wydawnictwo Naukowe PWN.

Majewska A. (2017) Rodzinna transmisja międzypokoleniowa w świetle teorii transgresji, Kwartalnik Naukowy Towarzystwa Uniwersyteckiego „Kwartalnik Naukowy Fides et Ratio”, nr 2(30), s. 145–153.

Mead M. (1978) Kultura i tożsamość. Studium dystansu międzypokoleniowego, tłum. J. Hołówka,Warszawa, Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Minich M. (2015) Pod wiatr, Warszawa, Instytut Wydawniczy „Książka i Prasa”.

Minich-Scholz A. (2015) Wspomnienia wojenne. Szalona galeria, Warszawa, Instytut Wydawniczy „Książka i Prasa”.

Owerczuk B. (2007) Obraz kobiety w międzygeneracyjnym przekazie kulturowym. Babka–matka–córka, „Kultura i Edukacja”, nr 4, s. 126.

Schütze F. (1997) Trajektorie cierpienia jako przedmiot badań socjologii interpretatywnej, tłum. M. Czyżewski , „Studia Socjologiczne”, nr 1, s. 11–56.

Sobocińska M. (2020) Tożsamość, rola i mit artysty jako uwarunkowania jego wizerunku, „Zarządzanie w Kulturze”, nr 20 (2), s. 143-155, https://doi.org/10.4467/20843976ZK.19.010.10527 DOI: https://doi.org/10.4467/20843976ZK.19.010.10527

Trempała J. (2000) Modele rozwoju psychologicznego: czas i zmiana, Bydgoszcz, Wydawnictwo Uczelniane Akademii Bydgoskiej im. Kazimierza Wielkiego.

Ziębińska B. (2014) Genogram jako narzędzie służące do badania relacji międzypokoleniowych w rodzinie, P. Szukalski (red.), Relacje międzypokoleniowe we współczesnych polskich rodzinach, Łódź, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, s. 149–162.

Wywiad z Agnieszką Minich-Scholz, wysiedloną w czasie II wojny światowej mieszkanką osiedla Montwiłła-Mireckiego (2023), https://www.youtube.com/watch?v=_RZd3cIzW40&t=134s (dostęp 12.07.2024).