Filmowa chłopomania – o malowanej adaptacji Chłopów

Jolanta Wróblewska

doi:10.18778/1505-9057.71.32

Autor

Jolanta Wróblewska Uniwersytet Wrocławski https://orcid.org/0000-0002-1651-3287

DOI:

https://doi.org/10.18778/1505-9057.71.32

Słowa kluczowe:

adaptacja filmowa, chłopomania, Reymont, Chłopi, twórcza zdrada, folklor

Abstrakt

Artykuł jest próbą spojrzenia na najnowszą adaptację powieści Reymonta pt. Chłopi w reżyserii DK Welchman i Hugh Welchmana w kontekście młodopolskiej chłopomanii. Odwołano się do poprzednich adaptacji filmowych i porównano najważniejsze elementy ich recenzji. Omówiono również znaczące różnice w filmowym obrazie Jagny i jej literackim pierwowzorze. To pozwoliło ustalić, że ta postać wcale nie została uwspółcześniona w najnowszej animacji. Film nie jest również przykładem twórczej zdrady adaptowanego dzieła, a jedynie przykładem sfolkloryzowanej ludowości.

Pobrania

Brak dostępnych danych do wyświetlenia.

Biogram autora

Jolanta Wróblewska - Uniwersytet Wrocławski

Jolanta Wróblewska, doktor, językoznawca i filmoznawca, pracuje w Zakładzie Edukacji Polonistycznej na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu Wrocławskiego. Członkini Towarzystwa Badań nad Filmem i Mediami. Zainteresowania naukowe: postpamięć, filmowe obrazy Zagłady, edukacja filmowa i edukacja medialna.

Bibliografia

Brzozowska Sabina, Korale „z kropel krwi nanizane”. „Chłopi” Władysława Reymonta jako studium namiętności, „Pamiętnik Literacki” 2021, nr 4, s. 131–146, https://doi.org/10.18318/pl.2021.4.7
Google Scholar

Burszta Wojciech Józef, Folkloryzm w Polsce, w: Folklor w życiu współczesnym, Wielkopolskie Towarzystwo Literackie, Poznań 1970.
Google Scholar

Dąbrowska Alicja, Kolorystyka w „Chłopach” Władysława Stanisława Reymonta, w: Polscy nobliści literaccy. Materiały konferencji naukowej, Wyższa Szkoła Pedagogiczna, 31 maja 2000, red. D.T. Lebioda, Bydgoszcz 2003.
Google Scholar

Dębicki Zdzisław, Wł. St. Reymont laureat Nobla, Nakład Gebethnera i Wolffa, Warszawa 1925.
Google Scholar

Dróżdż Dawid, Czy Jagna może mieć zsunięte ramiączko i sexy koszulkę? Spór o film „Chłopi” https://wyborcza.pl/7,101707,30354659,lipce-w-chlopach-nie-przypominaja-lowickiej-wsi-a-czy-powinny.html
Google Scholar

em, Na ekranie. Kino Corso-Nirwana. Chłopi, „Kurjer Polski” 15 kwietnia 1922, nr 104, s. 8.
Google Scholar

Film „Chłopi” polskim kandydatem do Oscara!, https://nck.pl/projekty-kulturalne/aktualnosci/film-chlopi-polskim-kandydatem-do-oscara-
Google Scholar

Frąc Waldemar, Cielesność filmu, filmowa cielesność, „Kwartalnik Filmowy” 2013, nr 35, s. 146–160, https://doi.org/10.36744/kf.2691
Google Scholar

Frenkiel Mieczysław, Parę momentów zaobserwowanych podczas zdjęć, „Tygodnik Ilustrowany” 1922, nr 17, s. 12.
Google Scholar

Gazda Grzegorz, Reymont i »sfery wyświetlające«, „Prace Polonistyczne. Studies in Polish Literature” 1969, z. 24, s. 277–283.
Google Scholar

Grzeszczuk Stanisław, Z problemów ludowości, w: Problemy literatury staropolskiej, red. J. Pelc, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1972.
Google Scholar

Helman Alicja, Twórcza zdrada. Filmowe adaptacje literatury, Ars Nowa, Warszawa 1998.
Google Scholar

Hendrykowski Marek, Reymont, izmy i kino, „Kwartalnik Filmowy” 2003, nr 43, s. 214–225, https://doi.org/10.36744/kf.3792
Google Scholar

Irzykowski Karol, Dziesiąta Muza oraz pomniejsze pisma filmowe, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1982.
Google Scholar

Jackiewicz Aleksander, Moja filmoteka. Kino polskie, Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, Warszawa 1983.
Google Scholar

Jagna w deszczu [wywiad Katarzyny Kubisiowskiej z DK Welchman], „Tygodnik Powszechny. Wydanie specjalne” 2024, nr 1 (29), s. 84–87.
Google Scholar

Kabiesz Edward, Chłopi – widowiskowo, ale ideologicznie, „Gość Niedzielny” 13.10.2023, https://www.gosc.pl/doc/8529008.Chlopi-widowiskowo-ale-ideologicznie
Google Scholar

Klekot Ewa, Samofolkloryzacja. Współczesna sztuka ludowa z perspektywy krytyki postkolonialnej, „Kultura Współczesna: teoria, interpretacje, krytyka” 2014, nr 1, s. 86–99.
Google Scholar

Krzyżanowski Julian, Paralele. Studja porównawcze z pogranicza literatury i folkloru, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1961.
Google Scholar

L.B., W świecie ekranu. Chłopi, „Przegląd Teatralny i Kinematograficzny” 1922, nr 15, s. 16.
Google Scholar

Leszczyński Adam, Ludowa historia Polski. Historia wyzysku i oporu. Mitologia panowania, Wydawnictwo W.A.B., Warszawa 2020.
Google Scholar

List W.S. Reymonta do F.-L. Schoella z 25 czerwca 1925, cyt. za: Reymont we Francji, oprac. B. Miazgowski, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1967, s. 38.
Google Scholar

Ludowe historie Polski, „Pleograf. Historyczno-Filmowy Kwartalnik Filmoteki Narodowej” 2002, nr 2, https://pleograf.pl/index.php/ludowe-historie-polski-2-2022/
Google Scholar

Nawrocka Weronika, Po Chłopach refleksji kilka, https://prolibris.net.pl/chlopi/
Google Scholar

Niedźwiedzki Bolesław, Wrażenia i refleksje o sfilmowaniu „Chłopów”, „Kino-Teatr dla Wszystkich” 1925, nr 7, s. 4.
Google Scholar

O Jagnie feministce, http://idziemy.pl/kultura/o-jagnie-feministce
Google Scholar

Opowieść o sile kobiet, https://www.salon24.pl/newsroom/1331753,chlopi-od-piatku-w-kinach-opowiesc-o-sile-kobiet
Google Scholar

Oracki Tadeusz, Reymont-teatr-film-radio: rekonesans, „Słupskie Prace Filologiczne. Seria Filologia Polska” 2002, z. 1, s. 173–186.
Google Scholar

Piotorwska Anita, Landszaft z kozłem ofiarnym, „Tygodnik Powszechny. Wydanie specjalne”, Kraków 2024, nr 1 (29), s. 88–89.
Google Scholar

Pobłocki Kacper, Chamstwo, Wydawnictwo Czarne, Wołowiec 2021.
Google Scholar

Rzeuska Maria, „Chłopi” Reymonta, Wydawnictwo Towarzystwa Naukowego Warszawskiego, Warszawa 1950.
Google Scholar

Siennica Adam, Chłopi – recenzja filmu, https://naekranie.pl/recenzje/chlopi-recenzja-filmu-48-festiwal-polskich-filmow-fabularnych-w-gdyni
Google Scholar

Smoleń Barbara, Jagna, w: …czterdzieści i cztery. Figury literackie. Nowy kanon, red. M. Rudaś-Grodzka i in., Instytut Badań Literackich PAN, Warszawa 2016.
Google Scholar

Stala Marian, Pejzaż człowieka. Młodopolskie myśli i wyobrażenia o duszy, duchu i ciele, Wydawnictwo Baran i Suszczyński, Kraków 1994.
Google Scholar

Stobiecki Rafał, Co tak zwany zwrot ludowy mówi nam lub czego nie mówi o kondycji współczesnej polskiej historiografii? „Teksty Drugie” 2022, nr 4, s. 282–302, https://doi.org/10.18318/td.2022.4.19
Google Scholar

Stelmach Miłosz, Nic o nas bez nas. Perspektywy ludowej historii kina, „Ekrany” 2022, nr 4 (64).
Google Scholar

Strąk Michał, Stereotyp wciąż żyje, „Film” 1973, nr 45, s. 8–9.
Google Scholar

Sulima Roch, Literatura a dialog kultur, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa 1982.
Google Scholar

Tatarowski Lesław, Poglądy na ludowość w czasopiśmie młodopolskim, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa–Wrocław 1979.
Google Scholar

Wyspiański Stanisław, Wesele, w: S. Wyspiański, Wesele i inne dramaty, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 1998.
Google Scholar

Ziejka Franciszek, „Chłopi” Władysława S. Reymonta w drodze do światowej sławy, „Niepodległość i Pamięć” 2015, nr 1, s. 121–142.
Google Scholar