https://czasopisma.uni.lodz.pl/biuletynuniejowski/issue/feed Biuletyn Uniejowski 2020-11-05T14:26:46+00:00 Marta Borowska-Stefańska biuletynuniejowski@geo.uni.lodz.pl Open Journal Systems <div style="text-align: justify;"> <p><em>Biuletyn Uniejowski</em> jest wydawanym od 2012 r. interdyscyplinarnym rocznikiem, wydawanym przez Uniwersytet Łódzki przy współpracy Urzędu Miasta Uniejów. Profil merytoryczny <em>Biuletynu Uniejowskiego</em> określa tematyka związana z regionem uniejowskim, rozumianym nie tylko w wymiarze współczesnym, ale także z uwzględnieniem historycznej roli i zasięgu oddziaływania Uniejowa. Czasopismo adresowane jest do środowiska akademickiego, praktyków zaangażowanych w realizację polityki społeczno-gospodarczej, a także do społeczności lokalnej. Zakres tematyczny publikowanych prac obejmuje problematykę środowiska przyrodniczego i antropogenicznego, zagadnienia rozwoju społeczno-ekonomicznego oraz szeroko rozumiane dziedzictwo kulturowe. Wydawnictwo – efekt współpracy środowisk naukowych reprezentujących różne dziedziny wiedzy – stanowi ważne forum wymiany informacji i poglądów w zakresie interdyscyplinarnej wiedzy o regionie uniejowskim.</p> </div> https://czasopisma.uni.lodz.pl/biuletynuniejowski/article/view/8525 Zmieniać rzeczy w znaki. Kod przedmiotowy w tradycji Bożego Ciała z kwietnymi dywanami w spycimierzu 2020-11-05T10:06:44+00:00 Katarzyna Smyk k.smyk@umcs.pl <p>Artykuł stanowi semiotyczną analizę przedmiotów (materiałów, narzędzi, przedmiotów kultu) wykorzystanych w Spycimierzu (województwo łódzkie, powiat Poddębice, gmina Uniejów) podczas święta Bożego Ciała. Wieś ta wyróżnia się nadzwyczaj bogatym wystrojem, a szczególnie kwietnymi dywanami 2-kilometrowej długości układanymi na całej trasie procesji eucharystycznej. Autorka do analizy obrzędowego kodu przedmiotowego zastosowała teorię semioforów Krzysztofa Pomiana. Semioforami według niej są dywany kwiatowe, bramy i ołtarze – przedmioty w najwyższym stopniu sakralne w czasie mszy świętej i procesji. Powstają one z i za pomocą rzeczy – materiałów, narzędzi, przy asyście mediów – aparatów i kamer. Po procesji następuje etap desakralizacji semioforów i wytracania przez nie symbolicznych funkcji oraz wysokich wartości. Część z materiałów użytych do stworzenia semioforów zostanie przechowana na następny rok stając się rzeczami, część jako odpady trafi na kompostowniki, zamieniając się w ciała – glebę, z której w kolejnym roku wyrosną kwiaty. Wobec tego, że kwiaty posłużą do ułożenia kwietnego dywanu czy ozdobienia ołtarza, opisany obieg przedmiotów można nazwać spycimierskim kontinuum.</p> 2020-11-05T00:00:00+00:00 Copyright (c) 2020 https://czasopisma.uni.lodz.pl/biuletynuniejowski/article/view/8527 Walki oddziału wydzielonego ppłk. Mariana Frydrycha z jednostkami 30 dywizji piechoty wehrmachtu o utrzymanie przeprawy mostowej w Uniejowie w dn. 6–7 września 1939 roku 2020-11-05T10:55:27+00:00 Tomasz Wójcik wojcik.uniejow@gmail.com Jacek Boraś jacek_boras@op.pl <p>W czasie wojny obronnej we wrześniu 1939 roku Uniejów i jego okolice były miejscem zaciętych walk pomiędzy oddziałami polskiej armii „Poznań” i niemieckiej 8 armii. Taktyczne znaczenie Uniejowa związane było ze znajdującą się tutaj przeprawą przez rzekę Wartę, której utrzymanie miało kluczowe znaczenie dla wojsk polskich, maszerujących znad granicy w kierunku Warszawy. Wrogie sobie oddziały stoczyły w tym rejonie walkę o utrzymanie przeprawy mostowej (Polacy), bądź jej zdobycie (Niemcy). Bitwa miała miejsce w dniach 6–7 września, gdy polski Oddział Wydzielony ppłk. Mariana Frydrycha, dowódcy 60 Pułku Piechoty Wielkopolskiej z 25 Dywizji Piechoty, uniemożliwił oddziałom 30 Dywizji Piechoty z 8 armii Wehrmachtu zdobycie i zniszczenie mostu w Uniejowie, a tym samym zapewnił bezpieczeństwo przeprawy oddziałom macierzystej armii. Bitwa miała dwie fazy, pierwszą była zasadzka 2 batalionu 60 pp pod Balinem w dn. 6 września wieczorem. Drugą był kontratak sił niemieckich, rozpoczęty następnego dnia rano. Bitwa pod Uniejowem była wstępem do walk tych samych oddziałów pod Łęczycą (I faza bitwy nad Bzurą). Autorzy po raz pierwszy w polskiej historiografii wykorzystują dokumenty dywizyjne z archiwów niemieckich, identyfikując wojska Wehrmachtu, biorące udział w tych walkach, do szczebla pododdziałów oraz prezentując obraz walk z perspektywy wojsk agresora. Udało się także jednoznacznie wyjaśnić nierozstrzygniętą dotąd w piśmiennictwie kwestię rozbicia przez Niemców 1 batalionu 29 Pułku Strzelców Kaniowskich pod Uniejowem 7 września wieczorem.</p> <p>&nbsp;</p> 2020-11-05T00:00:00+00:00 Copyright (c) 2020 https://czasopisma.uni.lodz.pl/biuletynuniejowski/article/view/8529 Wiedza mieszkańców Uniejowa i okolic na temat udaru mózgu 2020-11-05T11:14:32+00:00 Błażej Chmielecki rower_blazeja@o2.pl <p>W pracy oceniano wiedzę mieszkańców Uniejowa i okolic na temat udaru mózgu. Badaniami objęto&nbsp;100&nbsp;losowo wybranych osób. Zasób wiadomości respondentów na temat udaru mózgu jest niewielki. W porównaniu z badanymi z innych grup społecznych i innych regionów Polski poziom ich znajomości w tym temacie wydaje się być niższy. Zdecydowana większość pacjentów nie znała obu przyczyn udarów, jednakże wiedzą oni, że choroba ta nie musi wystąpić w starszym wieku. Za główny jej symptom uważają zaburzenia mowy. Większość zbadanych nie zna wszystkich objawów udaru. Za czynniki wpływające na wystąpienie tej choroby respondenci uważają przede wszystkim: nadciśnienie tętnicze, stres, palenie tytoniu, otyłość i miażdżycę naczyń. Nie doceniają oni znaczenia cukrzycy, zaburzeń lipidowych i doustnych środków antykoncepcyjnych. Wiele z tych czynników dostrzegają u siebie, ale uważają, że tylko na niektóre można wpływać (otyłość, stosowanie używek, siedzący tryb życia). Większość z nich nie zna prawidłowych wartości ciśnienia tętniczego, wpływu alkoholu na ryzyko wystąpienia udaru oraz nie wykonuje regularnie badań kontrolnych. Przebadani mieszkańcy Uniejowa i okolic prawidłowo oceniają wpływ palenia papierosów na ryzyko udaru. Wiedzą również co należy robić w przypadku wystąpienia objawów udaru i jak ważne jest znaczenie czasu dla możliwości wyleczenia. Ankietowani pacjenci nie znają metod nowoczesnego, skutecznego leczenia i w większości widzą możliwość tylko częściowego wyleczenia udaru. Respondenci chcą poszerzyć swoje wiadomości na temat tej jednostki chorobowej.</p> 2020-11-05T00:00:00+00:00 Copyright (c) 2020 https://czasopisma.uni.lodz.pl/biuletynuniejowski/article/view/8530 Współczesna uniejowska zabudowa przyrynkowa i jej funkcje 2020-11-05T11:29:47+00:00 Paweł Nowicki pawel.nowicki@geo.uni.lodz.pl <p>Rynki miejskie od zakończenia drugiej wojny światowej podlegały znacznym przekształceniom funkcjonlanym. Nie pełnią one zazwyczaj funkcji targowej, płyty rynków stają się natomiast przestrzeniami reprezentacyjnymi i rekreacyjnymi, zaś handel obecny jest głównie w zabudowie pierzejowej. Celem artykułu jest ocena zabudowy przyrynkowej w Uniejowie pod względem poziomu zamknięcia placu, z uwzględnieniem poszczególnych stron (ścian) rynku, a także struktury funkcjonalnej.</p> 2020-11-05T00:00:00+00:00 Copyright (c) 2020 https://czasopisma.uni.lodz.pl/biuletynuniejowski/article/view/8531 Dostępność piesza, rowerowa i samochodowa do bibliotek w powiecie poddębickim 2020-11-05T11:55:00+00:00 Paulina Sapińska paulina95sapinska@gmail.com <p>W artykule zaprezentowano ocenę dostępności pieszej, rowerowej i samochodowej do bibliotek w powiecie poddębickim. Przedstawiono liczbę budynków mieszkalnych jednorodzinnych i wielorodzinnych na obszarach wyznaczonych przez izochrony: 0–5&nbsp;minut, 5–10&nbsp;minut oraz 10–15&nbsp;minut od placówek bibliotecznych. Dostępność instytucji przeanalizowano, wykorzystując m.in. dane z zasobu OpenStreetMap oraz usługę sieciową WMS, prezentującą aktualną Bazę Danych Obiektów Topograficznych. Na podstawie przeprowadzonych badań stwierdzono, że najlepszą dostępnością pieszą i rowerową do badanych instytucji charakteryzuje się gmina Uniejów. Z kolei w przypadku dojazdu do bibliotek samochodem najlepszą dostępnością odznaczają się gminy Dalików, Poddębice i Zadzim, gdzie każdy z mieszkańców potencjalnie może dotrzeć tym środkiem lokomocji do placówki bibliotecznej.</p> 2020-11-05T00:00:00+00:00 Copyright (c) 2020 https://czasopisma.uni.lodz.pl/biuletynuniejowski/article/view/8533 Zmiany dostępności pieszej i rowerem kluczowych przestrzeni publicznych w Uniejowie na przykładzie kładki pieszej na Warcie 2020-11-05T12:04:25+00:00 Paulina Kurzyk paulina.kurzyk@geo.uni.lodz.pl <p>Celem artykułu jest ocena zmian dostępności pieszej i rowerem, kluczowych przestrzeni publicznych w Uniejowie, na przykładzie kładki pieszej na Warcie. Przestrzenie publiczne, to miejsca pełniące szereg funkcji zarówno w sferze ekonomicznej, jak i społecznej. Ich szczególną cechą jest dostępność, która będzie stanowiła przedmiot rozważań niniejszego opracowania. W pracy posłużono się metodą izochron, aby ukazać zmiany powierzchni zabudowy jedno- i wielorodzinnej, w przyjętych przedziałach czasowych. Wykazuje ona jak ważnym elementem w kształtowaniu dostępności, dla użytkowników przestrzeni publicznych, może być kładka piesza.</p> 2020-11-05T00:00:00+00:00 Copyright (c) 2020 https://czasopisma.uni.lodz.pl/biuletynuniejowski/article/view/8534 Heterogeniczność przestrzenna postaw wyborczych mieszkańców gminy Uniejów w wyborach europejskich i parlamentarnych w 2019 roku 2020-11-05T12:11:46+00:00 Paulina Kurzyk paulina.kurzyk@geo.uni.lodz.pl <p>Niniejszy artykuł prezentuje zróżnicowanie postaw wyborczych mieszkańców gminy Uniejów podczas głosowań w 2019&nbsp;r. Wybory, które odbyły się w zeszłym roku, miały charakter zarówno ponadnarodowy (wybory do Parlamentu Europejskiego), jak i krajowy (wybory parlamentarne). Zachowania wyborcze, które uwzględniono w pracy, obejmowały poparcie dla poszczególnych partii oraz frekwencję.</p> 2020-11-05T00:00:00+00:00 Copyright (c) 2020 https://czasopisma.uni.lodz.pl/biuletynuniejowski/article/view/8535 Gen. bryg. pil. Szczepan Ścibior – bohaterski pilot i ofiara zbrodni stalinowskiej 2020-11-05T12:20:37+00:00 Urszula Urbaniak urszula.urbaniak@wp.pl <p>Szczepan Ścibior urodził się 13&nbsp;grudnia 1903&nbsp;roku w Uniejowie jako drugie dziecko Michała Ścibiora i Joanny z d. Kokorzyckiej. Już od młodości wykazywał się postawą patriotyczną, przynależąc do harcerstwa i lokalnej komórki Polskiej Organizacji Wojskowej, a także zgłaszając się jako ochotnik w szeregi Wojska Polskiego w czasie wojny polsko-bolszewickiej. Przedwojenną karierę wojskową związał przede wszystkim z 3&nbsp;Pułkiem Lotniczym w Poznaniu–Ławicy. We wrześniu 1939&nbsp;r. pełnił służbę oficera sztabowego. Przedostał się do Rumunii, stamtąd do Francji i finalnie Wielkiej Brytanii. Rozpoczął służbę w 305&nbsp;Dywizjonie Bombowym. Podczas lotu bojowego nocą z 5&nbsp;na 6&nbsp;sierpnia 1941&nbsp;r. jego samolot został strącony, a on sam dostał się do niewoli. Aż do zakończenia wojny przebywał w obozach jenieckich. Po wojnie zdecydował się na powrót do Polski, Dowodził 7&nbsp;Pułkiem Bombowców Nurkujących w Łęczycy. W połowie 1947&nbsp;roku otrzymał ostateczny przydział, funkcję Komendanta Oficerskiej Szkoły Lotniczej w Dęblinie. Padł ofiarą zbrodni stalinowskiej. W dniu 13&nbsp;maja 1952&nbsp;r. Szczepan Ścibior skazany został wraz z osiemnastoma innymi oficerami, zajmującymi wysokie stanowiska w Wojsku Polskim, na karę śmierci. Był to haniebny proces, urągający sprawiedliwości i uczciwości. Wyrok został wykonany 7.08.1952&nbsp;r. Płk Szczepan Ścibior już 2&nbsp;maja 1956&nbsp;roku wrócił na karty naszej historii jako bohater, całkowicie zrehabilitowany decyzją Najwyższego Sądu Wojskowego. Po identyfikacji jego szczątków, po 66&nbsp;latach, wrócił również do rodziny. Postanowieniem Prezydenta RP z dnia 11&nbsp;marca 2019&nbsp;roku został pośmiertnie awansowany na stopień generała brygady. Uroczystości pogrzebowe generała brygady pilota Szczepana Ścibiora odbyły się w dniach 5–6&nbsp;listopada 2019&nbsp;roku na terenie Lotniczej Akademii Wojskowej w Dęblinie, której generał był komendantem w latach 1947–1951.</p> 2020-11-05T00:00:00+00:00 Copyright (c) 2020 https://czasopisma.uni.lodz.pl/biuletynuniejowski/article/view/8536 Lokalne produkty uniejowskie jako narzędzie promocyjne gminy i pamiątka z podróży 2020-11-05T12:29:21+00:00 Agnieszka Owczarek agnieszka.owczarek@uniejow.pl <p>Jednym z trendów współczesnej turystyki jest zainteresowanie dziedzictwem lokalnym i regionalnym. Nowe trendy konsumenckie, jak etnocentryzm, rosnące zainteresowanie produktami rodzimymi czy ekologizacja produkcji dobrze widoczne są na targach, jarmarkach i kiermaszach, na których konsumenci poszukują unikatowych produktów powstałych z surowców wiadomego pochodzenia, o niepowtarzalnych walorach organoleptycznych. W przypadku gminy Uniejów rynek produktów lokalnych jest w fazie kształtowania się, aczkolwiek zarówno władze, jak i przedsiębiorcy dostrzegają w nich skuteczne narzędzie budowania marki turystycznej oraz czynnik promocyjny. Produkty uniejowskie zaczynają również funkcjonować jako pamiątka turystyczna, a wyniki sprzedażowe potwierdzają ich siłę marketingową, co w warunkach popytu na dobra rodzime stwarza nowe perspektywy. Celem opracowania jest ukazanie poprzez wybrane przykłady uniejowskich wyrobów, w jaki sposób można wykorzystać zasoby lokalne oraz jak oferta produktowa wpływa na kształtowanie wizerunku i popularyzowanie oferty turystycznej gminy Uniejów.</p> 2020-11-05T00:00:00+00:00 Copyright (c) 2020 https://czasopisma.uni.lodz.pl/biuletynuniejowski/article/view/8537 Uniejowskie impresje 2020-11-05T12:39:16+00:00 Witold Smętkiewicz biuletynuniejowski@geo.uni.lodz.pl 2020-11-05T00:00:00+00:00 Copyright (c) 2020