Od bycia umiejscowionym do utraty własnego miejsca w świecie. Studium przypadku
DOI:
https://doi.org/10.18778/0208-600X.91.07Słowa kluczowe:
ponowoczesność, przestrzeń, rozterki egzystencjalne, światy życiaAbstrakt
Przedmiotem uwagi w artykule uczyniono problem umiejscowienia się związany z: posiadaniem, poszukiwaniem lub/i utratą własnego miejsca w świecie. Wiele wskazuje na to, że zyskuje on współcześnie na znaczeniu, być może ze względu na przemiany towarzyszące ponowoczesności. Próbując lepiej zrozumieć to zjawisko, w artykule zaprezentowano wyniki analizy przypadku mężczyzny będącego obecnie w średnim wieku. Rozważając jego sytuację, skupiono się jednak na wcześniejszych etapach jego życia: od dzieciństwa, przez okres nastoletni, po okres wczesnej dorosłości, w którym doświadczył on egzystencjalnej bezdomności. W analizie jego przypadku skoncentrowano się na przeżyciach, jakie towarzyszyły mu na tych poszczególnych etapach życia, a także na tym, w jaki sposób próbował się do nich ustosunkować. Źródłem inspiracji dla analizy były: socjologia biograficzna i socjologia fenomenologiczna.
Bibliografia
Al-Koni I. (1985), Dokąd beduinie, dokąd…, [w:] al-Koni I., Tajemnice pustyni, RSW „Prasa-Książka-Ruch”, Warszawa.
Ayaß R. (2017), Life-World, Sub-Worlds, After-Worlds: The Various „Realness” of Multiple Realities, „Human Studies”, nr 40, s. 519–542. DOI: https://doi.org/10.1007/s10746-016-9380-x
Bachelard G. (1975), Dom rodzinny i dom oniryczny, [w:] Bachelard G., Wyobraźnia poetycka. Wybór pism, Biblioteka Krytyki Współczesnej, Warszawa.
Bauman Z. (1994), Dwa szkice o moralności ponowoczesnej, Instytut Kultury, Warszawa.
Berger V. (2020), Phenomenology Of Online Spaces: Interpreting Late Modern Spatialities, „Human Studies”, nr 43, s. 603–626. DOI: https://doi.org/10.1007/s10746-020-09545-4
Czyżewski M. (2013), Socjologia interpretatywna i metoda biograficzna: przemiana funkcji, antyesencjalistyczne wątpliwości oraz sprawa krytyki, „Przegląd Socjologii Jakościowej”, t. 9(4), s. 14–27. DOI: https://doi.org/10.18778/1733-8069.9.4.02
Czyżewski M. (2023), The single case as an object of analysis: In defence of a species threatened with extinction, [w:] Kumięga Ł., Nowicka-Franczak M. (red.), Analysing Discourse, Analysing Poland. The Case of Political Interview, („Interdisziplinäre Verortungen der Angewandten Linguistik”, nr 11), Brill, Göttingen.
Czyżewski M., Rokuszewska-Pawełek A. (2016), Analiza biografii Rudolfa Hössa, [w:] Dopierała R., Waniek K. (red.), Metoda biograficzna w badaniu procesów społecznych, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź. DOI: https://doi.org/10.18778/8088-218-8.23
Deleuze G., Guattari F. (2023), Tysiąc Plateau, Fundacja Nowej Kultury „bęc zmiana!”, Warszawa.
Delsol Ch. (2020), Czas wyrzeczenia, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa.
Duara R., Hugh-Jones S., Madill A. (2021), „Forced Adulthood”: An aspect of ‘quarterlife crisis’ suffered by young English and Assamese adults, „Qualitative Studies”, t. 6(1), s. 11–37. DOI: https://doi.org/10.7146/qs.v6i1.124407
Foucault M. (2012), Narodziny biopolityki, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Han B.-Ch. (2022), Społeczeństwo zmęczenia, [w:] Han B.-Ch., Społeczeństwo zmęczenia i inne eseje, Wydawnictwo Krytyki Politycznej, Warszawa.
Hesse H. (2017). Demian, Wydawnictwo „Media Rodzina”, Poznań.
Jacobi J. (1993), Psychologia C.G. Junga, Wydawnictwo Wodnik, Warszawa.
Jung C.G. (2016), Archetypy nieświadomości zbiorowej, [w:] Jung C.G., Archetypy i nieświadomość zbiorowa, Wydawnictwo KR, Gdańsk.
Kasperek A. (1999), Perspektywa fenomenologiczna w socjologii, „Pisma humanistyczne”, nr 1, s. 181–189.
Luckmann B. (1970), The Small-Life Worlds of Modern Man, „Social Research”, t. 37(4), s. 580–596.
Lundvall M., Hörberg U., Palmér L., Carlsson G., Lindberg E. (2020), Young men’s experiences of living with existential concerns: „living close to a bottomless darkness”, „International Journal of Qualitative Research on Health and Well-Being”, t. 15(1), s. 1–10. DOI: https://doi.org/10.1080/17482631.2020.1810947
Lundvall M., Lindberg E., Hörberg U., Carlsson G., Palmér L. (2019), Lost in unknown terrain: a phenomenological contribution to the understanding of existential concerns as experienced by young women in Sweden, „International Journal of Qualitative Research on Health and Well-Being”, t. 14(1), s. 1–11. DOI: https://doi.org/10.1080/17482631.2019.1658843
Lundvall M., Palmér L., Hörberg U., Carlsson G., Lindberg E. (2022), Finding an existential place to rest: enabling well-being in young adults, „International Journal of Qualitative Research on Health and Well-Being”, t. 17(1), s. 1–11. DOI: https://doi.org/10.1080/17482631.2022.2109812
McDuffie M.F. (1995), Art as an Enclave of Meaning, [w:] Crowell S.G., The Prism of the Self. Philosophical Essays in Honor Of Maurice Natanson, Springer Netherlands, Heidelberg.
Merleau-Ponty M. (2001), Fenomenologia percepcji, Wydawnictwo „Aletheia”, Warszawa.
Morgan B.P., Ushiyama R. (2021), Existence theory: Outline for a theory of social behavior, „Journal of Classical Sociology”, t. 22(1), s. 7–29. DOI: https://doi.org/10.1177/1468795X21998247
Riemann G., Schütze F. (2012), „Trajektoria” jako podstawowa koncepcja teoretyczna w analizach cierpienia i bezładnych procesach społecznych, [w:] Kaźmierska K. (red.), Metoda biograficzna w socjologii, Zakład Wydawniczy „Nomos”, Kraków.
Schütz A. (1985), Don Kichot i problem rzeczywistości, „Literatura na świecie”, nr 2, s. 269–284.
Schütz A. (2012a), O wielości rzeczywistości, [w:] Schütz A., O wielości światów, Zakład Wydawniczy „Nomos”, Kraków.
Schütz A. (2012b), Dokonywanie wyboru projektu działania, [w:] Schütz A., O wielości światów, Zakład Wydawniczy „Nomos”, Kraków.
Schütz A. (2012c), Powracający do domu, [w:] Schütz A., O wielości światów, Zakład Wydawniczy „Nomos”, Kraków.
Schütze F. (1997), Trajektorie cierpienia jako przedmiot badań socjologii interpretatywnej, „Studia Socjologiczne”, t. 1(144), s. 11–56.
Scott J.C. (2020), Jak udomowiono człowieka. U początków historii pierwszych państw, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Szyszka K. (2021), Złoto ukryte w ciemności: jungowska koncepcja cienia, „Humanistyka i przyrodoznawstwo”, nr 27, s. 203–217. DOI: https://doi.org/10.31648/hip.7488
von Franz M.-L. (2000), The problem of the Puer Aeternus, Inner City Books, Toronto.
Waniek K. (2016), Potencjały bezładu i cierpienia w biografiach młodych kobiet wchodzących w świat sztuki i medycyny, „Przegląd Socjologii Jakościowej”, t. 12(2), s. 114–144. DOI: https://doi.org/10.18778/1733-8069.12.2.07
Waniek K. (2019), Lekceważone potencjały i narosłe nieporozumienia: kilka uwag o metodzie autobiograficznego wywiadu narracyjnego Fritza Schützego, „Przegląd Socjologii Jakościowej”, t. 15(2), s. 132–163. DOI: https://doi.org/10.18778/1733-8069.15.2.08
Waniek K. (2021), Ucieczka jako przyczyna mobilności Europejczyków. Socjolingwistycznie ugruntowana analiza procesów społecznych w relacjach biograficznych, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź. DOI: https://doi.org/10.18778/8220-290-8
Woźniak A. (2004), Struktura i funkcje mikroświatów, „Principia”, t. XXXIX, s. 189–204.
Yalom I.D. (2008), Psychoterapia egzystencjalna, Instytut Psychologii Zdrowia (Polskie Towarzystwo Psychologiczne), Warszawa.
Pobrania
Opublikowane
Wersje
- 10-11-2024 - (2)
- 10-11-2024 - (1)
Numer
Dział
Licencja
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Jak cytować
