Warunki środowiskowe i paleogeograficzne znaczenie osadów torfowiska Błonie (środkowa Polska)

Weronika Janas; Jacek Forysiak

doi:10.18778/1427-9711.22.01

Authors

Weronika Janas Uniwersytet Łódzki, Wydział Nauk Geograficznych
Jacek Forysiak Uniwersytet Łódzki, Wydział Nauk Geograficznych, Katedra Geologii i Geomorfologii https://orcid.org/0000-0002-0084-4436

DOI:

https://doi.org/10.18778/1427-9711.22.01

Keywords:

peatland, the Warsaw-Berlin ice-marginal valley, physico-chemical properties, biogenic sediments

Abstract

The area of the studied peatland is a fragment of a complex of wetlands occupying the floor of the Warsaw-Berlin ice-marginal valley in the region of Łęczyca. The specificity of this part of the valley and the peatland in Błonie is influenced by the watershed location and the Kłodawa rock salt dome of the Permian age. The thickness and lithology of biogenic deposits were identified, and the physicochemical parameters of the sediments and their dating were determined in the selected research profile. This made it possible to reconstruct the most important phases of wetland development, reflecting the natural and anthropogenic changes in the conditions of the geographical environment that prevailed in the area of the Warsaw-Berlin ice-marginal valley in the section between Łęczyca and Błonie

Downloads

Download data is not yet available.

References

Domińczak, P., Okupny, D., 2010. Przestrzenne zróżnicowanie wybranych właściwości fizykochemicznych osadów biogenicznych torfowiska Kopanicha koło Skierniewic. Prace Geograficzne 123: 100–110, Kraków.

Domosławska-Baraniecka, M.D., 1968. Objaśnienia do szczegółowej mapy geologicznej Polski 1:50 000, arkusz Łęczyca. Instytut Geologiczny, Warszawa.

Dylik, J., 1939. Położenie geograficzne Tumu i Łęczycy. Rocznik Łódzkiego Oddziału PTH, 3: 109–128.

Forysiak, J., 2012. Zapis zmian środowiska przyrodniczego późnego vistulianu i holocenu w osadach torfowisk regionu łódzkiego. Acta Geographica Lodziensia, 1–163.

Forysiak, J., 2014. Pradolina warszawsko-berlińska jako główna forma w morfologii terenu okolic Łęczycy, [w:] Grygiel, R., Jurek, T. (red.), Początki Łęczycy, vol. I. Muzeum Archeologiczne i Etnograficzne w Łodzi, 23–38.

Forysiak, J., Twardy, J., Żurek, S., 2010. Torfowisko Żabieniec. Warunki naturalne, rozwój i zapis zmian paleoekologicznych w jego osadach. Boguski Wydawnictwo Naukowe, Poznań, 214.

Goździk, J.S., 1995. A permafrost evolution and its impact on some depositional conditions between 20 and 10 ka in Poland. Biuletyn Peryglacjalny 34: 53–72.

Ilnicki, P., 2002. Torfowiska i torf. Wydawnictwo Akademii Rolniczej im. Augusta Cieszkowskiego w Poznaniu, Poznań, 606.

Jewtuchowicz, S., 1967. Geneza pradoliny warszawsko-berlińskiej między Nerem i Moszczenicą. Prace Geograficzne IG PAN, 62: 1–102.

Jewtuchowicz, S., 1970. Rozwój rzeźby okolic Łęczycy po zlodowaceniu środkowopolskim. Prace Geograficzne IG PAN, 85: 1–79.

Kaczor-Kurzawa, D., 2017. Geochemiczne anomalie chlorkowe w wodach podziemnych poziomów użytkowych Polski centralnej. Przegląd Geologiczny 65: 1282–1289.

Klatkowa, H., 1996. Symothoms of the permafrost presence in Middle Poland during the last 150 000 years. Biuletyn Peryglacjalny 35: 45–86.

Król, J. i in., 2004. Objaśnienia do mapy geośrodowiskowej 1:50 000, arkusz Łęczyca (552), Warszawa, 51.

Kucharski, L., Kopeć, D., 2014. Roślinność, [w:] Kucharski, L., Kopeć, D. (red.), Pradolina Bzury–Neru. Monografia przyrodnicza obszaru Natura 2000. Towarzystwo Przyrodników Ziemi Łódzkiej, Łódź, 73–86.

Małecki, J.J., Ziułkiewicz, M., 2019. Wody zwykłe i termalne niecki łódzkiej – analiza potencjalnych zagrożeń ich eksploatacji w rejonie aglomeracji Łodzi. Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego 475: 133–142.

Migaszewski, Z.M., Gałuszka, A., 2016. Geochemia środowiska. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa, 636.

Mojski, J.E., 2005. Ziemie polskie w czwartorzędzie. Zarys morfogenezy. Państwowy Instytut Geologiczny.

Molewski, P., 2014. Paleogeograficzne uwarunkowania odpływu wód z zastoiska warszawskiego doliną Bachorzy i pradoliną warszawsko-berlińską w czasie stadiału głównego zlodowacenia wisły. Landform Analysis 25: 105–114. DOI: https://doi.org/10.12657/landfana.025.009

Musierewicz, A., 1952. Roczniki Gleboznawcze, Gleby słone. Warszawa, 146–160.

Myślińska, E., 1998. Laboratoryjne badania gruntów. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa, 244.

Myślińska, E., 2010. Laboratoryjne badania gruntów i gleb. Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa, 277.

Okruszko, H., 1986. Zasady gospodarowania na glebach torfowych w warunkach leja depresyjnego Bełchatów. Instytut Melioracji i Użytków Zielonych, Falenty, 60.

Papiernik, Ż., 2014. Klimat, [w:] Kucharski, L., Kopeć, D. (red.), Pradolina Bzury–Neru. Monografia przyrodnicza obszaru Natura 2000. Towarzystwo Przyrodników Ziemi Łódzkiej, Łódź, 21–25.

Piernik, A., 2010. Śródlądowe słone łąki, pastwiska i szuwary, [w:] Mróz, W., (red.), Monitoring siedlisk przyrodniczych. Przewodnik metodyczny. Część I, GIOŚ, Warszawa, 46–60.

Płóciennik, M., Kruk, A., Forysiak, J., Pawłowski, D., Mianowicz, K., Elias, S., Borówka, R.K., Kloss, M., Obremska, M., Coope, R., Krąpiec, M., Kittel, P., Żurek, S., 2015. Fen ecosystem responses to water-level fluctuations during the early and middle Holocene in central Europe: A case study from Wilczkow, Poland. Boreas 44(4): 721–740. DOI: https://doi.org/10.1111/bor.12129

Pyrzanowski, K., Zięba, G., Przybylski, M., 2015. Sztuczne urządzenia wodne jako przyrodniczo niedoceniane siedliska występowania zagrożonych gatunków ryb – przykład piskorza Misgurnus fossilis na obszarze Natura 2000 Pradolina Bzury-Neru PLH100006.

Rdzany, Z., 2014. Budowa geologiczna i rozwój rzeźby, [w:] Kucharski, L., Kopeć, D. (red.), Pradolina Bzury–Neru. Monografia przyrodnicza obszaru Natura 2000. Towarzystwo Przyrodników Ziemi Łódzkiej, Łódź, 11–16.

Solon, J., Borzyszkowski, J., Bidłasik, M., Richling, A., Badora, K., Balon, J., Brzezińska-Wójcik, T., Chabudziński, Ł., Dobrowolski, R., Grzegorczyk, I., Jodłowski, M., Kistowski, M., Kot, R., Krąż, P., Lechnio, J., Macias, A., Majchrowska, A., Malinowska, E., Migoń, P., Myga-Piątek, U., Nita, J., Papińska, E., Rodzik, J., Strzyż, M., Terpiłowski, S., Ziaja, W., 2018. Physico-geographical mesoregions of Poland: Verification and adjustment of boundaries on the basis of contemporary spatial data. Geographia Polonica 91(2): 143–170. DOI: https://doi.org/10.7163/GPol.0115

Tobolski, K., 2000. Przewodnik do oznaczania torfów i osadów jeziornych. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa, 507.

Turkowska, K., 2006. Geomorfologia regionu łódzkiego. Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź, 1–237.

Wiśniewski, E., 1987. Evolution of the Vistula valley between Warsaw and Płock Basins during the last 15 000 years, Part II. Geographical Studies, Special Issue 4, Polish Academy of Sciences, Institute of Geography and Spatial Organization, 171–187.

Wiśniewski, E., 2005. Problem drogi odpływu wód z jeziora zaporowego w kotlinie warszawskiej podczas fazy leszczyńskiej. Słupskie Prace Geograficzne 2: 131–145.

Ziułkiewicz, M., 2014. Warunki wodne, [w:] Kucharski, L., Kopeć, D. (red.), Pradolina Bzury–Neru. Monografia przyrodnicza obszaru Natura 2000. Towarzystwo Przyrodników Ziemi Łódzkiej, Łódź, 27–29.