Moralność ratunkiem czy przeszkodą dla współczesnego człowieka? Opis stanu i analiza przemian
DOI:
https://doi.org/10.18778/0208-600X.48.03Słowa kluczowe:
moralność, globalizacja, wolność moralna, indywidualizm, mediatyzacja, technicyzacjaAbstrakt
W artykule omówione zostały przemiany moralności wraz z przejściem od społeczeństwa nowoczesnego do ponowoczesnego oraz pierwotne i wtórne przyczyny tych przemian. Opis ich uwarunkowań został sprowadzony do charakterystyki aporii: globalizacji, wolności, indywidualizmu, mediatyzacji i technicyzacji oraz procesów postępującej pragmatyzacji życia społecznego, sprzyjającej rozwojowi technicznemu i przekształcającej mentalność ludzi i samą moralność. Podstawowa teza została sprowadzona do stwierdzenia wpływu rozwoju technik informatycznych na obszar wolności jednostki, grożący ograniczeniem tej wolności i indywidualności ludzi, a więc de facto – likwidacją samej moralności jako będącej emanacją wolnych podmiotów moralnych. W artykule zostały przedstawione możliwe scenariusze dalszych przemian moralności, a także szansa na jej odnowę, tkwiąca we wzroście znaczenia autonomii moralnej osób i odwołania się do dyspozycji etycznej ludzi.
Bibliografia
Bauman Z. (2000), Ponowoczesność jako źródło cierpień, Wydawnictwo Sic!, Warszawa.
Bauman Z. (2007), Płynne czasy. Życie w epoce niepewności, Wydawnictwo Sic!, Warszawa.
Bauman Z. (2012), Etyka ponowoczesna, Wydawnictwo ALETHEIA, Warszawa.
Bauman Z. (2013), Płynna inwigilacja rozmowy, Wydawnictwo Literackie, Kraków.
Bull N. J. (1970), Moral Judgement from Childhood to Adolescence, Routledge & K. Paul, London.
Castells M. (2013), Władza komunikacji, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Jarrick A., Söderberg J. (1994), Människovärdet och Makten, Stockholmia förlag, Stockholm.
Kopka J. (2000), Społeczny wymiar postrzegania moralnego. Studium socjologiczne, Wydawnic- two Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź.
Kopka J. (2008), Jednostka wobec moralności – subiektywna wizja przyszłości, [w:] J. M a - riański, L. Smyczek (red.), Wartości, postawy i więzi moralne w zmieniającym się społeczeństwie, Wydawnictwo WAM, Polskie Towarzystwo Socjologiczne, Kraków, s. 57‒75.
Kopka J. (2010), Ucieczka od wartości, [w:] J. K o p k a, G. M a t u s z a k (red.), Problemy współczesnej demokracji i moralności, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź, s. 205‒227.
Korab K. (red.) (2010), Wirtual. Czy nowy wspaniały świat?, Wydawnictwo Naukowe SCHOLAR, Warszawa.
Makarenko V. (2013), Nowy wspaniały świat 2.0, „Gazeta Wyborcza”, 31 sierpnia – 1 września, s. 32‒33.
Orliński W. (2010), Koniec prywatności, „Gazeta Wyborcza”, Duży Format, 22 lipca, s. 8‒9.
Popper K. R. (1997), Mit schematu pojęciowego. W obronie nauki i racjonalności, Książka i Wiedza, Warszawa.
Sommmers Ch. H. (2012), Ethics and Society: Vice and Virtue in Everyday Life, Cengage Le- arning, Stamford (CT).
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Jak cytować
