Zmiany morfologiczne koryta Pilicy między Domaniewicami a Nowym Miastem nad Pilicą na podstawie analizy kartograficznej

Kinga Jędrzejczyk

doi:10.18778/1427-9711.19.03

Autor

Kinga Jędrzejczyk Uniwersytet Łódzki, Wydział Nauk Geograficznych

DOI:

https://doi.org/10.18778/1427-9711.19.03

Słowa kluczowe:

Dno doliny rzecznej, typy koryt rzecznych, zmiany biegu koryt, paleokoryta, interpretacja zdjęć lotniczych, awulsja

Abstrakt

W artykule przedstawiono w ujęciu morfologicznym zmiany dawnych, postglacjalnych koryt Pilicy między Domaniewicami a Nowym Miastem nad Pilicą w oparciu o materiały kartograficzne z lat 1802–2017. Celem artykułu było również przypisanie Pilicy do określonego typu koryta na podstawie jej charakterystycznych cech morfologicznych. Wykazano, że na charakter dna doliny rzecznej, jak również samego koryta Pilicy, w znacznym stopniu wpłynęło wybudowanie Zbiornika Sulejowskiego.

Pobrania

Statystyki pobrań niedostępne.

Bibliografia

Andrzejewski, L., Krzemień, K., Zwoliński, Z., 2018. Zarys przyrodniczych i antropogenicznych uwarunkowań rozwoju systemów dolinnych i korytowych w Polsce. Landform Analysys 37, 17–51. DOI: https://doi.org/10.12657/landfana-037-002

Bajkiewicz-Grabowska, E., Mikulski, Z., 1996. Hydrologia ogólna. Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.

Falkowski, T., Ostrowski, P., 2010. Rzeźba doliny Pilicy między Inowłodzem a Domaniewicami i jej związek z budową geologiczną podłoża aluwiów, [w:] Infrastruktura i ekologia terenów wiejskich 9, Polska Akademia Nauk, Kraków, 53–63.

Florek, E., 1983. Zastosowanie zdjęć lotniczych w badaniach den dolin rzecznych (na przykładzie dolnego Bobru). Fotointerpretacja w geografii 16, 22–23.

Forysiak, J., 2010. Zastosowanie analizy zdjęć lotniczych do rekonstrukcji układu wielokorytowego środkowej Warty. Landform to Analysis 13, 113–118.

Gierszewski, P., Szmańda, J., Luc, M., 2015. Zmiany układu koryt Wisły spowodowane funkcjonowaniem stopnia wodnego „Włocławek” na podstawie analizy zdjęć lotniczych. Przegląd Geologiczny 87 (3), 517–533. DOI: https://doi.org/10.7163/PrzG.2015.3.6

Jagiełło, J., 2013. Pilica i jej dopływy. Encyklopedia rzek Polski. Wydawnictwo CM (Ciekawe Miejsca.net), Warszawa.

Jędrzejczyk, K., 2020. Rzeźba i dynamika dna doliny Pilicy między Domaniewicami a Nowym Miastem nad Pilicą.

Kalicki, T., Fularczyk, K., 2018. Zmiany biegu koryta Krasnej (świętokrzyskie) w oparciu o dane kartograficzne i geologiczne. Folia Geographica Physica 17, 15–23. DOI: https://doi.org/10.18778/1427-9711.17.02

Kałmykow-Piwińska, A., Falkowski, T., 2012. Ocena stabilności morfologii koryta na podstawie analizy archiwalnych materiałów kartograficznych i fotogrametrycznych wykonywanej w środowisku GIS. Przegląd Naukowy Inżynieria i Kształtowanie Środowiska 58, 251–262.

Klimaszewski, M., 1978. Geomorfologia. Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.

Klimek, K., Twardy, J., 2007. Kierunki i skala przekształceń den dolinnych, [w:] Starkel, L., Kostrzewski, A., Kotarba, A., Krzemień, K. (red.), Współczesne przemiany rzeźby Polski. Stowarzyszenie Geomorfologów Polskich, Instytut Geografii i Gospodarki Przestrzennej Uniwersytetu Jagiellońskiego, Instytut Geografii i Przestrzennego Zagospodarowania Polskiej Akademii Nauk, Kraków.

Kobojek, E., 2013. Wpływ działalności bobrów na lokalne procesy fluwialne w wybranych rzekach Równiny Łowicko-Błońskiej. Folia Geographica Physica 12, 17–32. DOI: https://doi.org/10.18778/1427-9711.12.02

Korpak, J., 2012. Morfologia i funkcjonowanie uregulowanego koryta rzeki górskiej (na przykładzie Mszanki w Gorcach). Przykład opracowania, [w:] Krzemień, K. (red.), Struktura koryt rzek i potoków (studium metodyczne). Uniwersytet Jagielloński, Instytut Geografii i Gospodarki Przestrzennej, Kraków, 89–101.

Krzemień, K., 2012. Struktura koryt rzek i potoków (studium metodyczne). Uniwersytet Jagielloński, Instytut Geografii i Gospodarki Przestrzennej, Kraków.

Migoń, P., 2006. Geomorfologia. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

Nanson, G.C., Gibling, M., 2004. Channel patterns, [w:] Gouldie A.S. (red.), Encyclopedia of Geomorphology, 137–139.

Pożaryski, W. (red.), Bukowy, S., Dadlez, R., Karnkowski, P., Kotański, Z., Kubicki, S., Marek, S., Raczyńska, A., Ryka, W., Sokołowski, J., Tomczyk, H., Tyski, S., Żelichowski, A.M., 1974. Budowa geologiczna Polski. Tektonika część 1: Niż Polski. Wydawnictwo Geologiczne, Warszawa.

Rurek, M., 2013. Wpływ działalności bobrów na rzeźbę małych dolin na przykładzie doliny Gajdówki, południowe Bory Tucholskie, Polska. Journal of Health Sciences 3 (15), 257–266.

Schumm, S.A., 1985. Patterns of alluvial rivers. Annual Review of Earth and Planetary Sciences 13, 5–27. DOI: https://doi.org/10.1146/annurev.ea.13.050185.000253

Słowik, M., 2014. Reconstruction of anastomosing river course by means of geophysical and remote sensing surveys (the middle Obra valley, western Poland). Geografiska Annaler Series a Physical Geography 96 (2), 195–216. DOI: https://doi.org/10.1111/geoa.12042

Solon, J., Borzyszkowski, J., Bidłasik, M., Richling, A., Badora, K., Balon, J., Brzezińska-Wójcik, T., Chabudziński, Ł., Dobrowolski, R., Grzegorczyk, I., Jodłowski, M., Kistowski, M., Kot, R., Krąż, P., Lechnio, J., Macias, A., Majchrowska, A., Malinowska, E., Migoń, P., Myga-Piątek, U., Nita, J., Papińska, E., Rodzik, J., Strzyż, M., Terpiłowski, S., Ziaja, W., 2018. Physico-geographical mesoregions of Poland – verification and adjustment of boundaries on the basis of contemporary spatial data. Geographia Polonica 91 (2), 143–170. DOI: https://doi.org/10.7163/GPol.0115

Starkel, L., 1988. Historia dolin rzecznych w holocenie, [w:] Przemiany środowiska geograficznego Polski. Wszechnica Polskiej Akademii Nauk.

Stopka, R., 2011. Geomorfologiczne skutki działalności bobra europejskiego Castor fiber w dolinie górnego Sanu. Roczniki Bieszczadzkie 19, 319–334.

Trafas, K., 1977. Rekonstrukcja zmian biegu koryta Wisły na podstawie zdjęć lotniczych. Fotointerpretacja w Geografii 10, 29–30.

Witkowski, K., Szmańda, J., 2018. Anastomozowanie dolnej Skawy w świetle badań sedymentologicznych i materiałów archiwalnych, [w:] Kostrzewski, A., Stach, A., Majewski, M. (red.), Geneza, litologia i stratygrafia utworów czwartorzędowych, tom 7. IGIG UAM, Poznań, 213–216.

Zieliński, T., 2015. Sedymentologia. Osady rzek i jezior. Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań.

Żelaźniewicz, A., Aleksandrowski, P., Buła, Z., Karnkowski, P.H., Konon, A., Oszczypko, N., Ślączka, A., Żaba, J., Żytko, K., 2011. Regionalizacja tektoniczna Polski. Komitet Nauk Geologicznych PAN, Wrocław.