Ołtarz Wita Stwosza w źródłach prasowych XIX–XXI wieku (Rec. Dariusz Raś, Prasa. Historia. Jakość. Studium metodologiczno-badawcze na temat publikacji prasowych wokół ołtarza Wita Stwosza w XIX, XX i XXI wieku, Petrus, Kraków 2024, ss. 461)

Autor

DOI:

https://doi.org/10.18778/1644-857X.24.02.11

Słowa kluczowe:

prasa, ołtarz Wita Stwosza, Kraków, historia zabytków, renowacja zabytków

Abstrakt

W artykule przedstawiono oryginalną w pomyśle monografię dotyczącą źródeł prasowych na temat ołtarza Wita Stwosza w XIX–XXI w. Opracowanie ma charakter interdyscyplinarny, gdyż łączy istotne źródło historyczne, jakie od wieków stanowi prasa, z przekazem kultury, religii, sztuki i języka. Wpisuje się także w obszar komunikacji dziedzictwa kulturowego. Dzieło uzupełnia brak badań w zakresie mediatyczności ołtarza Wita Stwosza „jako unikalnego obiektu” w kontekście jego kompleksowych czterech konserwacji. W książce wzięto pod uwagę przekazy prasowe Krakowa liczące 250 artykułów, opublikowane w latach 1867–2022. Oceniono warsztat naukowy autora, analizę źródeł, zasadność postawionych pytań badawczych, wyniki analiz oraz zgromadzoną literaturę przedmiotu.

Pobrania

Statystyki pobrań niedostępne.

Biogram autora

  • Evelina Kristanova - Uniwersytet SWPS

    Dr hab. Evelina Kristanova, prof. USWPS – medioznawczyni, historyczka prasy, teolożka, profesor Uniwersytetu SWPS w Warszawie. Członkini redakcji „Nasza Przeszłość” oraz „Humanities and Social Sciences”, Polskiego Towarzystwa Komunikacji Społecznej, Society for the History of the Humanities, Centrum Badań nad Ekonomiką Miejsc Pamięci. Autorka i redaktorka 8 książek i 90 artykułów. Aktualnie realizuje ministerialny grant badawczy „Dokumenty i materiały do dziejów Rozgłośni Polskiej Radia Wolna Europa, cz. II (kontynuacja), t. I–V plus 2” w ramach NPRH.

    Zainteresowania badawcze: historia mediów, digitalizacja czasopism, instytucje kultury w Bułgarii.

Bibliografia

Barbasiewicz O., Zaborski M., Sound, Silence and the Difficult Heritage in the Realms of Remembrance: The Case of Europe and Asia-Pacific Region, „Museology & Cultural Heritage / Muzeologia a Kulturne Dedicstvo” 2025, vol. XIII, no. 1, s. 5–26. https://doi.org/10.46284/mkd.2025.13.1.1

Czarnik O.S., Ideowe i literackie wybory „Robotnika” w latach 1918–1939, Warszawa 1996.

Czyżewski K., Walczak M., Kościół Mariacki w Krakowie. 800 lat historii, Kraków 2023.

Der zweite Weltkrieg im polnischen und deutschen kulturellen gedächtnis. Siebzig jahre danach (1945–2015), Hrsg. J. Kałążny, A. Korzeniewska, B. Korzeniewski, Frankfurt am Main 2016.

Dębicki J., Filozofia sztuki Wita Stwosza w świetle średniowiecznej teorii atrium, Kraków 2018.

Dobrowolski T., Wit Stwosz – Ołtarz Mariacki. Epoka i środowisko, Kraków 1985.

Dunin-Wąsowicz K., Ruch oporu w hitlerowskich obozach koncentracyjnych 1933–1945, Warszawa 1979.

Dunin-Wąsowicz K., Wydawnictwa Muzeów Walki i Męczeństwa, „Dzieje Najnowsze” 1971, nr 4, s. 140–144.

The Enemy On Display. The Second World War in Eastern European Museums, eds Z. Bogumił, J. Wawrzyniak, T. Buchen, C. Ganzer, M. Senin, New York–Oxford 2015.

Gackowski T., Rzecz o metodologii badań medioznawczych, „Studia Medioznawcze” 2010, nr 1, s. 151–168.

Gackowski T., Łączyński M., Majchrzyk Ł., Matyja A., Wieczorkowski M., Skrypt do analizy zawartości prasy, Warszawa 2007.

Gajlewicz-Korab K., Francuska prasa drukowana: narodziny, rozwój, era cyfrowa, Warszawa 2018.

Habielski R., Niezłomni, nieprzejednani. Emigracyjne „Wiadomości” i ich krąg 1940–1981, Warszawa 1991.

Habielski R., Wolność czy odpowiedzialność. Prasa i polityka w II Rzeczypospolitej, Warszawa 2013.

Historia Polski od-nowa. Nowe narracje historii i muzealne reprezentacje przeszłości, red. R. Kostro, K. Wóycicki, M. Wysocki, Warszawa 2014.

Hofman I., Dziennikarstwo poważne w wydaniu księdza Adama Bonieckiego, „Zeszyty Prasoznawcze” 2017, t. LX, nr 4(232), s. 743–759. https://doi.org/10.4467/22996362PZ.17.043.8185

Hölz C., Wit Stwosz – Veit Stos, München 2000.

Kajtoch W., Szkice językoznawczo-prasoznawcze, Kraków 2016.

Karpiński D., Wieczorek G., Historia prasy o sporcie bokserskim w Polsce w latach 1956–2006, Wrocław 2023.

Kobielska M., Patterns and Politics. Cultural Memory in Poland After 1989, „Култура / Culture” 2014, s. 31–40.

Kobielska M., Polska kultura pamięci w XXI wieku. Dominanty. Zbrodnia katyńska, powstanie warszawskie i stan wojenny, Warszawa 2016. https://doi.org/10.4000/books.iblpan.4490

Kobielska M., Warsaw, 2004 – Gdańsk, 2017. Evolution of the Polish Museum Boom, [w:] Difficult Issues. Proceedings of the ICOM International Conference 2017, Heidelberg 2019, s. 105–115.

Korzeniewski B., Polskie muzea narracyjne o II wojnie światowej po 1989 roku, „Kultura Współczesna” 2017, nr 2, s. 213–228.

Korzeniewski B., Transformacja pamięci. Przewartościowania w pamięci przeszłości a wybrane aspekty funkcjonowania dyskursu publicznego o przeszłości w Polsce po 1989 roku, Poznań 2010.

Kotowski R., The Role of the Museum Library, „Przegląd Biblioteczny” 2019, Special Issue, s. 65–72. https://doi.org/10.36702/pb.426

Leksykon terminów medialnych, red. K. Wolny-Zmorzyński et al., t. I–II, Toruń 2024.

Leśniczak R., Wizerunek prezydenta Andrzeja Dudy na łamach „Tygodnika Powszechnego” (2015–2020), Warszawa 2023.

Lisowska-Magdziarz M., Analiza zawartości mediów. Przewodnik dla studentów, Kraków 2004.

Machcewicz P., Muzeum, Kraków 2017.

Maj E., Dziennikarki prasy dla kobiet w Polsce 1918–1939. Portret zbiorowy na podstawie publicystycznego samoopisu, Lublin 2020.

Maliszewski K., Komunikacja społeczna w kulturze staropolskiej. Studia z dziejów kształtowania się form i treści społecznego przekazu w Rzeczypospolitej szlacheckiej, Toruń 2001.

Maliszewski K., Obraz świata i Rzeczypospolitej w polskich gazetach rękopiśmiennych z okresu późnego baroku. Studium z dziejów kształtowania się i rozpowszechniania sarmackich stereotypów wiedzy i informacji o „Theatrum mundi”, Toruń 1990.

Mazur R., Obraz Kościoła katolickiego w polskiej prasie komunistycznej w latach 1945–1956, Kraków 2023. https://doi.org/10.12797/9788381389495

Muzeum i zmiana. Losy muzeów narracyjnych, red. K. Wolska-Pabian, P. Kowal, Kraków 2019.

Myśliński J., Uwagi o prasie polskiej przełomu XIX i XX w. jako źródle historycznym, „Rocznik Historii Czasopiśmiennictwa Polskiego” 1974, t. XIV, nr 1, s. 5–26.

Oficjalna prasa w PRL, red. S. Ligarski, R. Łatka, Warszawa 2020.

Olechowska P., Krytyka mediów jako instrument jakościowego dziennikarstwa (przegląd stanowisk i teorii), [w:] Współczesne media. Dziennikarstwo jakościowe, red. I. Hofman, D. Kępa-Figura, M. Pataj, t. I, Lublin 2023, s. 145–155.

Pamięć zbiorowa w procesie integracji Europy, red. J. Łaptos, Kraków 1996.

Pencakowski P., Ołtarz Wita Stwosza w kościele Mariackim w Krakowie, Kraków 2025.

Pisarek W., Analiza zawartości prasy, Kraków 1983.

Pisarek W., Prasa nasz chleb powszedni, Wrocław 1978.

Polskie miejsca pamięci. Dzieje toposu wolności, red. S. Bednarek, B. Korzeniewski, Warszawa 2014.

Pomiędzy jubileuszami. Polityka historyczna w polsko-niemieckiej codzienności, red. K. Ziemer, J. Andrychowicz-Skrzeba, Warszawa 2017.

Raś D., Muzeum wielu narracji, Ząbki–Wadowice 2017.

Raś D., Prasa. Historia. Jakość. Studium metodologiczno-badawcze na temat publikacji prasowych wokół ołtarza Wita Stwosza w XIX, XX i XXI wieku, Kraków 2024.

Raś D., Woźniak M., Ewangelicznie demokratyczna Polska. Śladami publicystyki ks. Ferdynanda Machaya, Kraków 2021. https://doi.org/10.15633/9788374389464

Śladkowski W., Szkice polsko-francuskie XIX–XX wiek, Lublin 2015.

Śpiewak R., Społeczeństwo – naród – państwo na łamach „Gościa Niedzielnego” (1923–1939), Katowice 2022.

Tobera M., „Wesołe gazetki” – prasa satyryczno-humorystyczna w Królestwie Polskim w latach 1905–1914, Warszawa 1988.

Woźniak M., Świat wartości w krakowskiej prasie katolickiej. „Dzwon Niedzielny” (1925–1939), Kraków 2023.

Wójcicka M., Medialne dyskursy (nie)pamięci zbiorowej, Lublin 2023.

Zaborski M., Children During the Holocaust: Analysis of the Narrative Line of the Exhibition at the Jewish Museum Berlin, „Museum & Society” 2025, vol. XXIII, no 2, s. 202–219. https://doi.org/10.29311/mas.v23i2.4671

Zaborski M., Dziecko wobec narracji Muzeum Holokaustu w Waszyngtonie. Kluczowe wyzwania i dylematy, „Muzealnictwo” 2025, nr 66, s. 29–35. https://doi.org/10.69500/m.50

Zaborski M., Obraz dziecięcych ofiar holokaustu. Rola fotografii w ekspozycjach muzealnych, „Przegląd Socjologiczny” 2024, t. LXXIII, nr 1, s. 101–132. https://doi.org/10.26485/PS/2024/73.1/5

Zaborski M., Twarze cierpienia. Dzieci w linii narracyjnej Muzeum Getta Ryskiego i Holokaustu na Łotwie, „Społeczeństwo. Edukacja. Język” 2022, nr 16, s. 269–282.

Zawartość mediów czyli Rozważania nad metodologią badań medioznawczych, red. T. Gackowski, Warszawa 2011.

Ziębińska-Witek A., Historia w muzeach. Studium ekspozycji Holokaustu, Lublin 2011.

Ziębińska-Witek A., Muzea wobec nowych trendów w humanistyce. Refleksje teoretyczne, „Historyka” 2015, t. XLV, s. 97–115.

Ziębińska-Witek A., Muzealizacja komunizmu w Polsce i Europie Środkowo-Wschodniej, Lublin 2018.

Żychlińska M., Fontana E., Museal Games and Emotional Truths: Creating Polish National Identity at the Warsaw Rising Museum, „East European Politics and Societies” 2015, vol. XXX, issue 2, s. 235–269. https://doi.org/10.1177/0888325414566198

Pobrania

Opublikowane

2025-12-31

Numer

Dział

ARTYKUŁY RECENZYJNE I RECENZJE / REVIEW ARTICLES AND REVIEWS

Jak cytować

Ołtarz Wita Stwosza w źródłach prasowych XIX–XXI wieku (Rec. Dariusz Raś, Prasa. Historia. Jakość. Studium metodologiczno-badawcze na temat publikacji prasowych wokół ołtarza Wita Stwosza w XIX, XX i XXI wieku, Petrus, Kraków 2024, ss. 461). (2025). Przegląd Nauk Historycznych, 24(2), 259-280. https://doi.org/10.18778/1644-857X.24.02.11