Świadomość faktu aborcji w rodzinie jako czynnik kształtujący doświadczenie biograficzne dorosłej kobiety

Arkadiusz Wąsiński; Kamila Rzosińska

doi:10.18778/2450-4491.19.08

Autor

Arkadiusz Wąsiński Uniwersytet Łódzki https://orcid.org/0000-0003-1867-8541
Kamila Rzosińska Centrum Psychologiczno-Pedagogiczne Futurum w Łodzi https://orcid.org/0000-0002-9485-2874

DOI:

https://doi.org/10.18778/2450-4491.19.08

Słowa kluczowe:

aborcja, relacje rodzinne, doświadczenie biograficzne, rozwój osobowy

Abstrakt

W artykule podjęto analizę fenomenu społecznego kontekstu aborcji rozpatrywanego w przestrzeni relacji rodzinnych. Celem badania zrealizowanego w podejściu jakościowym jest uchwycenie subtelnych znaczeń aborcji jako wydarzenia wpływającego na jakość funkcjonowania rodziny. Szczegółowy aspekt badań odnosi się do aborcji jako czynnika kształtującego doświadczenia biograficzne dorosłej córki i jej relacji z rodzicami. W tekście podjęto dyskusję nad strukturą kategorii wygenerowanych z materiału badawczego, a także dwoma wymiarami przedmiotowej problematyki, na którą składają się: aborcja jako doświadczenie biograficzne oraz znaczenie świadomości faktu aborcji brata/siostry dla jakości relacji rodzinnych Narratorki. We wnioskach zwrócono uwagę na społeczny i egzystencjalny wymiar aborcji, a także na jego znaczenie w stymulowaniu autokreacyjnej pracy nad sobą, ukierunkowanej na duchowy rozwój Narratorki.

Biogramy autorów

Arkadiusz Wąsiński - Uniwersytet Łódzki

Arkadiusz Wąsiński jest doktorem habilitowanym zatrudnionym na stanowisku profesora Uniwersytetu Łódzkiego. Pełni od 2020 r. funkcję prodziekana ds. jakości kształcenia na Wydziale Nauk o Wychowaniu UŁ. Zainteresowania naukowo-badawcze rozwija przede wszystkim w obszarze autokreacji człowieka dorosłego jako doniosłego egzystencjalnie doświadczenia biograficznego, a w tym kontekście autokreacji do rodzicielstwa oraz egzystencjalnych problemów starzenia się i starości. Uhonorowany „Nagrodą za wybitną monografię” w roku 2019 przez Zarząd Akademickiego Towarzystwa Andragogicznego.
Kamila Rzosińska - Centrum Psychologiczno-Pedagogiczne Futurum w Łodzi

Kamila Rzosińska jest magistrem pedagogiki specjalnej, specjalistą od zarządzania zasobami ludzkimi i terapeutą behawioralnym. Od kilkunastu lat pracuje z dziećmi ze spektrum autyzmu i niepełnosprawnością intelektualną oraz ich rodzinami. Obecnie jest zatrudniona w Centrum Psychologiczno- Pedagogicznym Futurum w Łodzi na stanowisku koordynatora ds. merytorycznych. Przestrzeń zainteresowań naukowo- badawczych umiejscawia w tematach związanych z procesami autokreacyjnymi i biograficznym uczeniem się.

Bibliografia

Bednarz-Łuczewska P., Łuczewski M. (2012) Podejście biograficzne w: Badania jakościowe, t. 2, Metody i narzędzia, D. Jemielniak (red.), Warszawa, Wydawnictwo Naukowe PWN, s. 91–110.

Bogdan R. C., Biklen S. K. (2007) Qualitative Research for Education: An Introduction to Theory and Methods, 5th ed., Boston, Allyn & Bacon.

Ciepły F. (2014) Aborcja eugeniczna a dyskryminacja osób niepełnosprawnych, „Czasopismo Prawa Karnego i Nauk Penalnych”, nr 2, s. 71–87.

Ciżyńska A. (2017) Życie dziecka kontra prawo do samostanowienia, czyli kilka uwag o relacji aborcji i prawa konstytucyjnego, „Internetowy Przegląd Prawniczy TBSP UJ”, nr 2, s. 22–35.

Cox M. J., Paley B. (2003) Understanding Families as Systems, „Current Directions in Psychological Science”, nr 12(5), s. 193–196, https://doi.org/10.1111/1467-8721.01259 DOI: https://doi.org/10.1111/1467-8721.01259

Crawley S. L., Willman R. K., Clark L., Walsh C. (2009) Making Women the Subjects of the Abortion Debate: A Class Exercise that Moves Beyond „Pro-Choice” and „Pro-Life”, „Feminist Teacher”, nr 19(3), s. 227–240, https://doi.org/10.1353/ftr.0.0051 DOI: https://doi.org/10.1353/ftr.0.0051

Denzin N. K. (2007) Grounded Theory and the Politics of Interpretation w: The SAGE Handbook of Grounded Theory, A. Bryant, K. Charmaz (red.), s. 454–471, https://doi.org/10.4135/9781848607941.n21 DOI: https://doi.org/10.4135/9781848607941.n21

Desperak I. (2003) Antykoncepcja, aborcja i… eutanazja. O upolitycznieniu praw reprodukcyjnych w Polsce, „Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica”, nr 30, s. 193–207.

Filipiuk Ł. (2023) O możliwości dialogu środowisk pro-life i pro-choice w kwestii życia poczętego, „Społeczeństwo. Studia, prace badawcze i dokumenty z zakresu nauki społecznej Kościoła”, nr 2(162), s. 35–51, https://doi.org/10.58324/s.323 DOI: https://doi.org/10.58324/s.323

Grabowska M. (2023) W stronę nowej podmiotowości politycznej. Protesty aborcyjne, teoria społecznej reprodukcji i procesy demokratyzacji, „Przegląd Socjologiczny”, nr 72(3), s. 39–67, https://doi.org/10.26485/PS/2023/72.3/2 DOI: https://doi.org/10.26485/PS/2023/72.3/2

Harrington P. V. (1971) Human Life and Abortion, „The Catholic Lawyer”, nr 17(1), s. 11–44.

Jankowski J., Awtuch A., Rusiecka B. (2017) The Survivors. The Category of Survivors and its Various Forms, „Psychoonkologia”, nr 21(3), s. 113–134, https://doi.org/10.5114/pson.2017.77299 DOI: https://doi.org/10.5114/pson.2017.77299

Konecki K. (2000) Studia z metodologii badań jakościowych. Teoria ugruntowana, Warszawa, Wydawnictwo Naukowe PWN.

Król M. (2014) Założenia aksjologiczne oraz warianty dyskursu aborcyjnego, „Studia Prawno- Ekonomiczne”, nr 92, s. 103–127.

Krupa R. (1997) Doświadczenie aborcji w relacjach mężczyzn, „Roczniki Nauk Społecznych”, nr XXV(2), s. 105–121.

Lalak D. (2010) Życie jako biografia. Podejście biograficzne w perspektywie pedagogicznej, Warszawa, Wydawnictwa Akademickie Żak.

Lewandowska-Tarasiuk E., Lichański J. Z., Mossakowska B. (2016) Terapia słowem, Warszawa, Wydawnictwo Pani Twardowska.

Lichtman M. (2014) Qualitative Research for the Social Sciences, Los Angeles – London – New Delhi – Singapore – Washington, DC, Sage Publications Inc.

Ney P. G. (1983) A Consideration of Abortion Survivors, „Child Psychiatry & Human Development”, nr 13(3), s. 168–179, https://doi.org/10.1007/BF00705857 DOI: https://doi.org/10.1007/BF00705857

Ney P. G. (1997) Deeply Damaged: An Explanation for the Profound Problems Arising from Infant Abortion and Child Abuse, Victoria [Canada], Pioneer Publishing.

Ney P. G., Sheils C. K., Gajowy M. (2010) Post-Abortion Survivor Syndrome: Signs and Symptoms, „Journal Prenatal Perinatal Psychol Health”, nr 25, s. 107–129.

Nowak-Dziemianowicz M. (2007) Czy świat człowieka ma postać narracji? O możliwościach badania, rozumienia i zmiany w: Narracja – Krytyka – Zmiana. Praktyki badawcze we współczesnej pedagogice, E. Kurantowicz, M. Nowak-Dziemianowicz (red.), Wrocław, Wydawnictwo Naukowe DSW, s. 13–24.

Ostaszewska A. (2014) Wprowadzenie do auto/biografii. Refleksja badaczki doświadczeń biograficznych kobiet. Perspektywa feministyczna w: Badanie biografii – źródła, metody, konteksty, R. Skrzyniarz, E. Krzewska, W. Zgłobicka-Gierut (red.), Lublin, Wydawnictwo Episteme, s. 53–68.

Patton M. Q. (2015) Qualitative Research and Evaluation Methods: Integrating Theory and Practice, 4th ed., Los Angeles – London – New Delhi – Singapore – Washington, DC, Sage Publication Inc.

Picker E. (2007) Godność człowieka a życie ludzkie. Rozbrat dwóch fundamentalnych wartości jako wyraz narastającej relatywizacji człowieka, tłum. J. Merecki, Warszawa, Oficyna Naukowa.

Poglądowa P., Frączek P., Jabłońska M., Pawlikowski J. (2013) Medyczne, etyczne, prawne i społeczne aspekty badań prenatalnych w Polsce, „Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu”, nr 2, s. 103–109.

Pupavac M. (2022) I Think, I Feel, I Decide: The Polish Struggle for Reproductive Rights, „Slavia Meridionalis”, nr 22, s. 1–13, https://doi.org/10.11649/sm.2879 DOI: https://doi.org/10.11649/sm.2879

Rosół A. (2017) Dispute about Europe. National or European State?, „Prace Naukowe Akademii im. Jana Długosza w Częstochowie. Filozofia”, nr 14, s. 205–213, https://doi.org/10.16926/fil.2017.14.08 DOI: https://doi.org/10.16926/fil.2017.14.08

Silverman D. (2008) Interpretacja danych jakościowych, tłum. M. Głowacka-Grajper, J. Ostrowska, Warszawa, Wydawnictwo Naukowe PWN.

Singer P. (2007) Etyka praktyczna, tłum. A. Sagan, Warszawa, Książka i Wiedza.

Skibińska E. (2006) Mikroświaty kobiet. Relacje autobiograficzne, Warszawa, Wydawnictwo Instytutu Technologii Eksploatacji.

Solarczyk-Szwec H. (2015) Cztery ćwiartki biograficznego uczenia się, „Rocznik Andragogiczny”, nr 22, s. 119–133, https://doi.org/10.12775/RA.2015.006 DOI: https://doi.org/10.12775/RA.2015.006

Stankiewicz W. (2010) Kwestie aborcji i eutanazji w kontekście prawa do życia, „Studia Gdańskie”, nr 27, s. 203–222.

Szczepaniec M. (2013) Etyczne i prawne aspekty dopuszczalności aborcji ze względów eugenicznych, „Białostockie Studia Prawnicze”, nr 13, s. 77–84, https://doi.org/10.15290/bsp.2013.13.07 DOI: https://doi.org/10.15290/bsp.2013.13.07

Szuryga-Kołacz M. (2013) Wpływ aborcji na relację małżeńską i rodzinną, „Rozprawy Społeczne”, nr VII(2), s. 126–131.

Szymczyk M. (2008) Singer pokonany?, „Diametros”, nr 15, s. 94–96.

Urbaniak-Zając D., Piekarski J. (2022) Metodologiczna rekonstrukcja warunków tworzenia wiedzy. Wybrane zagadnienia, Łódź, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Wejbert-Wąsiewicz E. (2014) Enklawy i eksklawy aborcyjne – dynamika i źródło zmian, „Opuscula Sociologica”, nr 2, s. 31–41.

Wejbert-Wąsiewicz E. (2011) Aborcja między ideologią a doświadczeniem indywidualnym: monografia zjawiska, Łódź, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, https://doi.org/10.18778/7525-538-6 DOI: https://doi.org/10.18778/7525-538-6

Woronowicz B. T. (1998) Alkoholizm jest chorobą, Warszawa, Państwowa Agencja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych.

Bans-Akutey A., Tiimub B. M. (2021) Triangulation in Research, „Academia Letters”, https://doi.org/10.20935/AL3392 DOI: https://doi.org/10.20935/AL3392