Retoryczne aspekty popularyzacji naukowej

Maria Załęska

doi:10.18778/1505-9057.31.05

Autor

Maria Załęska Uniwersytet Warszawski, Wydział Neofilologii, Katedra Italianistyki

DOI:

https://doi.org/10.18778/1505-9057.31.05

Słowa kluczowe:

scientific popularization, rhetoric, inventio, dispositio, elocutio

Abstrakt

After having distinguished the two main contexts for the transmission of knowledge – the esoteric and exoteric – the paper offers a systematic comparison between scientific and popular science texts in terms of inventio, dispositio and elocutio. The popular science texts tend to present knowledge in anthropocentric terms, showing the relevance of the message to the recipients’ everyday lives. They turn out to be shorter than genuine scientific texts, and this is achieved, among others, by eliminating information about the methodologies used. The user-friendly vocabulary offers the audience a sense of familiarity with the presented topic, which is, however, different from in-depth specialist knowledge.

Pobrania

Statystyki pobrań niedostępne.

Biogram autora

Maria Załęska - Uniwersytet Warszawski, Wydział Neofilologii, Katedra Italianistyki

zajmuje się zagadnieniami komunikowania wiedzy w dyskursie akademickim, w porównaniu z dyskursem profesjonalnym, eksperckim, popularyzatorskim, dydaktycznym i pseudonaukowym. Jej badania retorycznej konstrukcji wiedzy w tekstach dotyczą trzech powiązanych ze sobą kwestii: dyskursu nauki, krytyki oraz przejawów kreatywności. Autorka monografii „Retorica della linguistica. Scienza, struttura, scrittura” (2014), redaktor m.in.: „Rhetoric and Politics. Central/Eastern European Perspectives” (2012); „Retoryka w komunikacji specjalistycznej” (2015).

Bibliografia

Beaugrande R.-A.de, Dressler W.U., Wstęp do lingwistyki tekstu, przeł. A. Szwedek, PWN, Warszawa 1990.

Coe R.M., „An arousing and fulfilment of desires”. The rhetoric of genre in the process era – and beyond, [in:] Genre and the new rhetoric, ed. A. Freedman, P. Medway, Taylor and Francis, London 1994, pp. 181–190.

Donghi P., Sui generis. Temi e riflessioni sulla comunicazione della scienza, Gius, Laterza & Figli, Roma–Bari 2006.

Gotti M., Specialized discourse: linguistic features and changing conventions, Peter Lang, Bern 2003.

Konik T., Przypadki retorycznie istotnych zmian redakcyjnych w tłumaczeniach publicystyki prasowej o tematyce gospodarczej, [w:] Retoryka w komunikacji specjalistycznej, red. M. Załęska, Polskie Towarzystwo Retoryczne, Warszawa 2015, s. 187–216.

Myers G., Discourse studies of scientific popularization: questioning the boundaries, “Discourse Studies” 2003, 5 (2), pp. 265–279. DOI: https://doi.org/10.1177/1461445603005002006

Piekot T., Mechanizmy popularyzowania wiedzy naukowej, [w:] O trudnym łatwo: materiały sesji poświęconej popularyzacji nauki, red. J. Miodek, M. Zaśko-Zielińska, Wydawnictwo UWr, Wrocław 2002, s. 95–110.

Plantin Ch., Les bonnes raisons des émotions. Principes et méthode pour l’étude du discours émotionné, Peter Lang, Bern etc. 2008.

Shapin S., Never Pure. Historical Studies of Science as if It Was Produced by People with Bodies, Situated in Time, Space, Culture, and Society, and Struggling for Credibility and Authority, The Johns Hopkins University Press, Baltimore 2010.

Sierotowicz T., Od metodycznej polemiki do polemiki metodologicznej. Impresje z lektury „Wagi probierczej” Galileusza wraz z antologią, Wydawnictwo Diecezji Tarnowskiej Biblos, Tarnów 2008.

Starzec A., Przemiany w popularyzacji prasowej, [w:] O trudnym łatwo: materiały sesji poświęconej popularyzacji nauki, red. J. Miodek, M. Zaśko-Zielińska, Wydawnictwo UWr, Wrocław 2002, s. 24–31.

Swales J.M., Genre Analysis. English in Academic and Research Settings, Cambridge University Press, Cambridge 1993.

Toulmin S., Rieke R.D., Janik A., An Introduction to Reasoning, Macmillan Publishing Company, New York–London 1984.

Werlich E., Typologie der Texte. Entwurf eines textlinguistischen Modells zur Grundlegung einer Textgrammatik, Quelle & Meyer, Heidelberg 1975.

Załęska M., La semplicità e la semplificazione: fra l’ideologia e la retorica, “Circula: Révue d’idéologies linguistiques” 2015, No 2, pp. 192–211, http://circula.recherche.usherbrooke.ca/2015-numero-2-fr/ [dostęp: 3.11.2015]. DOI: https://doi.org/10.17118/11143/7990

Załęska M., Retorica della linguistica. Scienza, struttura, scrittura, Peter Lang, Frankfurt am Main etc. 2014.

Załęska M., Retoryka a wiedza: komunikacja niespecjalistyczna i specjalistyczna, [w:] Retoryka w komunikacji specjalistycznej, red. M. Załęska, Polskie Towarzystwo Retoryczne, Warszawa 2015, s. 53–83.

Zoolożka, z J. Bagniewską rozm. M. Borowska, „Gazeta Wyborcza” 2014, 28.06, dodatek „Wysokie Obcasy”, nr 25 (784), s. 8–13.