Small towns on the cultural route in Andalusia: tourist values and selected aspects of globalization
DOI:
https://doi.org/10.18778/2543-9421.08.07Keywords:
small town, tourist route, globalization, tourism, Andalusia, SpainAbstract
The aim of the article is to present the problems of small towns on the White Towns Route in Andalusia regarding their tourist values and indicate selected manifestations of globalization in tourism. Small mountain towns located peripherally are often subject to marginalization due to weak economic foundations and a small economic base. Tourism becomes a crucial factor in their development, increasingly undergoing processes of globalization and contributing to greater tourist flows. Research results indicate that the examined group of towns possess both high cultural and natural values. They share several common features that refer to their Arabic origins and strong connections with nature. Manifestations of globalization related to tourism mainly concern the growing adaptation of communication technology and digitization. This includes the widespread use of online reservation and distribution systems for accommodation, tourism marketing promoting the tourist values of towns, and the popularization of centers through social media.
References
Agencia Digital de Andalucía. (b.r.). Adhesión al programa Bono Digital como operador – colaborados. https://www.juntadeandalucia.es/organismos/ada/areas/red-corporativa/ayudas-conectividad/bono-digital-operadores.html
Ajuntament de Calella. (2021, 18 sierpnia). Història: De l’edat antiga al segle XIV. https://www.calella.cat/ciutat/el-municipi/historia/
Albarrán Periáñez, J.D. (2017). Políticas turísticas y urbanísticas en torno al patrimonio cultural en la Comarca de los Pueblos Blancos de Cádiz: Análisis de los casos de Olvera y Zahara de la Sierra. Cuadernos de Turismo, 40, 13–43. http://doi.org/10.6018/turismo.40.309601 DOI: https://doi.org/10.6018/turismo.40.309601
Albrow, M., King, E. (red.). (1990). Globalization, knowledge and society: Readings from International Sociology. SAGE Publications.
Alejziak, W., Szczechowicz, B. (2019). Globalizacja a rozwój turystyki – implikacje dla planowania i polityki turystycznej. W: Uwarunkowania i plany rozwoju turystyki: T. 22: Planowanie i polityka turystyczna (s. 9–27). Uniwersytet Adama Mickiewicza; Bogucki – Wydawnictwo Naukowe.
Andalucia.org. (b.r.). Pueblos Blancos. https://www.andalucia.org/es/rutas-pueblos-blancos
Armario, E. (2019, 8 grudnia). Los mejores escaparates del lujo huelen a piel de Ubrique. Diario de Cádiz. https://www.
diariodecadiz.es/sierra/mejores-escaparates-lujo-piel-Ubrique_0_1416158729.html
Bartosiewicz, B. (2012). Powiązania małych miast z metropolią w świetle dojazdów do placówek usługowych – przykład Łódzkiego Obszaru Metropolitalnego. W: K. Heffner, A. Halama (red.), Ewolucja funkcji małych miast w Polsce. Zeszyty Naukowe Wydziałowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach (s. 50–62). Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach.
Bartosiewicz, B., Kwiatek-Sołtys, A., Kurek, S. (2019). Does the process of shrinking concern also small towns? Lessons from Poland. Quaestiones Geographicae, 38(4), 91–105. https://doi.org/10.2478/quageo-2019-0039 DOI: https://doi.org/10.2478/quageo-2019-0039
Bąk, I., Szczecińska, B. (2016). Konkurencyjność Polski na światowym rynku turystycznym. Folia Pomeranae Universitatis Technologiae Stetinensis, Oeconomica, 329(84)3, 7–20. https://foliaoe.zut.edu.pl/pdf/files/magazines/2/64/845.pdf DOI: https://doi.org/10.21005/oe.2016.84.3.01
Bąkiewicz, A., Żuławska, U. (2010). Rozwój w dobie globalizacji. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne.
Beaujeu-Garnier, J., Chabot, G. (1971). Zarys geografii miast. Państwowe Wydawnictwo Ekonomiczne.
Brenes Leiva, R. (2017). El turismo en la globalización. CoRis. Revista de Ciencias Sociales y Humanidades, 4, 21–30. http://www.circulodecartago.org/wp-content/uploads/2012/08/El-Turismo-en-la-Globalizaci%C3%B3n.pdf
Cádiz Turismo. (b.r.). Setenil de las Bodegas. https://www.cadizturismo.com/municipios/setenil-de-las-bodegas
Consejería de Agricultura, Pesca, Agua y Desarrollo Rurals. (2015, 10 sierpnia). Programa de Desarrollo Rural de Andalucía 2014–2020: Versión 1. https://www.juntadeandalucia.es/export/drupaljda/PDR%20de%20Andaluc%C3%ADa%202014-2020%20V1_10ago15.pdf
Consejería de Turismo, Regeneración, Justicia y Administración Local. (2018). Turismo extranjero en Andalucía: Año 2018. Demanda turística en Andalucía. Mercados turísticos. https://multimedia.andalucia.org/saeta/destino_ex_2018.pdf
Council of Europe. (b.r.a). Cultural routes of the Council of Europe programme. https://www.coe.int/en/web/cultural-routes
Council of Europe. (b.r.b). Routes of El legado andalusí. https://www.coe.int/en/web/cultural-routes/the-routes-of-el-legado-andalusi
Cruz-Ruiz, E., Ruiz-Romero de la Cruz, E., Caballero-Galeote, L. (2022). Recovery measures for the tourism industry in Andalusia: Residents as tourist consumers. Economies, 10(6), 133. https://doi.org/10.3390/economies10060133 DOI: https://doi.org/10.3390/economies10060133
Danecki, J. (2015). Arabowie (wyd. 2). Państwowy Instytut Wydawniczy.
Derek, M. (2007). Od wioski rybackiej do turystycznej enklawy? Turystyka a rozwój lokalny na przykładzie Mikołajek. Studia Regionalne i Lokalne, 2(28), 112–127. https://studreg.uw.edu.pl/dane/web_sril_files/237/2007_2_derek.pdf
Derek, M., Kowalczyk, A., Swianiewicz, P. (2005). Wpływ turystyki na sytuację finansową i rozwój miast w Polsce (na przykładzie miast średniej wielkości). Prace i Studia Geograficzne, 35, 199–217.
Diaz-Parra, I., Jover, J. (2020). Overtourism, place alienation and the right to the city: Insights from the historic centre of Seville, Spain. Journal of Sustainable Tourism, 29(2–3), 158–175. https://doi.org/10.1080/09669582.2020.1717504 DOI: https://doi.org/10.1080/09669582.2020.1717504
Duda, T. (2018). Szlak dziedzictwa kulturowego jako produkt identyfikujący tożsamość i stymulujący dywersyfikację turystyki w regionie – na przykładzie budowanego Szlaku Gryfitów (Pomorze Zachodnie). Turystyka Kulturowa, 4, 95–112. http://turystykakulturowa.org/ojs/index.php/tk/article/view/949
Durydiwka, M., Kowalczyk, A. (2003). Region turystyczny a procesy globalizacji. Turyzm/Tourism, 13(1), 21–42. https://doi.org/10.18778/0867-5856.13.1.02 DOI: https://doi.org/10.18778/0867-5856.13.1.02
Dwyer, L. (2015). Globalization of tourism: Drivers and outcomes. Tourism Recreation Research, 40(3), 326–339. https://doi.org/10.1080/02508281.2015.1075723 DOI: https://doi.org/10.1080/02508281.2015.1075723
EuroPAP News. (2023, 3 listopada). Eurostat: Polska wśród trzech krajów Unii z najniższym bezrobociem we wrześniu. https://europapnews.pap.pl/eurostat-polska-wsrod-trzech-krajow-unii-z-najnizszym-bezrobociem-we-wrzesniu
Główny Urząd Statystyczny. (2022). Rocznik demograficzny 2022. https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/roczniki-statystyczne/roczniki-statystyczne/rocznik-demograficzny-2022,3,16.html
Heffner, K. (2003). Małe miasta a rozwój obszarów wiejskich. Biuletyn Komitetu Przestrzennego Zagospodarowania Kraju PAN, 207, 11–34.
Huwart, J.-Y., Verdier, L. (2013). Does globalisation promote development? W: Economic globalisation: Origins and consequences (s. 68–87). OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/19936753 DOI: https://doi.org/10.1787/9789264111905-en
Instituto de Estadística y Cartografía de Andalucía. (2021). Encuesta social 2021. Digitalización y uso de datos personales. Capacidades y actitudes de la población andaluza. https://www.juntadeandalucia.es/institutodeestadisticaycartografia/encsocial/2021-digitalizacion/index.htm
Instituto Nacional de Estadística. (b.r.a). Encuesta de gasto turístico (EGATUR). Sociedad Mercantil Estatal para la Gestión de la Innovación y las Tecnologías Turísticas. Pobrane 5 października 2023 r. z https://www.dataestur.es/general/egatur/
Instituto Nacional de Estadística. (b.r.b). Tourism movement at borders (FRONTUR). Sociedad Mercantil Estatal para la Gestión de la Innovación y las Tecnologías Turísticas. Pobrane 5 października 2023 r. z https://www.dataestur.es/en/general/tourism-movement-at-borders-frontur/
Instituto Nacional de Estadística. (2021a). Cifras oficiales de población resultantes de la revisión del Padrón municipal a 1 de enero. https://www.ine.es/jaxiT3/Datos.htm?t=2917
Instituto Nacional de Estadística. (2021b). Spanish Regional Accounts: SRA: 2000–2022 Series. Pobrane 5 października 2023 r. z https://www.ine.es/dyngs/INEbase/en/operacion.htm?c=Estadistica_C&cid=1254736167628&menu=ultiDatos&idp=1254735576581
Jażewicz, I. (2011). Przestrzeń turystyczna Pojezierza Drawskiego na przykładzie gminy Czaplinek i Złocieniec. W: M. Durydiwka, K. Duda-Gromada (red.), Przestrzeń turystyczna. Czynniki, różnorodność, zmiany (s. 251–264). Uniwersytet Warszawski, Wydział Geografii i Studiów Regionalnych.
Jóźwik, J., Dymek, D. (2022). Kryteria identyfikacji miast na świecie. Prace Geograficzne, 166, 9–26. https://doi.org/10.4467/20833113PG.22.001.16131 DOI: https://doi.org/10.4467/20833113PG.22.001.16131
Kaczmarek, J., Stasiak, A., Włodarczyk, B. (2005). Produkt turystyczny. Pomysł, organizacja, zarządzanie. Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne.
Kędziorek, W., Różycka, E. (2016a). Turystyka w dobie globalizacji i internacjonalizacji działalności gospodarczej. Zeszyty Naukowe PWSZ w Płocku. Nauki Ekonomiczne, 24, 49–62.
Kędziorek, W., Różycka, E. (2016b). Wpływ procesów globalizacji na przeobrażenia rynku turystycznego i ekspansję grupy największych działających na nim międzynarodowych sieci hotelowych w XXI w. Zeszyty Naukowe PWSZ w Płocku. Nauki Ekonomiczne, 23, 71–85.
Kiełczewska-Zaleska, M. (1972). Geografia osadnictwa (wyd. 2 popr.). Państwowe Wydawnictwo Naukowe.
Koliba, A. (1997). Hiszpania. W: J. Warszyńska (red.), Geografia turystyczna świata: Cz. 1 (s. 11–31). Wydawnictwo Naukowe PWN.
Kołodziejczyk, K. (2014). Pojęcie szlaku turystycznego w polskiej literaturze przedmiotu – przegląd koncepcji. W: B. Krakowiak, J. Latosińska (red.), Warsztaty z Geografii Turyzmu: 5 (s. 115–128). https://doi.org/10.18778/7969-262-0.08 DOI: https://doi.org/10.18778/7969-262-0.08
Konecka-Szydłowska, B. (2016). Ocena przestrzeni publicznej małych miast aglomeracji poznańskiej. Problemy Rozwoju Miast. Kwartalnik Naukowy Instytutu Rozwoju Miast, 13(3), 5–12.
Konecka-Szydłowska, B. (2018). Najmniejsze miasta w Polsce w ujęciu koncepcji kontinuum miejsko-wiejskiego. Rozwój Regionalny i Polityka Regionalna, 41, 151–165. https://doi.org/10.14746/rrpr.2018.41.11 DOI: https://doi.org/10.14746/rrpr.2018.41.11
Kowalczyk-Anioł, J., Zmyślony, P. (2017). Turystyka miejska jako źródło protestów społecznych: przykłady Wenecji i Barcelony. Turystyka Kulturowa, 2, 7–36. http://www.turystykakulturowa.org/ojs/index.php/tk/article/view/837
Kruczek, Z. (2005). Geografia atrakcji turystycznych Polski. Proksedia.
Kulczyk, S. (2013). Krajobraz i turystyka. O wzajemnych relacjach. Uniwersytet Warszawski, Wydział Geografii i Studiów Regionalnych.
Kwiatek-Sołtys, A. (2004). Małe miasta województwa małopolskiego w okresie transformacji systemowej. Wydawnictwo Naukowe Akademii Pedagogicznej. https://rep.up.krakow.pl/xmlui/handle/11716/2185
Kwiatek-Sołtys, A., Runge, A. (2011). Małe i średnie miasta na osi kontinuum osadniczego. W: M. Soja, A. Zborowski (red.), Człowiek w przestrzeni zurbanizowanej (s. 151–162). Instytut Geografii i Gospodarki Przestrzennej UJ.
Liszewski, S., Maik, W. (2000). Wielka encyklopedia geografii świata: T. 19: Osadnictwo. Wydawnictwo Kurpisz.
Lobo Montero, P. (1998). La comercialización turística de las ciudades históricas españolas. Ería, 47, 281–298. https://reunido.uniovi.es/index.php/RCG/article/view/1292/1211
Lubbe, A. (2010). Globalizacja i regionalizacja we współczesnej gospodarce światowej. W: A. Bąkiewicz, U. Żuławska (red.), Rozwój w dobie globalizacji (s. 36–63). Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne.
Malchrowicz, E. (2009). Półwysep Iberyjski – raj dla turystów kulturowych. Przegląd potencjału Hiszpanii i Portugalii dla rozwoju wybranych form turystyki kulturowej. Turystyka Kulturowa, 9, 4–26. http://turystykakulturowa.org/ojs/index.php/tk/article/view/395
Malgesini, G., Jiménez, N., Sánchez, S., Urbano, C. (2022, listopad). Estudio: Brecha digital, rural y de género. European Anti-Poverty Network España. https://www.eapn.es/ARCHIVO/
documentos/documentos/1672316546_eapn_estudio-brecha-rural_271222.pdf
Mańko, K., Wolna-Samulak, A., Stankiewicz, M. (2012). Globalizacja rynku usług turystycznych. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. Ekonomiczne problemy usług, 96(723), 325–336.
Matczak, A. (2011). Zmiany w strukturze funkcjonalnej małych miast w regionie łódzkim w latach 1973–2007. W: S. Sitek (red.), Stare i nowe problemy badawcze w geografii społeczno-ekonomicznej (s. 63–75). Polskie Towarzystwo Geograficzne, Oddział Katowicki.
Matczak, A. (2019). Changes in the structure of the tourist function in Kujawy spas (based on the volume and structure of tourist traffic). Turyzm/Tourism, 29(2), 81–94. https://doi.org/10.18778/0867-5856.29.2.08 DOI: https://doi.org/10.18778/0867-5856.29.2.08
Meyer, B. (red.). (2004). Wybrane aspekty obsługi rynku turystycznego. Fundacja na Rzecz Uniwersytetu Szczecińskiego.
Mikos von Rohrscheidt, A. (2008). Kulturowe szlaki turystyczne – próba klasyfikacji oraz postulaty w zakresie ich tworzenia i funkcjonowania. Turystyka Kulturowa, 2, 17–31. http://turystykakulturowa.org/ojs/index.php/tk/article/view/184
Milano, C., Novelli, M., Cheer, J.M. (2019). Overtourism and degrowth: A social movements perspective. Journal of Sustainable Tourism, 27(12), 1857–1875. https://doi.org/10.1080/09669582.2019.1650054 DOI: https://doi.org/10.1080/09669582.2019.1650054
Millán, G., Amador, L., Arjona, J. (2013). Sustainable rural tourism in Andalusia: A SWOT analysis. International Journal of Advances in Management and Economics, 2(1), 123–136. https://www.managementjournal.info/index.php/IJAME/article/view/513
Ministerio de Industria y Turismo. (2023, 2 lutego). Reyes Maroto: “La extraordinaria recuperación del turismo internacional en 2022 muestra la fortaleza del sector y la eficacia de las medidas adoptadas por el Gobierno”. https://www.mincotur.gob.es/es-es/Gabinete
Prensa/NotasPrensa/2023/Paginas/En-2022-visitaron-Espa%C3%B1a-71,6-millones-de-turistas-internacionales-que-realizaron-un-gasto-de-87.061-millones-de-euros.aspx
Muler Gonzalez, V., Galí Espelt, N. (2021). How do degrowth values in tourism influence the host-guest exchange? An exploratory analysis in small towns in the rurality. Journal of Tourism and Cultural Change, 19(6), 884–903. https://doi.org/10.1080/14766825.2020.1832103 DOI: https://doi.org/10.1080/14766825.2020.1832103
Myga-Piątek, U.Z. (2012). Krajobrazy kulturowe. Aspekty ewolucyjne i typologiczne. Uniwersytet Śląski.
Opińska, G. (2023, 10 stycznia). Eurostat: Hiszpania ma najwyższe bezrobocie w UE, także wśród młodzieży. Polska Agencja Prasowa. https://www.pap.pl/aktualnosci/news%2C1519679%2
Ceurostat-hiszpania-ma-najwyzsze-bezrobocie-w-ue-takze-wsrod-mlodziezy.html
Orellana, J.S. (2023, 12 lipca). El Aeropuerto de Málaga alcanza un nuevo récord con diez millones de viajeros registrados en el primer semestre del año. Cadena SER. https://cadenaser.com/andalucia/2023/07/12/el-aeropuerto-de-malaga-alcanza-un-nuevo-record-con-diez-millones-de-viajeros-registrados-en-el-primer-semestre-del-ano-ser-malaga/
Orzechowska-Kowalska, K. (2009). Europejskie Szlaki Kulturowe Rady Europy. Turystyka Kulturowa, 12, 4–20. http://turystykakulturowa.org/ojs/index.php/tk/article/view/415
Otero, A., Timothy, D.J., Galí, N., Vidal-Casellas, D. (2023). Historical pathways as promoters and protectors of the cultural landscape: Tourism and the Camí de Ronda on the Costa Brava. PASOS. Revista de Turismo y Patrimonio Cultural, 21(2), 255–270. https://doi.org/10.25145/j.pasos.2023.21.017 DOI: https://doi.org/10.25145/j.pasos.2023.21.017
Pacione, M. (2009). Urban geography: A global perspective. Routledge. DOI: https://doi.org/10.4324/9780203881927
Panasiuk, A. (2014). Rynek turystyczny. Studium strukturalne. DIFIN.
Patronato Provincial de Turismo. Diputación de Cádiz. (2016). Pueblos Blancos: Sierra de Cádiz. https://www.pueblosblancosdecadiz.es/rutas/GUIA_PUEBLOS_BLANCOS.pdf
Petryszyn, J.S. (2005). Instytucyjne podstawy ośrodków centralnych poziomu powiatowego w Polsce. Wydział Nauk o Ziemi Uniwersytetu Śląskiego.
Petryszyn, J., Zuzańska-Żyśko, E. (2008). Od funkcji przemysłowej do turystycznej: przykład Ustronia. W: I. Jażdżewska (red.), Konwersatorium Wiedzy o Mieście: T. 21: Funkcja turystyczna miast (s. 133–144). Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.
Pietrzak, M., Roman, M. (2014). Rozwój transportu jako siła napędowa procesów globalizacji i regionalizacji międzynarodowej. Logistyka, 4, 3639–3648. https://www.logistyka.net.pl/bank-wiedzy/item/87996-rozwoj-transportu-jako-sila-napedowa-procesow-globalizacji-i-regionalizacji-miedzynarodowej
Portal oficial de turismo de España / Oficjalny portal turystyczny Hiszpanii. (b.r.). Obszar chronionego krajobrazu Los Alcornocales. https://www.spain.info/pl/natura/obszar-chronionego-krajobrazu-alcornocales/
Robertson, R. (1992). Globalisation: Social theory and global culture. Sage.
Ronda Today. (2011, 22 stycznia). Ronda’s request to king Juan Carlos for UNESCO World Heritage Status. https://www.rondatoday.com/tag/unesco-world-heritage-site/
Sitek, S., Runge, J.H., Kłosowski, F.Z., Runge, A.Z., Petryszyn, J.S., Pytel, S., Zuzańska-Żyśko, E.K., Spórna, T., Kurpanik, M. (2013). Społeczno-gospodarcze oraz przestrzenne kierunki zmian regionalnego oraz lokalnych rynków pracy województwa śląskiego: raport końcowy. Wydział Nauk o Ziemi Uniwersytetu Śląskiego.
Sokołowski, D. (1999). Zróżnicowanie zbioru małych miast i większych osiedli wiejskich w Polsce w ujęciu koncepcji kontinuum wiejsko-miejskiego. Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika.
Stasiak, A. (2007). Szlaki turystyczne – zagospodarowanie, atrakcja czy produkt turystyczny? W: P. Kuleczka (red.), Szlaki turystyczne a przestrzeń turystyczna (s. 45–53). Wydawnictwo PTTK „Kraj”.
Szymańska, D. (2013). Geografia osadnictwa. Wydawnictwo Naukowe PWN.
Tkocz, M., Zuzańska-Żyśko, E., Pytel, S. (2009). Wisła – jeden z ośrodków turystycznych w zapleczu Katowickiego Obszaru Metropolitalnego. W: T. Marszał (red.), Funkcja usługowa małych miast. Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.
Tudestino. (b.r.). Castillo de Fontanar – Palacio de los Ribera. Pobrane 2 października 2023 r. z https://www.tudestino.es/andalucia/provincia-de-cadiz/bornos/sugerencia/edificio-historico/castillo-del-fontanar-palacio-de-los-ribera/
United Nations World Tourism Organization. (2019). International tourism highlights: 2019 edition. https://www.e-unwto.org/doi/pdf/10.18111/9789284421152 DOI: https://doi.org/10.18111/9789284421152
Wirth, P., Elis, V., Müller, B., Yamamoto, K. (2016). Peripheralisation of small towns in Germany and Japan – dealing with economic decline and population loss. Journal of Rural Studies, 47(A), 62–75. https://doi.org/10.1016/j.jrurstud.2016.07.021 DOI: https://doi.org/10.1016/j.jrurstud.2016.07.021
Wosińska, W. (2010). Oblicza globalizacji. Smak Słowa.
Wydawnictwo Naukowe PWN. (b.r.). Mudéjar. W: Encyklopedia PWN. Pobrane 5 października 2023 r. z https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/mudejar;3944172.html
Zdrojewski, E. (1994). Zarys geografii osadnictwa: przewodnik do ćwiczeń. Wyższa Szkoła Pedagogiczna w Słupsku.
Zuzańska-Żyśko, E. (2005). Economic transformation of small Silesian towns in the years 1990–1999. Geographia Polonica, 78(1), 137–150. https://www.geographiapolonica.pl/article/item/7721.html
Zuzańska-Żyśko, E. (2006). Małe miasta w okresie transformacji. Studium w regionie śląskim. Wydawnictwo „Śląsk”.
Zuzańska-Żyśko, E. (2007). Małe miasta w strefie oddziaływania ośrodków regionalnych. Biuletyn Komitetu Przestrzennego Zagospodarowania Kraju PAN, 232, 62–78.
Zuzańska-Żyśko, E. (2008). Fizjonomia miast arabskich. Acta Geographica Silesiana, 3, 61–66. https://ags.wnp.us.edu.pl/download/wydawnictwa/ags/ags_3.pdf
Downloads
Published
Issue
Section
License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
How to Cite
