„Tymczasem kryminały mają również swoje zalety” – polska proza kryminalna w „Przyjaciółce” w latach 1948-1989: od negacji do akceptacji
DOI:
https://doi.org/10.18778/1505-9057.66.06Słowa kluczowe:
kryminał polski, tygodnik „Przyjaciółka” 1948–1989, beletrystyka prasowaAbstrakt
Celem artykułu było zbadanie statusu polskiej literatury kryminalnej w najpoczytniejszym tygodniku kobiecym Polski Ludowej w latach 1948-1989. Wykorzystuje on metodę analizy treści, skupiając się głównie na tekstach beletrystycznych i recenzjach oraz notach i wykazach nowych publikacji na rynku wydawniczym. Całość zagadnień ujęto w porządku chronologicznym, adekwatnym do zmieniającej się formuły wydawniczej tygodnika. Wyniki badania wykazały, że „Przyjaciółka” nie wniosła niczego nowego do rozwoju polskiej powieści kryminalnej, ani nie była kanałem jej promocji w szerokim kręgu czytelników. Warto było jednak pokazać to w odniesieniu do tego popularnego gatunku prozy.
Pobrania
Bibliografia
Bojarski A., Franka znalazła sprawiedliwość, „Przyjaciółka” 1950, nr 27, s. 6.
Bronisławski Jerzy, W sieci, cz. 1–2, „Przyjaciółka” 1968, nr 36, s. 4 – nr 37, s. 4.
Długosz Czesław, Mleko i pistolety, oprac. lit. K. Madeja, „Przyjaciółka” 1970, nr 42, s. 4.
Issat[-Koszutska] Jadwiga, Afrodyta Ezia, „Przyjaciółka” 1960, nr 20, s. 6.
Issat[-Koszutska] Jadwiga, Opowieść z kryminału, „Przyjaciółka” 1960, nr 8, s. 6.
Kuczyński Bogusław, Hiszpaneczka, cz. 1–8, „Przyjaciółka” 1955, nr 2, s. 6 –nr 9, s. 6.
Łopalewski Tadeusz, Człowiek, który uratował mi życie, cz. 1–2, „Przyjaciółka” 1960, nr 40, s. 6 – nr 41, s. 6, 10.
Łopalewski Tadeusz, Łamacz serc, „Przyjaciółka” 1969, nr 32, s. 4.
Majewski Stanisław, Szczęście starego Felipe, „Przyjaciółka” 1969, nr 28, s. 4.
Perzyński Włodzimierz, Uczeń Sherlocka Holmesa, „Przyjaciółka” 1962, nr 37, s. 4.
Perzyński Włodzimierz, Złodziejka: nowela, „Przyjaciółka” 1958, nr 47, s. 6.
Segal Kalman, Zwierzenia doświadczonej, „Przyjaciółka” 1966, nr 43, s. 3, 6.
Sołtys Józef, Tajemnica panów z Capocotta, cz. 1–2, „Przyjaciółka” 1955, nr 11, s. 6 –nr 12, s. 6.
Sroka Leszek, Tajemnica ekspresu Paryż–Moskwa, „Przyjaciółka” 1966, nr 33, s. 4.
Trzcianka Janusz, Broszka z lunitu, „Przyjaciółka” 1970, nr 47, s. 4.
(w), Wśród książek, „Przyjaciółka” 1984, nr 33, s. 11.
B.O., Tak ich wychowują, „Przyjaciółka” 1951, nr 45, s. 10.
Bielecki Tadeusz, Czytajcie, „Przyjaciółka” 1952, nr 21, s. 10.
Co czytać?, „Przyjaciółka” 1960, nr 51, s. 12.
Co czytać?, „Przyjaciółka” 1962, nr 1, s. 11. DOI: https://doi.org/10.1016/0588-8174(62)90011-6
Co czytać?, „Przyjaciółka” 1962, nr 2, s. 7.
Duży łyk emocji, „Przyjaciółka” 1959, nr 32, s. 12. DOI: https://doi.org/10.1063/1.3060716
Jaka książka radziecka podoba mi się najbardziej i dlaczego?, „Przyjaciółka” 1953, nr 41, s. 9.
Jarochowska Maria, Czy chcesz przeczytać ciekawą książkę?, „Przyjaciółka” 1957, nr 5, s. 12.
K.K., Co czytać?, „Przyjaciółka” 1955, nr 44, s. 14.
Kosińska Maria „Samotny biały żagiel” – w czytaniu, „Przyjaciółka” 1956, nr 9, s.5, 9.
Książka – przyjaciółka, „Przyjaciółka” 1972, nr 16, s. 8.
Książka – przyjaciółka, „Przyjaciółka” 1972, nr 32, s. 4.
M.B., Jak z powieści kryminalnej, „Przyjaciółka” 1958, nr 38, s. 12.
O Książkach, „Przyjaciółka” 1971, nr 1, s. 6.
O Książkach, „Przyjaciółka” 1971, nr 8, s. 4.
O Książkach, „Przyjaciółka” 1974, nr 40, s. 5.
O Książkach, „Przyjaciółka” 1974, nr 48, s. 5.
Orsza Władysław, Z sali sądowej, „Przyjaciółka” 1956, nr 27, s. 3, 5.
Piątka z ulicy Barskiej. Opowieść filmowa, „Przyjaciółka” 1954, nr 14, s. 2.
Pościg. Opowieść filmowa, „Przyjaciółka” 1948, nr 12, s. 2.
Proces, który jest przestrogą, „Przyjaciółka” 1951, nr 47, s. 5.
Ruszczyc Marek, Pierwsza dama kryminału, „Przyjaciółka” 1978, nr 10, s. 10.
Sołtys Józef, Zbrodniarze z Capocotta, „Przyjaciółka” 1954, nr 15, s. 10.
Strumińska Felicja, Na przykładzie „Akcji Violet”, „Przyjaciółka” 1955, nr 35, s. 9.
Szeląg Jan [Zbigniew Mitzner], Milionerka, „Przyjaciółka” 1948, nr 37, s. 3.
W Hollywood, tł. I.S., „Przyjaciółka” 1956, nr 6, s. 8–9.
Werfel Edda, Co widziałam w Nowym Jorku, „Przyjaciółka” 1953, nr 10, s. 8–9, 14.
Wśród książek, „Przyjaciółka” 1975, nr 47, s. 15.
Wśród książek, „Przyjaciółka” 1977, nr 30, s. 13.
Jesionowska Ewa, Powieści w odcinkach jako element kultury masowej w Polsce, „Przegląd Socjologiczny” 1966, nr 2, s. 151–155.
Jesionowska Ewa, Powieść w odcinkach na łamach dzienników polskich, „Zeszyty Prasoznawcze” 1965, nr 3, s. 35–43.
Kłoskowska Antonina, Kształtowanie się kultury masowej w Polsce Ludowej, „Studia Socjologiczne” 1965, nr 3, s. 111–137.
Koszutska Halina, „Przyjaciółka” i jej kontakty z czytelnikami, „Zeszyty Prasoznawcze” 1964, nr 3, s. 132–142.
Koźniewski Kazimierz, Historia co tydzień: szkice o tygodnikach społeczno-kulturalnych 1944–1950, Czytelnik, Warszawa 1977.
Martuszewska Anna, Powieść kryminalna, [hasło w:] Słownik literatury popularnej, pod red. T. Żabskiego, wyd. 2 popr. i uzup., Wydawnictwo UWr, Wrocław 2006, s.464–471.
mg [Michał Głowiński], Powieść kryminalna, [hasło w:] Słownik terminów literackich, pod red. J. Sławińskiego, wyd. 2 poszerz. i popr., Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1989, s. 384–385.
Morawska Dorota, Ostrowski Krzysztof, Wiatr Jerzy Józef, Czytelnictwo prasy w środowisku wiejskim województwa warszawskiego, „Studia Socjologiczne” 1961, nr 3, s. 139–162
Paluch Maria Literatura piękna w masowych magazynach – tematyka, wartości, „Wrocławski Rocznik Prasoznawczy” 1975/1976, s. 117–125.
Plan wydawniczy 1968 roku. Iskry, Iskry, Warszawa 1968.
„Serią po kryminałach” czyli Katalog konesera kryminałów z PRL, red. A. Lewandowska, B. Brzózka, G. Cielecki, Wielki Sen, Warszawa 2009.
Siewierski Jerzy, Powieść kryminalna, Krajowa Agencja Wydawnicza, Warszawa 1979.
Skotarczak Dorota, Otwierać, milicja!: o powieści kryminalnej w PRL, IPN. Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, Warszawa 2019.
Sokołowski Stanisław, Posłowie, [w:] Sprawa Pana X i inne, oprac. S. Sokołowski, Wydawnictwo Śląsk, Katowice 1970, s. 383–388.
Sołtys Józef, „Myśliwi” z Capocotta, [w:] J. Sołtys, 80 lirów ojca Ambrożego, Iskry, Warszawa 1955, s. 127–170.
Toeplitz Krzysztof Teodor, Zbrodnia po polsku, [w:] K.T. Toeplitz, Mieszkańcy masowej wyobraźni, PIW, Warszawa 1977, s. 132–157.
Wodniak Katarzyna, Beletrystyka w „Przyjaciółce”: bibliografia 1948–1989, Wydawnictwo UKW, Bydgoszcz 2018.
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Jak cytować
