Archeologia nas a tożsamość lokalna. Kontekst interdyscyplinarny

Autor

DOI:

https://doi.org/10.18778/0208-6034.34.03

Słowa kluczowe:

archeologia nas, archeologia współczesności, badania etnoarcheologiczne, badania interdyscyplinarne, Jura Krakowsko-Częstochowska

Abstrakt

Autor w artykule przedstawia zakresy znaczeniowe i metodologiczne nowej specjalizacji, jaką jest archeologia współczesności, wykazując podstawowe cechy ją charakteryzujące. Uważa, że istotę archeologii współczesności najlepiej oddaje pojęcie archeologia nas (archaeology of us), odnoszące się do relacji konkretnych ludzi i wspólnot z ich własnym dziedzictwem materialnym. Wspólnotowy i lokalny wymiar archeologii współczesności powoduje, że ważnym dla niej źródłem są przekazy ustne, pozyskiwane i analizowane w trakcie wywiadów etnograficznych. Autor powołuje się na własne doświadczenia, przede wszystkim wieloletnich badań na Jurze Krakowsko-Częstochowskiej, i wskazuje, jak ważne i badawczo efektywne może być włączanie w perspektywę archeologii współczesności metodologii badań etnograficznych.

Pobrania

Brak dostęþnych danych do wyświetlenia.

Bibliografia

Archeologia sądowa w teorii i praktyce (2013), Ł. Trzciński (ed.), Wolters Kluwer Polska SA, Warszawa.
Google Scholar

Archeologia totalitaryzmu. Ślady represji 1939–1956 (2015), O. Ławrynowicz, J. Żelazko (ed.), Instytut Archeologii Uniwersytetu Łódzkiego; Instytut Pamięci Narodowej, Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu Oddział w Łodzi, Łódź.
Google Scholar

Buchli V., Lucas G. (2001a), The Absent Present: Archaeologies of the Contemporary Past, [in:] V. Buchli, G. Lucas (ed.), Archaeologies of the Contemporary Past, Routledge, New York, p. 3–18, https://doi.org/10.4324/9780203185100
Google Scholar

Buchli V., Lucas G. (2001b), Between Remembering and Forgetting, [in:] V. Buchli, G. Lucas (ed.), Archaeologies of the Contemporary Past, Routledge, New York, p. 79–83, https://doi.org/10.4324/9780203185100
Google Scholar

Edensor T. (2005), Industrial Ruins. Space, Aesthetics and Materiality, Berg Publishers, Oxford.
Google Scholar

González-Ruibal A. (2014), Archaeology of the Contemporary Past, [in:] C. Smith (ed.), Encyclopedia of Global Archaeology, Springer, New York, p. 1683–1694, https://doi.org/10.1007/978-1-4419-0465-2_1320
Google Scholar

Harrison R., Schofield J. (2010), After Modernity. Archaeological Approaches to the Contemporary Past, Oxford University Press, Oxford.
Google Scholar

Holtorf C. (2014), Time for Archaeology! A Personal Portfolio of Fieldwork, [in:] H. Alexandersson, A. Andreeff, A. Bünz (ed.), Med hjärta och hjärna. En vänbok till professor Elisabeth Arwill–Nordbladh, Universtity of Göteborg, Göteborg, p. 51–64.
Google Scholar

Kajda K. (2016), Mam już dość prostej martyrologii. W stronę humanistyki afirmatywnej, “Biografia Archeologii”, 2 (2), p. 4–11.
Google Scholar

Kajzer L. (1996), Wstęp do archeologii historycznej, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź.
Google Scholar

Kajzer L. (2013), Some Remarks about Historical Archaeology in Poland, [in:] N. Mehler (ed.), Historical Archaeology in Central Europe, Society for Historical Archaeology, Rockville, p. 95–101.
Google Scholar

Kobiałka D. (2016), UrbEx: archeologiczny flâneuryzm a multitemporalność dziedzictwa, “Biografia Archeologii”, 2 (1), p. 3–12.
Google Scholar

Kobiałka D. (2017), Kufer pełen wspomnień: (auto)biograficzne podejście do dziedzictwa, “Acta Universitatis Lodziensis. Folia Archaeologica”, 32, p. 191–213, https://doi.org/10.18778/0208-6034.32.08
Google Scholar

Kobyliński Z. (2012), Etnoarcheologia, [in:] P. Tabaczyński, A. Marciniak, D. Cyngot, A. Zalewska (ed.), Przeszłość społeczna. Próba konceptualizacji, Wydawnictwo Poznańskie, Poznań, p. 721–731.
Google Scholar

Krupa-Ławrynowicz A., Ławrynowicz O. (2012), Wyrzucana codzienność. Antropolog z archeologiem rozmawiają o śmieciach, [in:] K. Łeńska-Bąk, M. Sztandara (ed.), Stromata Anthropologica, vol. VIII, Brud. Dylematy – idee – sprawy, Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego, Opole 2012, p. 139–154.
Google Scholar

Krupa-Ławrynowicz A., Ławrynowicz O. (2016), O projekcie, [in:] A.P. Wejland, O. Ławrynowicz (ed.), Miejsca pamięci i miejsca zapomnienia. Interdyscyplinarne badania na Jurze Krakowsko-Częstochowskiej. Raport z badań, vol. I, Wprowadzenie metodologiczne, Instytut Archeologii Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź, p. 8–18.
Google Scholar

Krupa-Ławrynowicz A., Ławrynowicz O. (2017), „Nasz Niemiec” z Konstantynowa. Historia – pamięć – miejsce, [in:] M. Skrzypczyk (ed.), Krajobrazy kulturowe ziemi lelowskiej, Lelowskie Towarzystwo Historyczno-Kulturalne, Urząd Gminy Lelów, Lelów, p. 183–208.
Google Scholar

Ławrynowicz O. (2016), Metodyka diagnozy archeologicznej, [in:] A.P. Wejland, O. Ławrynowicz (ed.), Miejsca pamięci i miejsca zapomnienia. Interdyscyplinarne badania na Jurze Krakowsko-Częstochowskiej. Raport z badań, vol. I, Wprowadzenie metodologiczne, Instytut Archeologii Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź, p. 90–107.
Google Scholar

Matériel Culture. The Archaeology of Twentieth-Century Conflict (One World Archaeology) (2012), C.M. Beck, W.G. Johnson, J. Schofield (ed.), Routledge, New York.
Google Scholar

Modern Material Culture. The Archaeology of Us (1981), R.A. Gould, M.B. Schiffer (ed.), Academic Press, Cambridge.
Google Scholar

Moshenska G. (2013), The Archaeology of the Second World War. Uncovering Britain’s Wartime Heritage, Pen & Sword Archaeology, Barnsley.
Google Scholar

Pawleta M. (2016), Przeszłość we współczesności. Studium metodologiczne archeologicznie kreowanej przeszłości w przestrzeni społecznej, Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań.
Google Scholar

Places in Mind. Public Archaeology as Applied Anthropology (2004), P.A. Shackel, E.J. Chambers (ed.), Routledge, New York–London.
Google Scholar

Prinke A. (1973), Możliwości porównawczego stosowania danych etnograficznych w archeologii, “Etnografia Polska”, 17 (1), p. 41–65.
Google Scholar

Pufendorf S. (1696), De Rebus a Carolo Gustavo Sveciae Rege Gestis Commentariorum Libri Septem Elegantissimis Tabulis Aeneis Exornati cum Triplici Indice, Sumptibus Christophori Riegelli Literis Knorzianis, Norimbergae.
Google Scholar

Rathje W.L. (1984), The Garbage Decade, “American Behavioral Scientist”, 28 (1), p. 9–29, https://doi.org/10.1177/000276484028001003
Google Scholar

Rathje W.L., Murphy C. (2001), Rubbish! The Archaeology of Garbage, University of Arizona Press, Tucscon.
Google Scholar

Saunders N.J. (2007), Killing Time. Archaeology and the First World War, Stroud, Sutton.
Google Scholar

Shackel P.A. (2003), Archaeology, Memory, and Landscapes of Conflict, “Historical Archaeology”, 37 (3), p. 3–13, https://doi.org/10.1007/BF03376607
Google Scholar

Tully G. (2007), Community Archaeology. General Methods and Standards of Practice, “Public Archaeology”, 6 (3), p. 155–187, https://doi. org/10.1179/175355307X243645
Google Scholar

Wejland A.P. (2016a), Pojęcia podstawowe, [in:] A.P. Wejland, O. Ławrynowicz (ed.), Miejsca pamięci i miejsca zapomnienia. Interdyscyplinarne badania na Jurze Krakowsko-Częstochowskiej. Raport z badań, vol. I, Wprowadzenie metodologiczne, Instytut Archeologii Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź, p. 38–50.
Google Scholar

Wejland A.P. (2016b), Metodyka diagnozy etnograficznej, [in:] A.P. Wejland, O. Ławrynowicz (ed.), Miejsca pamięci i miejsca zapomnienia. Interdyscyplinarne badania na Jurze Krakowsko-Częstochowskiej. Raport z badań, vol. I, Wprowadzenie metodologiczne, Instytut Archeologii Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź, p. 59–89.
Google Scholar

Wejland A.P. (2016c), Strategia badawcza, [in:] A.P. Wejland, O. Ławrynowicz (ed.), Miejsca pamięci i miejsca zapomnienia. Interdyscyplinarne badania na Jurze Krakowsko-Częstochowskiej. Raport z badań, vol. I, Wprowadzenie metodologiczne, Instytut Archeologii Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź, p. 51–57.
Google Scholar

Zalewska A.I. (2014), Prospołeczna, partycypacyjna i „wspólnotowa” archeologia bliskiej przeszłości, “Studia Humanistyczne AGH”, 13 (2), p. 19–38, https://doi.org/10.7494/human.2014.13.2.19
Google Scholar

Zalewska A.I. (2016a), Archeologia czasów współczesnych w Polsce. Tu i teraz, [in:] A.I. Zalewska (ed.), Archeologia współczesności. Pierwszy Kongres Archeologii Polskiej, vol. I, Stowarzyszenie Naukowe Archeologów Polskich, Warszawa, p. 21–39.
Google Scholar

Zalewska A.I. (2016b), Archeologia współczesnych konfliktów zbrojnych jako praktykowanie prospołecznej archeologii. Przykład wartości epistemologicznej i aksjologicznej, [in:] A.I. Zalewska (ed.), Archeologia współczesności. Pierwszy Kongres Archeologii Polskiej, vol. I, Stowarzyszenie Naukowe Archeologów Polskich, Warszawa, p. 125–140.
Google Scholar

##submission.downloads##

Opublikowane

2019-12-30

Jak cytować

Ławrynowicz, O. (2019). Archeologia nas a tożsamość lokalna. Kontekst interdyscyplinarny. Acta Universitatis Lodziensis. Folia Archaeologica, (34), 45-57. https://doi.org/10.18778/0208-6034.34.03

Numer

Dział

Articles