Pojęcie „misji” w polskiej radiofonii

Grażyna Stachyra

doi:10.18778/1505-9057.28.07

Authors

Grażyna Stachyra Maria Curie-Skłodowska University in Lublin

DOI:

https://doi.org/10.18778/1505-9057.28.07

Keywords:

misja radia, system mediów, strategia programowa, treści radiowe, radio publiczne, stacje komercyjne, społeczność radiowa

Abstract

Ustawa o Radiofonii i Telewizji uchwalona w grudniu 1992 roku dała podwaliny nowego porządku medialnego w Polsce po upadku komunizmu. Mimo kilku nowelizacji, jest wciąż obowiązującym aktem. Jedną z istotnych regulacji wprowadzonych ustawą jest pojęcie „misyjności” nadawców publicznych, jednak artykuł 21 nie definiuje precyzyjnie tego pojęcia. Zamiast tego nakłada jedynie na publicznych nadawców obowiązek realizowania licznych zadań. Ustawa opisuje dziewięć ogólnych zaleceń dotyczących obszarów realizacji misji. Chociaż dotyczą tylko nadawców publicznych, niektóre z nich można odnaleźć u nadawców społecznych i (w pewnym stopniu) komercyjnych. Artykuł analizuje pojęcie „misji publicznej” w polskim radiu nie tylko w aspekcie prawnym, ale też poprzez refleksję nad zawartością programową stacji radiowych w kontekście współczesnego dyskursu publicznego. Pojawienie się niepublicznych nadawców w latach dziewięćdziesiątych zaowocowało głównie rozrywkowymi strategiami programowymi adresowanymi do precyzyjnie definiowanych, dobrze sytuowanych, przedsiębiorczych odbiorców. Skutkowało to wykluczeniem niektórych grup słuchaczy (np. rolników, emerytów, dzieci) ze sfery zainteresowań komercyjnych stacji. Z drugiej zaś strony media publiczne (oraz do pewnego stopnia społeczne) zostały związane narzuconym im obowiązkiem wypełniania misji. Problem „misyjności” (lub jej braku), jej zakresu oraz sensu, był dyskutowany w ciągu ostatnich dwóch dekad. Niniejszy artykuł przybliża te kwestie.

Downloads

Download data is not yet available.

References

Beliczyński J., Misja i wizja regionalnego radia publicznego, „Studia Medioznawcze” 2006, nr 3 (26), s. 32–47.

Czego nas uczy Radio Maryja? Socjologia treści i recepcji rozgłośni, red. nauk. I. Krzemiński, WAiP, Warszawa 2009.

Doliwa U., Od duetu do tercetu. O rozwoju trzeciego sektora radiowego w Europie, [in:] Systemy medialne w XXI wieku. Wspólne czy różne drogi rozwoju?, eds. A. Jaskiernia, J. Adamowski, Warszawa 2012, pp. 307–322.

Drożdż M., Misyjność radia lokalnego, [in:] Radio i społeczeństwo, eds. G. Stachyra, E. Pawlak-Hejno, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2011.

Dzierżyńska-Mielczarek J., Rynek radiowy w Polsce w latach 2001–2011, „Zeszyty Prasoznawcze” 2012, nr 4, pp. 30–53.

Gordon J., A comparison of a sample of new British community radio stations with a parallel sample of established Australian community radio stations, “3CMedia, Journal of Community, Citizen’s and Third Sector Media and Communication” 2006, 2, pp. 1–16.

http://www.radiotrack.pl/index.php/wyniki/ranking.html figures for November 2013–January 2014 [accessed: 10.03.2014].

http://www.wirtualnemedia.pl/artykul/czy-rozglosnie-regionalne-polskiego-radia-nie-realizuja-misji [accessed: 20.03.2014].

Jakubowicz K., Jaka przyszłość mediów publicznych?, „Biuletyn Informacyjny” 2004, nr 7/8/9, Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji.

Jakubowicz K., Media publiczne. Początek końca czy nowy początek, WAiP, Warszawa 2007, p. 80–116.

Kleinsteuber H.J., Sonnenberg U., Beyond Public Service and Private Profit. International Experiences with Non-commercial Local Radio, “European Journal of Communication” 1990, 5 (1), pp. 87–106. DOI: https://doi.org/10.1177/0267323190005001006

KRRiTV 2013.

Lewis P., Finding and funding Voices: the London experience, Information, Society and Justice 2008, Vol. 2, Issue 1, pp. 5–20.

Media Publiczne 2012, KRRiTV, http://www.krrit.gov.pl/Data/Files/_public/Portals/0/sprawozdania/spr2013/aneks_2013.pdf [accessed: 4.04.2014].

Mier ejewska B., Polityka medialna, [in:] Media, komunikacja, biznes elektroniczny, ed. B. Jung, Difin S.A., Warszawa 2001.

Nissen Ch., Public Service Media in the Information Society, report prepared for S-PSB, 2006, Strasbourg: Council of Europe, http://www.coe.int/T/E/Human_Rights/media/1_Intergovernmental_Co-operation/MC-S-PSB/H-Info%282006%29003_en.pdf [in:] K. Jakubowicz, Media publiczne. Początek końca czy nowy początek, WAiP, Warszawa 2007.

OBOP 2008.

Parlament Rzeczpospolitej Polskiej (2001), Ustawa z dnia 1 lutego 2001 r. o zmianie ustawy o radiofonii i telewizji, http://prawo.legeo.pl/prawo/ustawa-z-dnia-1-lutego-2001-r-o-zmianie--ustawy-o-radiofonii-i-telewizji [accessed: 11.10.2011].

Penc J., Leksykon biznesu, Wydawnictwo Placet, Warszawa 1994.

Pleszkun-Olejniczakowa E., Kulturowy przekaz radia, [w:] Radio i społeczeństwo, eds. G. Stachyra, E. Pawlak-Hejno, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2011.

Quoted after Broadcasting act of 29 December, chapter 4 art. 31–32, Dz. U. 1993 Nr 7.

Radio Track Report 2013.

Richter W.A., Radio. A Complete Guide to the Industry, New York: Lang 2006.

Stachyra G., The communicational aspects of radio convergence process – remarks upon “the radio on vision” and web-radio, [in:] Convergence: Media in Future, eds. A. Baczyński, M. Drożdż, IDIKS UPJPII, Kraków 2012, p. 179–197.

Stachyra G., The Radio Afterlife. Three Spheres of Communication and Community, [in:] Radio evolution. Communication and Society Research Centre, eds. M. Oliveira, P. Portela, L.A. Santos, University of Minho Braga 2012.

Wielopolska-Szymura M., Program Trzeci Polskiego Radia – poszukiwanie nowej formuły programowej, [in:] Radio i społeczeństwo, eds. G. Stachyra, E. Pawlak-Hejno, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2011.

www.press.pl/newsy/pokaz.php?id=24997&strona=&idd [accessed 20.01.2011].

www.wirtualnemedia.pl [accessed: 25.01.2011].

Wyrwich M., Misja to nie pusty slogan, „Niedziela” 2010, pp. 22–23.