Gryzelda Missalowa (1901–1978) i jej wizja historii Łodzi przemysłowej

Rafał Stobiecki

doi:10.18778/2080-8313.28.05

Autor

Rafał Stobiecki Uniwersytet Łódzki https://orcid.org/0000-0002-1458-1657

DOI:

https://doi.org/10.18778/2080-8313.28.05

Słowa kluczowe:

Gryzelda Missalowa, historiografia polska po 1945 r., Instytut Historii Uniwersytetu Łódzkiego, historia Łodzi, przemysł w Łodzi

Abstrakt

Artykuł koncentruje się na trzech kwestiach. Po pierwsze, na prezentacji postaci, mam wrażenie dziś już nieco zapomnianej, także w jej macierzystym środowisku. Po drugie, interesować mnie będzie analiza jej głównego, trzytomowego dzieła Studia nad powstaniem Łódzkiego Okręgu Przemysłowego 1815–1870 (dla przypomnienia pierwszy tom ukazał się w 1964, następny w 1967, ostatni w 1975 r.). Po trzecie wreszcie, chciałbym kilka słów powiedzieć o współczesnym odbiorze naukowych dokonań G. Missalowej.

Biogram autora

Rafał Stobiecki - Uniwersytet Łódzki

Prof. dr hab. Rafał Stobiecki – profesor nauk humanistycznych w dyscyplinie historia, zatrudniony w Katedrze Historii Historiografii i Nauk Pomocniczych Historii na Wydziale Filozoficzno-Historycznym Uniwersytetu Łódzkiego. Autor wielu książek i artykułów publikowanych w prestiżowych czasopismach naukowych. Ostatnio opublikował: „Historio, historio, cóżeś ty za pani”. Eseje historiograficzne, Łódź 2021; R. Stobiecki, T. Siewierski, Zamiast pamiętnika. O historii, o rybach i nie tylko, Warszawa 2023; Jerzego Giedroycia przygoda z rewizjonizmem, Łódź 2025. Członek Kapituły Nagrody im. Pierwszego Rektora UŁ prof. T. Kotarbińskiego oraz Nagrody Jerzego Giedroycia UMCS, członek Centrum Jerzego Giedroycia UŁ.

Zainteresowania naukowe: historiografia okresu PRL, rosyjska i radziecka historiografia XIX i XX w., emigracyjne dziejopisarstwo polskie po 1945 r.

Bibliografia

Archiwum Uniwersytetu Łódzkiego, Akta osobowe Missalowa Gryzelda, sygn. 5139.

Archiwum Akt Nowych w Warszawie, Akta Żanny Kormanowej, sygn. 95.

Missalowa G., Powstanie okręgu przemysłowego łódzkiego i klasy robotniczej Łodzi w świetle najnowszych badań historycznych, [w:] Łódź jako przedmiot badań naukowych. Materiały Sesji z dn. 17–18 I 1962 r., red. S. Hrabec, M.H. Serejski, Łódź 1964, s. 28–55.

Missalowa G. Studia nad powstaniem łódzkiego okręgu przemysłowego 1815–1870, t. 1: Przemysł, Łódź 1964, t. 2: Klasa robotnicza, Łódź 1967, t. 3: Burżuazja, Łódź 1975.

Wereszycki H., Pesymizm błędnych tez, „Kwartalnik Historyczny” 1957, nr 4–5.

Dawczyk M., Kartka z dziejów stalinizmu w szkole, „Pamięć.pl:biuletyn IPN” 2016, nr 1, s. 41–44.

Kita J., Stobiecki R., Słownik biograficzny historyków łódzkich, Łódź 2000.

Kolbuszewska J. Kobiety na naukowym Olimpie. Łódzkie adeptki Klio w latach 1945–1989, Łódź 2021, https://doi.org/10.18778/8220-673-9

Kostyrko W., Róża Luksemburg. Domem moim jest cały świat, Warszawa 2024.

Łódź poprzez wieki. Historia miasta, red. J. Kita, t. 2: 1820–1914, red. J. Kita, Łódź 2023.

Nowinowski S.M., Stobiecki R., Posłowie, [w:] Adam Ciołkosz, Róża Luksemburg a rewolucja rosyjska, Łódź–Paryż 2021, s. 275–316.

Stobiecki R., Historia pod nadzorem / Spory o nowy model historii w Polsce – druga połowa lat czterdziestych – początek lat pięćdziesiątych/, Łódź 1993.

Stobiecki R., Historiografia PRL. Zamiast podręcznika, Łódź 2022.

Stobiecki R., Historycy polscy wobec wyzwań XX wieku, Poznań 2014.

Woźniak K., Naukowe i ideologiczne inspiracje najstarszych niemieckich prac o przemyśle łódzkim, „Acta Universitatis Lodziensis. Folia Germanica” 2017, t. 13, s. 125–137. https://doi.org/10.18778/1427-9665.13.11

Wójcik-Łagan H., Od Żanny Kormanowej do…? O nauce historycznej i nauczaniu historii przed przełomem październikowym w 1956 roku i po nim, Kielce 2020.

Zybertowicz A., Między dogmatem a programem badawczym. Problemy stosowania materializmu historycznego we współczesnej historiografii polskiej, Warszawa–Poznań 1990.