Die Kritik der gesellschaftlichen Verhältnisse in Marek Fiedors Bühnenbearbeitung von Franz Kafkas "Der Proceß" für das Teatr Polski in Poznań 2004

Eliza Szymańska

doi:10.18778/2196-8403.2010.13

Autor

Eliza Szymańska

DOI:

https://doi.org/10.18778/2196-8403.2010.13

Słowa kluczowe:

powieść, opowiadanie, Franz Kafka, sceptycyzm, adaptacja sceniczna

Abstrakt

Franz Kafka należy do tych niezwykłych autorów, którzy nigdy nie napisawszy żadnego dramatu, na trwałe utorowali sobie drogę na sceny teatralne. Nie inaczej rzecz przedstawia się w Polsce, gdzie wielu reżyserów teatralnych sięga po opowiadania i powieści Kafki, aby zaprezentować ich wersję sceniczną. Gdy zadania takiego podejmuje się jeden z najzdolniejszych polskich reżyserów, jak dzieje się to w przypadku Marka Fiedora, rzecz wymaga szczególnej uwagi. Niniejszy artykuł podejmuje próbę analizy adaptacji scenicznej Procesu Kafki w ujęciu Marka Fiedora z 2004 roku i wskazuje na to, iż mimo sceptycznego podejścia wielu naukowców i znawców teatru teksty Kafki z sukcesem można przenieść na scenę.

Bibliografia

AND (2004): Rusza aktorski festiwal. [Das Schauspielfest beginnt]. In: Gazeta Poznańska, 30.4.-3.5.2004:19.

BAYERDÖRFER, HANS-PETER (ed.) (2007): Vom Drama zum Theatertext? Tübingen. DOI: https://doi.org/10.1515/9783110969009

BŁAŻEWICZ, OLGIERD (2004): Rewizja Kafki. [Die Revision Kafkas]. In: Głos Wielkopolski, 23.2.2004:11.

BŁAŻEWICZ, OLGIERD (2004a): Rewizja „Procesu“. [Die Revision des Proceß]. In: Głos Wielkopolski, 12.3.2004:14.

BŁAŻEWICZ, OLGIERD (2004b): Nad Prosną. [An der Prosna]. In: Głos Wielkopolski, 23.4.2004:8.

BŁAŻEWICZ, OLGIERD (2004c): Wygrali klasycy. [Die Klassiker haben gewonnen]. In: Głos Wielkopolski, 11.5.2004:8.

CANETTI, ELIAS (2005): Der andere Prozeß. Kafkas Briefe an Felice. München.

FIEDOR, MAREK (2004): Der Proceß nach Franz Kafka. Bühnenbearbeitung. Teatr Polski. Poznań [Theaterexemplar].

GÓRNY, ANDRZEJ (2004): Ktoś coś ode mnie chce. [Jemand will was von mir]. In: Gazeta Malarzy i Poetów 2:28-29.

GUDERIAN-CZAPLIŃSKA, EWA (2004): Rygor i sens. Rozmowa z Markiem Fiedorem. [Die Rigorosität und der Sinn. Ein Gespräch mit Marek Fiedor]. In: Didaskalia (Februar/ April):34-36.

HEYDE, ANDREA (1997): Unterwerfung und Aufruhr. Franz Kafka im literarischen Werk von Peter Weiss. Berlin.

JARZĄBEK, DOROTA (2004): Spór o własne istnienie. [Der Streit um das eigene Dasein]. In: Didaskalia (Februar/April):32-33.

KAFKA, FRANZ (1997): Der Verschollene. Der Proceß. Das Schloß. Die Romane. Frankfurt (M.).

KAFKA, FRANZ (2000): Proces. Przeł. Bruno Schulz. [recte: Józefina Szelińska i Bruno Schulz]. Warszawa.

KLAT, MAŁGORZATA (2004): Proces rozpoczęty. [Der Prozess hat begonnen]. In: Bezpłatny Tygodnik Poznański, 20.2.2004:16.

KUSZTELSKI, BŁAŻEJ (2004): Oskarżony menedżer Józef K. [Der angeklagte Manager Josef K.]. In: Gazeta Poznańska, 23.2.2004:12.

Listy. [Briefe]. (2004): Gazeta Wyborcza (Poznań), 25.2.2004:21.

MIELCAREK, MARTA (2004): Nowy proces. [Der neue Prozess]. In: Miasteczko Poznań 3:18-19.

OBRĘBOWSKA-PIASECKA, EWA (2004): Słowo honoru: nie rozumiem. [Ehrenwort: Ich verstehe nicht]. In: Gazeta Wyborcza (Poznań), 23.2.2004:11.

Polemiki. [Polemiken]. (2004): Gazeta Wyborcza (Poznań), 26.2.2004:22.

SIERADZKI, JACEK (2004): Józef K. jako człowiek sukcesu. [Josef K. als Erfolgsmensch]. In: Przekrój, 21.3.2004:38.

SOMMERFELD, BEATE (2003): Die Rezeption Franz Kafkas in der polnischen Literaturkritik. In: Convivium:119-164.

SZYMAŃSKA, ELIZA (2008): Adaptacje sceniczne „Procesu“ Franza Kafki w Polsce. [Szenische Adaptationen des Proceß von Franz Kafka in Polen]. Wrocław.

TÓRZ, KATARZYNA (2004): Sąd ostateczny. [Das Jüngste Gericht]. In: Teatr 1/2:24-25.

USZYŃSKA, MARTA (2007): Rozmowa z Piotrem Cieplakiem. [Ein Gespräch mit Piotr Cieplak]. In: Didaskalia (Juni/August):4-6.

WEISS, PETER (1975): Der Prozeß. Stück in zwei Akten nach dem gleichnamigen Roman von Franz Kafka. In: Theater heute. Die deutsche Theaterzeitschrift 2:40-54.

WEISS, PETER (1982): Der neue Prozess. Stück in drei Akten. Frankfurt (M.).

ZIMMERMANN, ULRIKE (1990): Die dramatische Bearbeitung von Kafkas „Prozeß“ durch Peter Weiss. Frankfurt (M.).

ŻUROWSKI, ANDRZEJ (2005): Kafka w teatrze polskim. Rekonesans tematu badawczego. [Kafka im polnischen Theater. Erkundung eines Forschungsthemas]. In: KALINOWSKI, DANIEL (ed.): Twórczość Franza Kafki. Tożsamość kulturowa i literacka. Słupsk, 241-263.