Rytuał w sporcie – badanie empiryczne tenisistów stołowych

Abstrakt

Artykuł został poświęcony analizie specyfiki zjawiska rytuałów i ich społecznego oddziaływania. Działania rytualne mogą być zróżnicowane, a ich cechy charakterystyczne tylko dla określonych grup społecznych. Sfera okołosportowa jest niezwykle bogata w zastosowanie rytuałów, a zainteresowanie tym fenomenem potęgować może fakt, iż sport jest relatywnie słabo przebadanym obszarem pod kątem społecznym. Przy analizie aspektów związanych z omawianymi praktykami, konieczne było odniesienie do mechanizmów psychologicznych, perspektywy antropologicznej oraz kluczowego – ujęcia socjologicznego takich teoretyków jak: Randall Collins, Erving Goffman, czy Émile Durkheim. W dalszej części artykułu pod ogląd zostały wzięte przede wszystkim sporty widowiskowe i wysoce medialne. Dyscypliny te zostały wybrane, ponieważ zawodnicy je uprawiający charakteryzują się wysokim stopniem zastosowania rytuałów oraz są to aktywności, które pozwalają na łatwiejsze zaobserwowanie wielu atrybutów związanych omawianymi praktykami. Priorytetowa w kontekście niniejszego artykuły była analiza badania własnego, przeprowadzonego na profesjonalnych tenisistach stołowych. Kluczową metodą zbierania danych została ankieta internetowa, której wyniki wzbogaciła obserwacja uczestnicząca. Celem badania było poznanie specyfiki rytuałów tenisistów stołowych. Poświęcenie uwagi płaszczyźnie związanej z tenisem stołowym było istotne, ze względu na brak naukowych informacji na temat tej grupy społecznej oraz z uwagi na powszechne stosowanie rytuałów przez badanych zawodników. W efekcie, problematyka rytuałów sportowców, została wzbogacona o informacje dotyczące nawyków zawodników kolejnej, niezwykle interesującej dyscypliny sportowej, jaką jest tenis stołowy.