„Czy mogę o sobie powiedzieć: jestem Żydówką?”. O „Rodzinnej historii lęku” Agaty Tuszyńskiej

Natalia Żórawska

doi:10.18778/2299-7458.04.05

Autor

Natalia Żórawska Uniwersytet Śląski, Instytut Nauk o Literaturze Polskiej im. Ireneusza Opackiego, Zakład Literatury Współczesnej

DOI:

https://doi.org/10.18778/2299-7458.04.05

Słowa kluczowe:

Holocaust, proza kobieca, autobiografizm, posttrauma, literatura holocaustowa

Abstrakt

Celem niniejszego szkicu jest interpretacja „Rodzinnej historii lęku” Agaty Tuszyńskiej z perspektywy literatury holocaustowej. Tuszyńska, jako pisarka należąca do pokolenia poholocaustowego, w „Rodzinnej historii lęku” prezentuje wątki autobiograficzne ściśle związane z problematyką Zagłady. Kwestię tę rozpatruje z perspektywy dorosłej kobiety, która nosi w sobie piętno Holocaustu. Jako przedstawicielka drugiego pokolenia nie przeżyła czasów wojny, ale jej skutki, w formie spadku przejętego od matki, odczuwa po dziś dzień. Autorka szkicu wykazuje, że zarówno na płaszczyźnie formy, jak i treści, posttrauma jest kluczowym aspektem dla interpretacji tekstu. Artykuł jest więc próbą zarysowania problematyki kobiecej prozy holocaustowej na przykładzie książki Agaty Tuszyńskiej, wpisania tego utworu w krąg badań prowadzonych w ramach trauma studies oraz współczesnych rozważań literaturoznawczych na temat Zagłady.

Pobrania

Statystyki pobrań niedostępne.

Biogram autora

Natalia Żórawska - Uniwersytet Śląski, Instytut Nauk o Literaturze Polskiej im. Ireneusza Opackiego, Zakład Literatury Współczesnej

studentka Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. Jej zainteresowania naukowe obejmują literaturę polską XXI wieku ze szczególnym uwzględnieniem literatury kobiecej oraz holocaustowej. Publikowała między innymi w tomach zbiorowych, „artPAPIERZE”, „Postscriptum Polonistycznym”, „Tematach i kontekstach”.

Bibliografia

Agata Tuszyńska: nigdy nie zaczynam pisać od pierwszego zdania. Wywiad Mag-daleny Grzebałkowskiej z Agatą Tuszyńską, „Wysokie Obcasy” (dod. do „Gazety Wyborczej”) 2012, http://www.wysokieobcasy.pl/wysokie-obcasy/1,96856,13039236,Agata_Tuszynska__nigdy_nie_zaczynam_pisac_od_pierwszego.html [dostęp: 18.06.2015 r.].

Agata Tuszyńska: Zaciskam zęby i piszę. Rozmowa Liliany Śnieg-Czaplewskiej z Agatą Tuszyńską, „Viva” 2010, nr 22; on-line: http://polki.pl/viva_artykul,10021675,1.html [dostęp: 18.06.2015 r.].

Baranowska M., Historia samotności, „Nowe Książki” 2005, nr 6, s. 48.

Buryła S., Opisać Zagładę. Holocaust w twórczości Henryka Grynberga, Wrocław 2006.

Cuber M., Metonimie Zagłady. O polskie prozie lat 1987–2012, Katowice 2013.

Czapliński P., Zagłada – niedokończona narracja polskiej nowoczesności, [w:] Ślady obecności, red. S. Buryła, A. Molisak, Kraków 2010, s. 337–384.

Dunikowska M., Byliście, więc jestem, „Odra” 2006, nr 4, s. 131–133.

Gizella J., Trudna tożsamość, „Topos” 2005, nr 3, s. 195–197.

Grynberg H., Holocaust jako nowe doświadczenie literackie, [w:] Pamięć Shoah. Kulturowe reprezentacje i praktyki upamiętnienia, red. T. Majewski, A. Zeidler-Janiszewska, Łódź 2011, s. 785–794.

Jasina Ł., Wspaniały, polsko-żydowski chaos. Na marginesie wspólnych motywów autobiografii Agaty Tuszyńskiej i Mariana Marzyńskiego, „Rocznik Insty-tutu Europy Środkowo-Wschodniej” R. 5: 2007, s. 115–121.

Kapuściński R., W poszukiwaniu tożsamości, [w:] tenże, O książkach, ludziach i sztuce. Pisma rozproszone, red. B. Dudko, M. Zwoliński, Warszawa 2009, s. 206–210.

Krawczyńska D., Jak sukienka, „Res Publica Nowa” 2005, nr 4, s. 142–143.

Łysak T., Meandry ujawniania – późne odkrycie tożsamości w „Rodzinnej historii lęku” Agaty Tuszyńskiej, [w:] Zagłada. Współczesne problemy rozumienia i przedstawiania, red. P. Czapliński, E. Domańska, Poznań 2009, s. 195–208.

Mips M., Teraźniejszość naznaczona (post)traumą (na przykładzie „Włoskich szpilek” Magdaleny Tulli i „Rodzinnej historii lęku” Agaty Tuszyńskiej), [w:] Sekundy i epoki. Czas w literaturze polskiej po 1989 roku, red. Ż. Nalewajk, M. Mips, Warszawa 2013, s. 236–249.

Mrozik A., Akuszerki transformacji. Kobiety, literatura i władza w Polsce po 1989 roku, Warszawa 2012. DOI: https://doi.org/10.4000/books.iblpan.12552

Olszewski M., Polsko-żydowskie pranie duszy, „Gazeta Wyborcza” 2005, nr 52, s. 13.

Piwkowska A., W podróży, „Nowe Książki” 2001, nr 9, s. 13.

Tabaszewska J., Miejsce zależności. Podmiot pozbawiony miejsca – podstawy i strategie tożsamościowe, [w:] Kultura po przejściach osoby z przeszłością. Polski dyskurs postzależnościowy – konteksty i perspektywy badawcze, red. R. Nycz, Kraków 2011, s. 283–304.

Tuszyńska A., Rodzinna historia lęku, Kraków 2005.

Tuszyńska A., Ćwiczenia z utraty, Kraków 2007.

Ubertowska A., „Pisałam sercem i krwią”. Poetyka kobiecych autobiografii holo-kaustowych, „Ruch Literacki” 2008, z. 6, s. 617–630.

Vice S., Literatura Holokaustu, przeł. T. Dobrogoszcz, „Literatura na Świecie” 2005, nr 9–10, s. 251–263.