Rozwijanie kompetencji międzykulturowej za pomocą książek o Polsce napisanych przez cudzoziemców

Justyna Zych

doi:10.18778/0860-6587.28.05

Autor

Justyna Zych Uniwersytet Warszawski, Wydział Polonistyki, Centrum Języka Polskiego i Kultury Polskiej dla Cudzoziemców Polonicum, ul. Krakowskie Przedmieście 26/28, 00–927 Warszawa https://orcid.org/0000-0002-4346-5313

DOI:

https://doi.org/10.18778/0860-6587.28.05

Słowa kluczowe:

kompetencja międzykulturowa, komunikacja międzykulturowa, dialog międzykulturowy, język polski jako obcy, książki cudzoziemców o Polsce

Abstrakt

W artykule szczegółowo zanalizowane zostały – z perspektywy podejścia międzykulturowego do nauczania języków obcych – dwie książki autorstwa cudzoziemców poświęcone kulturze polskiej: Berlin-Warszawa-Express. Pociąg do Polski (2013) Steffena Möllera i Jestem Kazu. Japończyk w Polsce (2017) Kazutaki Sasakiego. Autorka uzasadnia, dlaczego tego rodzaju teksty stanowią znakomity materiał do rozwijania kompetencji międzykulturowej na zajęciach języka polskiego jako obcego, której definicję i metody kształtowania przypomina w artykule. Podkreśla, że książki obcokrajowców stwarzają na lekcji możliwość poznawania nie tylko kultury polskiej, ale także kultur reprezentowanych przez autorów tych publikacji, a ponadto pozwalają uczącym się na naturalne wypowiedzi na temat swoich rodzimych kultur w kontekście porównań z kulturą polską. Artykułowi towarzyszą autorskie propozycje ćwiczeń ukierunkowanych na dialog międzykulturowy w procesie nauczania polszczyzny, które oparte zostały na wybranych fragmentach omawianych książek.

Bibliografia

Aleksandrowicz-Pędich L., 2005, Międzykulturowość na lekcjach języków obcych, Białystok.

Bandura E., 2007, Nauczyciel jako mediator międzykulturowy, Kraków.

Bauman Z., 2000, Ponowoczesność jako źródło cierpień, Warszawa.

Białek M., 2009, Kształcenie międzykulturowe w edukacji językowej, Wrocław.

Boski P., 2010, Kulturowe ramy zachowań społecznych. Podręcznik psychologii międzykulturowej, Warszawa.

Byram M., 1997, Teaching and Assessing Intercultural Communicative Competence, Clevedon.

Byram M., Barrett M., Ipgrave J. i in., 201 1, Autobiografia spotkań międzykulturowych, tłum. M. Kositorny, Warszawa https://rm.coe.int/autobiografi-a-spotkanmiedzykulturowych/16806bf02f (dostęp: 01.08.2021). DOI: https://doi.org/10.36602/jebs.2021.v08.01.09

Chutnik M., 2007, Szok kulturowy. Przyczyny, konsekwencje, przeciwdziałanie, Kraków.

Gębal P.E., 2019, Dydaktyka języków obcych. Wprowadzenie, Warszawa.

Glondys D. Bednarczyk M., 2020, Komunikacja międzykulturowa albo lepiej nie wychodź z domu, Kraków.

Hofstede G. i in., 2011, Kultury i organizacje. Zaprogramowanie umysłu, tłum. M. Durska, Warszawa.

Karpińska-Musiał B., 2015, Międzykulturowość w glottodydaktyce, Gdańsk.

Kossakowska-Pisarek S., 2016, Wyzwania dla nauczyciela jako mediatora kulturowego w procesie kształcenia kompetencji interkulturowej, w: A. Jaroszewska i in. (red.), Wielojęzyczność i międzykulturowość na lekcji języka obcego – między teorią a praktyką nauczania, Warszawa, s. 53–63.

Kucharczyk R., 2020, Językowe działania mediacyjne na lekcjach języka obcego. Od teorii do praktyki dydaktycznej, „Języki Obce w Szkole” nr 2/2020, s. 5–14 http://jows.pl/artykuly/jezykowe-dzialania-mediacyjne-na-lekcjach-jezyka-obcego (dostęp: 01.08.2021).

Meyer E., 2014, The Culture Map. Breaking Through The Invisible Boundaries of Global Business, New York.

Möller S., 2013, Berlin-Warszawa-Express. Pociąg do Polski, Poznań.

Myczko K., 2005, Kompetencja interkulturowa jako cel kształcenia językowego, w: M. Mackiewicz (red.), Dydaktyka języków obcych a kompetencja kulturowa i komunikacja interkulturowa, Poznań, s. 27–35.

Pfeiffer W., 2001, Nauka języków obcych od praktyki do praktyki, Poznań.

Sasaki K., 2017, Jestem Kazu. Japończyk w Polsce, Bydgoszcz.

Simmel G., 1975, Obcy, w: id., Socjologia, tłum. M. Łukasiewicz, Warszawa, s. 504–512.

Spychała-Wawrzyniak M., 2016, Trening interkulturowy podczas lekcji języka obcego na przykładzie języka hiszpańskiego, w: A. Jaroszewska i in. (red.), Wielojęzyczność i międzykulturowość na lekcji języka obcego – między teorią a praktyką nauczania, Warszawa, s. 77–93.

Torenc M., 2007, Nauczanie międzykulturowe – implikacje glottodydaktyczne, Wrocław.

Wilczyńska W., 2005, Czego potrzeba do udanej komunikacji interkulturowej?, w: M. Mackiewicz (red.), Dydaktyka języków obcych a kompetencja kulturowa i komunikacja interkulturowa, Poznań, s. 15–26.

Wilczyńska W., Mackiewicz M., Krajka J., 2019, Komunikacja interkulturowa. Wprowadzenie, Poznań.

Zarzycka G., 2000, Dialog międzykulturowy. Teoria oraz opis komunikowania się cudzoziemców przyswajających język polski, Łódź.

Żydek-Bednarczuk U., 2015, Spotkanie kultur. Komunikacja i edukacja międzykulturowa w glottodydaktyce, Katowice.