(Trzeba) wyjść poza tekst
DOI:
https://doi.org/10.18778/0860-6587.24.17Słowa kluczowe:
czytanie, rozumienie krytyczne, wiedza, doświadczenieAbstrakt
Czytanie jest złożonym procesem, który jest nieodzowny w skutecznym rozwoju kariery naukowej. Podczas czytania tekstów specjalistycznych zachodzi konieczność przejścia przez poziom dosłowny, domyślny oraz twórczo-oceniający. Dla niedoświadczonego czytelnika, który już zapoznał się z podstawową terminologią z danej dziedziny, specjalistyczne teksty mogą stanowić trudność, ponieważ potrzebne jest mu również krytyczne podejście. To oznacza wykorzystanie doświadczenia i wiedzy, które są poza tekstem, oraz umiejętność zadania odpowiednich pytań. Wyjście poza tekst daje czytelnikowi szansę lepszego zrozumienia zagadnienia. Dwa przykłady wykorzystane podczas warsztatów dają przykład, jak nauczyciele mogą przygotować studentów do czytania tekstów specjalistycznych.
Bibliografia
Akin F., Koray Ö., Tavukçu K., 2014, How Effective Is Critical Reading in the Understanding of Scientific Texts? Procedia − Social and Behavioral Sciences”, 174 (2015), pp. 2444–2451.
Andrychowicz-Trojanowska A., 2010, Język specjalistyczny – Terminologia – Tekst, In: Roman Hajczuk (ed.), Linguodidactica XIV, Białystok, pp. 7−26.
Aşılıoğlu B., 2008, Importance and Means of Improving Critical Reading for Cognitive Learning, “Journal of D.U. Ziya Gökalp”, Faculty of Education, 10, pp. 1−11.
Cummins J. 2008, BICS and CALP: Empirical and Theoretical Status of the Distinction, In: Brian. Street & Nancy H, Hornberger (red.), Encyclopedia of and Education, 2nd Edition, Vol. 2 Literacy, Springer Science +Business Media LLC, New York, pp. 71−83.
Daunis S., Iams M. C., 2007, Text Savvy. Using a Shared Reading Framework to Build Comprehension, Portsmouth.
Fisher D., and Frey N., 2012, Close Reading in Elementary Schools, “The Reading Teacher”, 66 (3), pp. 179–188.
Gumowskaya G., 2010, Lingual systems o communication: LSP vs. LGP, In: Sambor Grucza, Adam Marchwiński, Monika Płużyczka (ed.), Studi@ Naukowe 7, Translatoryka. Koncepcja−Modele−Analizy, pp. 68–73.
Kolić-Vehovec S., Bajšanski I., Rončević Zubković B., Reading Strategies, Text Comprehension and GPA, “Review of Psychology”, 2011, Vol. 18, No. 2, pp. 81−89.
Griffin L., 2005, Strategic Questioning for Sound Literacy Instruction, In: Scott Alan Hutchens (ed.), Special Edition Devoted to Reading Issue, Cleveland, MS, pp. 15−23.
Lapp D., Grant M., Moss B., Johnson K., 2013, Close Reading of Science Texts. What’s Now? What’s Next? “The Reading Teacher”, Vol. 67, Issue 2, pp. 109–119.
Nation K., 2008, Children’s Reading Comprehension Difficulties, In: Margaret J. Snowling and Charles Hulme (eds.), The Science of Reading: A Handbook, Oxford, pp. 248−265.
Norozi S. A., 2007, Reading beyond the lines, Dawn. [online] http://ecommons.aku.edu/pakistan_ied_pdck/56 (18.08.2016).
Perfetti C. A., 2001, Reading Skills, In: N. J. Smelser and P. B. Baltes (eds.), International Encyclopedia of the Social and Behavioral Sciences, Oxford, (pp. 12800−12805).
Perfetti C. A., 2007, Reading Ability: Lexical Quality to Comprehension, “Scientific Studies of Reading”, 11 (4), pp. 357−383.
Plenkiewicz M. L., 1994, Z zagadnień krytycznego czytania w klasach początkowych. Próba diagnozy umiejętności krytycznego czytania uczniów klas trzecich szkół wiejskich, „Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Bydgoszczy. Studia Pedagogiczne”, z. 29, s. 71−83.
Queensland Curriculum and Assessment Authority (QCAA), 2015, Beyond NAPLAN. How to Read Challenging Texts. [online] https://www.qcaa.qld.edu.au/downloads/p_10/naplan_read_challenging_texts.pdf (20.08.2016).
Richards, I. A., 1929, Practical Criticism, London,England.
Sawicka A., 2009, Short Characteristic of Languages for Special Purposes, In: Stanisław Szadyko (ed.) Komunikacja specjalistyczna, t. II Specyfika języków specjalistycznych, Warszawa, pp. 188−198.
Scott A. H., 2005, Reading comprehension: a cognitive perspective, In: Alan Hutchens Scott (ed.), Delta Education Journal. Special Edition Devoted to Reading Issues, Delta state University, Cleveland MS, pp. 37−50.
Scull J., 2010, Embedding comprehension within reading acquisition processes, „Australian Journal of Language and Literacy”, Vol. 33, No. 2, 2010, pp. 87–107.
Snow C., 2002, Toward an R&D program in reading comprehension, RAND; [online] www.rand.org (17.08.2016).

