Praca, religia, rodzina. Od wartości materialistycznych do postmaterialistycznych?

Urszula Swadźba

doi:10.18778/0208-600X.48.04

Authors

Urszula Swadźba Uniwersytet Śląski w Katowicach, Wydział Nauk Społecznych, Instytut Socjologii

DOI:

https://doi.org/10.18778/0208-600X.48.04

Keywords:

value, work, family, religion, materialist value, post-materialist value

Abstract

The paper will be based on the theoretical concept by Ronald Inglehart on the transition of the society from materialist (traditional) to post-materialist (modern) values. Assumptions of this concept will be briefly outlined. Then, the results of the author’s own research on the values of work, family and religion will be presented. The research was conducted in Silesian communities. This will show the current stage of transition from materialist to post-materialist values in Polish society. In conclusion, the author will answer the question of whether we are dealing with a crisis or with a transformation of the value system of Poles.

References

Borowik I. (2002), Przemiany religijności polskiego społeczeństwa, [w:] M. M a r o d y (red.), Wymiary życia społecznego. Polska na przełomie XX i XX wieku, Wydawnictwo Naukowe SCHOLAR, Warszawa, s. 381‒396.

Górny A. (2008), Religijność śląska a procesy sekularyzacyjne, [w:] U. S w a d ź b a (red.), Śląski świat wartości. Z badań empirycznych w Rybniku, Wydawnictwo Gnome, Katowice, s. 95‒118.

Human Beliefs and Values. A cross-cultural sourcebook based on the 1999‒2002 values surveys (2004), R. Inglehart et. al. (eds.), Siglo Veintiuno Editores, Mexico ‒ Buenos Aires.

I n g l e h a r t R. (1977), The Silent Revolution: Changing Values and Political Systems among Western Publics, Princeton University Press, Princeton.

Inglehart R., Basanez M., Moreno J. (1998), Human Values and Beliefs; A Cross-Cultural Sourcebook, Michigan University Press, Ann Arbor. DOI: https://doi.org/10.3998/mpub.14858

Kwak A. (2005), Rodzina w dobie przemian. Małżeństwo i kohabitacja, Wydawnictwo Akademickie „Żak”, Warszawa.

Mariański J. (2001), Kryzys moralny czy transformacja wartości? Studium socjologiczne, Towarzystwo Naukowe KUL, Lublin.

Rabusic L., Hamanova J. (red.) (2009), Hodnoty a postoje v CR 1991‒2008. Pramenna publikace European Values Study, Masarykova univerzita, Brno.

Siemieńska R. (2004), Od wartości postmaterialistycznych do materialistycznych – casus Polski, [w:] M. M a r o d y (red.), Zmiana czy stagnacja, Wydawnictwo Naukowe SCHOLAR, Warszawa, s. 177‒206.

Sikorska M. (2002), Zmiany postaw Polaków wobec pracy: lęk przed bezrobociem i samorealizacją, [w:] A. J a s i ń s k a-K a n i a (red.), Polacy wśród Europejczyków, Wydawnictwo Naukowe SCHOLAR, Warszawa, s. 22‒45.

Slany K. (2002), Alternatywne formy życia małżeńsko-rodzinnego w ponowoczesnym świecie, Wydawnictwo Nomos, Kraków.

Swadźba U. (2001), Śląski etos pracy, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Katowice.

Swadźba U. (2008), Praca jako wartość w życiu Ślązaków, [w:] U. S w a d ź b a (red.), Śląski świat wartości, Wydawnictwo Gnome, Katowice, s. 65‒79.

Swadźba U. (2012), Wartości – pracy, rodziny, religii. Ciągłość i zmiana. Socjologiczne studium społeczności śląskich, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Katowice.

Świątkiewicz W. (1997), Tradycja i wybór. Socjologiczne studium religijności na Górnym Śląsku, Wydawnictwo Instytut Górnośląski, Katowice.

Ziółkowski M. (2000), Przemiany interesów i wartości społeczeństwa polskiego. Teorie ‒ tendencje ‒ interpretacje, Wydawnictwo Fundacji Humaniora, Poznań.

Zygmunt A. (2008), System wartości rybniczan, [w:] U. S w a d ź b a (red.), Śląski świat warto- ści, Wydawnictwo Gnome, Uniwersytet Śląski, Katowice, s. 49‒64.

Boguszewski R. (2005), Wartości i normy w życiu Polaków, komunikat z badań CBOS, www.cbos.pl, 23.03.2007.

Boguszewski R. (2006), Znaczenie religii w życiu Polaków, komunikat z badań CBOS, www.cbos.pl, 16.11.2011.

Boguszewski R. (2008a), Dwie dekady przemian religijności w Polsce, komunikat z badań CBOS, www.cbos.pl, 23.03.2011.

Boguszewski R. (2008b), Kontrowersje wokół różnych zjawisk dotyczących życia małżeńskiego i rodzinnego, komunikat z badań CBOS, www.cbos.pl, 24.08.2011.

Boguszewski R. (2010), Co jest ważne, co można, a czego nie wolno – normy i wartości w życiu Polaków, komunikat z badań CBOS, (BS/99/2010), www.cbos.pl, 16.08.2011.

Boguszewski R. (2011), Stosunek Polaków do pracy i pracowitości, komunikat z badań CBOS, www.cbos.pl, 16.09.2011.

Lewandowska J., Wenzel M. (2004), Praca jako wartość, komunikat z badań CBOS, www.cbos.pl, 23.08.2006.

Wciórka B. (2008), Religijność Polaków na przełomie wieków, komunikat z badań CBOS, www.cbos.pl, 02.03.2009.