Sfera profanum dnia Wszystkich Świętych wobec społecznego aspektu cmentarzy

Authors

DOI:

https://doi.org/10.18778/0867-5856.30.2.11

Keywords:

dzień Wszystkich Świętych, Dzień Zmarłych, Łódź, Ameryka Łacińska, cmentarz, zagospodarowanie, wielkość ruchu

Abstract

Współczesna „popkulturyzacja” uroczystości Wszystkich Świętych stała się powodem do dokonania przez autora analizy sfery profnum tego dnia na przykładzie wybranych łódzkich cmentarzy, wraz z krótkim opisem porównawczym latynoamerykańskich świąt ku czci zmarłych, które przypadają na pierwsze dni listopada. Odwiedzanie polskich cmentarzy 1 listopada nabrało w XX w. cech rekreacyjnych i krajoznawczych, co potwierdzają m.in. sposób zagospodarowania otoczenia cmentarzy, mający charakter jarmarczny i ludyczny, oraz kierujące odwiedzającymi motywy komemoracyjne, kontemplacyjne i poznawcze. Zmiany cywilizacyjne wpływają coraz częściej na postrzeganie dnia Wszystkich Świętych jako atrakcji turystycznej czy wręcz kulturowego produktu turystycznego. Artykuł obejmuje opis porównawczy uroczystości Wszystkich Świętych w Polsce i Dnia Zmarłych w Ameryce Łacińskiej, analizę pomiaru wielkości ruchu na wybranych łódzkich cmentarzach wraz ze sposobem zagospodarowania ich otoczenia w dniu 1 listopada 2019 r., z wykorzystaniem niepublikowanych wyników badań z 2004 r., oraz dyskusję nad świeckim i rekreacyjnym aspektem dnia Wszystkich Świętych.

Downloads

Download data is not yet available.

References

Ariés, Ph. (1989). Człowiek i śmierć. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy.
Google Scholar

Brandes, S. (1998a). The Day of the Dead, Halloween, and the quest for Mexican national identity. The Journal of American Folklore, 111 (442), 359-380.
Google Scholar

Brandes, S. (1998b). Iconography in Mexico’s Day of the Dead: Origins and meaning. Ethnohistory, 45 (2), 181-218.
Google Scholar

Cano, L.M., Mysyk, A. (2004). Cultural tourism. The state and Day of the Dead. Annals for Tourism Research, 31 (4), 879-898.
Google Scholar

Curl, J.S. (1980). A celebration of death. London: Constable.
Google Scholar

Długozima, A. (2011). Cmentarze jako ogrody żywych i umarłych. Warszawa: Wydawnictwo Sztuka ogrodu, Sztuka krajobrazu Beata Gawryszewska.
Google Scholar

Eliade, M. (1996). Sacrum i profanum. O istocie religijności. Warszawa: Wydawnictwo KR.
Google Scholar

Etlin, R.E. (1984). The architecture of death the transformation of the cemetery in eighteenth-century Paris. London: MIT Press, Cambridge, Massachusetts.
Google Scholar

Jackowski, A. (2003). Święta przestrzeń świata. Podstawy geografii religii. Kraków: Wydawnictwo UJ.
Google Scholar

Jaszczak, A., Dreksler, B. (2013). Cmentarze – miejsca pamięci, tradycji i religii. Cmentarze i ogrody w krajobrazie. O sacrum, symbolice, kompozycji i przemijaniu. Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego, 22, 31-39.
Google Scholar

Kolbuszewski, J. (1985). Wiersze z cmentarza. O współczesnej epigrafice wierszowanej. Warszawa: Polskie Towarzystwo Ludoznawcze.
Google Scholar

Kolbuszewski, J. (1996). Cmentarze. Wrocław: Wydawnictwo Dolno-śląskie.
Google Scholar

Kulczyńska, K., Marciniak, N. (2018). Odwiedzenia nekropolii na Miłostowie w Poznaniu i ich motywy. Rozwój Regionalny i Polityka Regionalna, 44, 205-219.
Google Scholar

Kupisiński, Z. (2007). Śmierć jako wydarzenie eschatyczne. Lublin: Wydawnictwo KUL.
Google Scholar

Lewandowski, R. (2003). Idea śmierci w kontekście Święta Zmarłych. Anthropos? 1, 54-85
Google Scholar

Loudon, C.J. (1843). On the laying out, planting and managing of cemeteries and on the improvement of churchyards. Londyn: [b.w.].
Google Scholar

Marchi, R. (2013). Hybridity and authenticity in US Day of the Dead celebrations. Journal of American Folklore, 126 (501), 272-301.
Google Scholar

Miller, M.S., Space, J.D. (2006). Hallowed ground, place, and culture: The cemetery and the creation of place. Space and Culture, 9 (4), 334-350.
Google Scholar

Ragon, M. (1983). The space of death. A study of funerary architecture, decoration, and urbanism. Charlottesville: University Press of Virginia.
Google Scholar

Stasiak, A., Tanaś, S. (2005). Przestrzeń sepulkralna w turystyce. Turystyka i Hotelarstwo, 8, 9-42.
Google Scholar

Tanaś, S. (2008). Przestrzeń turystyczna cmentarzy. Wstęp do tanatoturystyki. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.
Google Scholar

Published

2020-12-29

How to Cite

Tanaś, S. (2020). Sfera profanum dnia Wszystkich Świętych wobec społecznego aspektu cmentarzy. Turyzm/Tourism, 30(2), 103-112. https://doi.org/10.18778/0867-5856.30.2.11

Issue

Section

Articles