Artur Dzierzbicki — żołnierz i obywatel

Autor

DOI:

https://doi.org/10.18778/2299-8403.14.04

Słowa kluczowe:

Artur Dzierzbicki, powstanie styczniowe, Dzierzbiccy, Towarzystwo Kredytowe Ziemiańskie, TKZ, sędzia gminny, ziemianie, szlachta

Abstrakt

Marszałek Józef Piłsudski 21 sierpnia 1921 r. na stokach warszawskiej Cytadeli przypiął order wojenny ‒ krzyż Virtuti Militari ‒ weteranom powstania styczniowego. Niewielu żołnierzy powstania otrzymało najwyższe polskie odznaczenie wojenne. Jednym z nich był Artur Dzierzbicki. Autor artykułu przedstawia szlak bojowy Dzierzbickiego, a także próbuje pokazać życie tego wybitnego dla ziemi kaliskiej Polaka na podstawie XIX-wiecznej prasy i dokumentów metrykalnych.

Bibliografia

sygn.I.181D.7916, s. 4, 17

Akta stanu cywilnego parafii rzymskokatolickiej p.w. św. Mateusza Ewangelisty w Dalikowie, Katalog małżeństw, akt ślubu nr 7/1842

Akta stanu cywilnego parafii rzymskokatolickiej p.w. św. Mikołaja Biskupa i św. Stanisława Biskupa w Kałowie, Katalog urodzeń, Zespół 1501d, akt urodzenia nr 3/1843

Akta stanu cywilnego parafii rzymskokatolickiej p.w. św. Mikołaja w Wolborzu, Katalog małżeństw, Zespół 1733d, akt ślubu nr 88/1865, Katalog urodzeń, Zespół 1733d, akt urodzenia nr 265/1867

Akta stanu cywilnego parafii rzymskokatolickiej p.w. św. Wawrzyńca Diakona i Męczennika w Solcy Wielkiej, Katalog zgonów, akt zgonu nr 25/1870, 27/1872

Akta stanu cywilnego parafii rzymskokatolickiej p.w. Wszystkich Świętych w Bełdowie, Katalog urodzeń, Zespół 1401d, akt urodzenia nr 109/1844

Akta stanu cywilnego parafii rzymskokatolickiej p.w. Wszystkich Świętych w Niewieszu, Katalog urodzeń, Zespół 1601d, Katalog małżeństw, Zespół 1601d, akt ślubu nr 9/1887, Zespół 1601d, akt ślubu nr 10/1891, Katalog zgonów, Zespół 1601d, akt nr 28/1892, akt nr 2/1903

Akta stanu cywilnego parafii rzymskokatolickiej p.w. św. Antoniego w Warszawie, Katalog zgony, Zespół 515, akt zgonu nr 62/1930

Callier E., Trzy ustępy z powstania polskiego 1863–1864, Poznań 1868.

Czarnecki K., Herbarz Niesieckiego, t. 1, Gniezno 1881.

Dokumenty terenowych władz powstania styczniowego, Wrocław 1976.

Jadczyk K., Kita J., Nartonowicz-Kot M., Powstanie w Łodzi i regionie: studia i materiały, Łódź 2014.

Kieniewicz S., Spiskowcy i partyzanci, Warszawa 1967.

Księga pamiątkowa Zjazdu b. wychowańców b. Szkoły Głównej Warszawskiej, Warszawa 1905.

Kurzac K., Kucharski L., Śladami Marii Konopnickiej, „Spotkania z Zabytkami” 1994, R. 18, nr 1.

Orłowski D., Kajetan Słupski. Kim był naprawdę dowódca potyczki pod Mokrskiem z 15 października 1863 r., „Rocznik Wieluński” 2022, t. 22, s. 5.

Samborski H., Wspomnienia z Powstania 1863 r. i pobytu na Syberii, Warszawa 1916.

Schiller J., Warszawskie rządowe szkoły średnie w latach 1795–1862, „Rozprawy z Dziejów Oświaty” 1994, t. 36.

Sprawozdanie Dyrekcji Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych w Krakowie z czynności w roku 1876, 1877, Kraków 1877.

Sulimierski F., Chlebowski B., Walewski W., Słownik geograficzny Królestw słowiańskich, t. 1, Warszawa 1880.

Szwedo B., Powstańcy styczniowi odznaczeni orderem wojennym Virtuti Militari, Warszawa 2013.

Taryfa domów miasta Warszawy i Pragi z planem ogólnym i 128 szczególnych planików i ulic, Warszawa 1852.

Wojciechowski J.S., Weterani 1863–1864 w II Rzeczypospolitej, „Studia i Materiały Centralnej Biblioteki Wojskowej” 2021, t. 2(16).

Zieliński S., Bitwy i potyczki 1863–1864, Rapperswil 1913.

Ziemia łęczycka żołnierzom niepodległości, Łęczyca 1937.

Żychliński T., Złota księga szlachty polskiej, R. 4, Poznań 1882.

„Dziennik Personalny” 1921, R. 2, nr 10 (12 marca), s. 11.

„Dziennik Urzędowy Guberni Warszawskiej” 1853, nr 18 (30 kwietnia), s. 424.

„Dzwon Polski” 1906, nr 210, s. 5.

„Gazeta Codzienna” 1849, nr 211, s. 1.

„Gazeta Kaliska” 1900, R. 8, nr 238 (20 października), s. 2.

„Gazeta Kaliska” 1902, R. 10, nr 287 (24 października), s. 2.

„Gazeta Kaliska” 1907, R. 15, nr 25 (30 stycznia), s. 1. DOI: https://doi.org/10.1126/science.25.627.30

„Gazeta Poranna” 1914, R. 3, nr 671 (4 sierpnia 1914), s. 1.

„Gazeta Poranna” 1923, nr 177 (3810), s. 4.

„Gazeta Rządowa Królestwa Polskiego” 1849, nr 123 (6 czerwca), s. 10.

„Hodowca” 1886, R. 3, nr 25, s. 9.

„Kaliszanin” 1906, R. 1, nr 28 (11 lipca), s. 2.

„Korespondent Rolniczy, Handlowy i Przemysłowy” 1901, R. 49, nr 14 (15 kwietnia), s. 2–3.

„Kurier Polski” 1904, R. 7, nr 115 (24 kwietnia), s. 3.

„Kurier Polski” 1905, R. 8, nr 121, s. 3.

„Kurier Warszawski” 1922, R. 102, nr 25, s. 4. DOI: https://doi.org/10.1177/0040571X2200402007

„Kurier Warszawski” 1930, R. 110, nr 73 (15 marca), s. 5.

„Nowa Gazeta” 1908, R. 3, nr 477, s. 1. DOI: https://doi.org/10.1136/bmj.1.2460.477-c

„Nowa Gazeta” 1910, R. 5, nr 480, s. 2.

„Postęp” 1863, nr 17 (1 listopada), s. 160.

„Warszawska Gazeta Policyjna” 1864, nr 217, s. 3. DOI: https://doi.org/10.1093/nq/s3-VI.141.217g

Topograficzna Karta Królestwa Polskiego, kol. 2, sek. 4.

https://poddebice.naszemiasto.pl/tag/artur-dzierzbicki-niewiesz [dostęp: 17.05.2025].

Pobrania

Opublikowane

2025-10-30

Numer

Dział

Articles

Jak cytować

Rodziewicz, Piotr Hubert. 2025. “Artur Dzierzbicki — żołnierz I Obywatel”. Biuletyn Uniejowski 14 (October): 71-95. https://doi.org/10.18778/2299-8403.14.04.