Powieść szachowa jako powieść historyczna. Nieco przewrotna alternatywa gatunkowa
DOI:
https://doi.org/10.18778/2299-7458.05.04Słowa kluczowe:
powieść historyczna, powieść szachowa, proza historyczna, recepcjaAbstrakt
Artykuł realizuje dwa cele. Pierwszym z nich jest ponowne zdefiniowanie gatunkowe powieści historycznej w sytuacji, w której dotychczasowe próby opisania tej formy okazują się niewystarczające. Nowa definicja przenosi punkt ciężkości z cech strukturalnych (niemożliwych do ustalenia po doświadczeniu narratywizacji historii) na poetykę odbioru. Cel drugi, interpretacyjny, polega na skomplikowaniu uczynionych rozpoznań poprzez analizę powieści szachowej, która multiplikuje historyczność utworu i zmusza do postawienia innych pytań. Tym samym artykuł zmierza do alternatywnego opisu ważnego dziś doświadczenia literackiego, jakim jest proza historyczna.
Pobrania
Bibliografia
Apollinaire G., Wybór poezji, Wrocław 1975.
Arnold J.H., Historia, przeł. J. Jaworska, Warszawa 2001.
Bachelard G., Poetyka marzenia, przeł. L. Brogowski, Gdańsk 1998.
Balzac H., Dwaj poeci, przeł. T. Żeleński-Boy, Warszawa 1972.
Bartoszyński K., Konwencje gatunkowe powieści historycznej, „Pamiętnik Literacki” 1984, z. 2.
Bloch M., Pochwała historii czyli o zawodzie historyka, przeł. W. Jedlicka, Kęty 2009.
Calvino I., Niewidzialne miasta, przeł. A. Kreisberg, Kraków 2005.
Camus A., Człowiek zbuntowany, przeł. J. Guze, Warszawa 1998.
Demandt A., Historia niebyła. Co by było, gdyby…?, przeł. M. Skalska, Warszawa 1999.
Duras M., Pisać, przeł. M. Pluta, Izabelin 2001.
Collingwood R.G., Autobiografia. Z dziejów mojego myślenia, przeł. I. Szyroka, Kraków 2013.
Eco U., O literaturze, przeł. J. Ugniewska, A. Wasilewska, Warszawa 2003.
Giżycki J., Z szachami przez kraje i wieki, Warszawa 1984.
Hajduk J., Wyobraźnia, przedstawienie, narracja. O literackości pisarstwa historycznego, „Sensus Historiae” 2014, nr 1.
Ilf I., Pietrow E., 12 krzeseł, przeł. T. Magister, Warszawa 1998.
Kundera M., Sztuka powieści, przeł. M. Bieńczyk, Warszawa 2004.
Nabokov V., Wykłady o literaturze, przeł. Z. Batko, Warszawa 2016.
Nowak W.M., Robina G. Collingwooda filozofia historii, Lublin 2002.
Nycz R., Poetyka doświadczenia. Teoria – nowoczesność – literatura, Warszawa 2012.
Pöppel E., Granice świadomości. O rzeczywistości i doznawaniu świata, przeł. D. Tauszyńska, Warszawa 1989.
Słownik rodzajów i gatunków literackich, pod red. G. Gazdy, S. Tyneckiej-Makowskiej, Kraków 2006.
Słownik terminów literackich, pod red. J. Sławińskiego, Wrocław 1998.
Thom R., Parabole i katastrofy. Rozmowy o matematyce, nauce i filozofii, przeł. R. Duda, Warszawa 1991.
Woźniak M., Wyobraźnia (historyczna) i jej rola w procesie badania przeszłości [online] http://cejsh.icm.edu.pl/cejsh/element/bwmeta1.element.desklight-8ee7e6bb-eb53-4b48-8cc8-bc8412cd9ea1/c/41-53_Wozniak.pdf (dostęp 05.09.2016).
White H., Proza historyczna, pod red. E. Domańskiej, Kraków 2009.
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Jak cytować
