„Gdyby opatrzność dała mi kilka lat czasu, bezsprzecznie uczyniłbym z Paryża stolicę świata”. Paryż w czasach Napoleona

Autor

DOI:

https://doi.org/10.18778/0208-6050.108.04

Słowa kluczowe:

Napoleon, Paryż, Francja, stolica, epoka napoleońska

Abstrakt

Celem artykułu jest przeanalizowanie zmian, które zaszły w tkance miejskiej Paryża w czasach Napoleona (konsulatu i cesarstwa). Będą to więc budynki, pomniki wzniesione przez samego Bonapartego, które służyć miały chwale jego Wielkiej Armii, jego własnej, ale także paryżanom, czyli jego poddanym. Omawiane będą słynne paryskie budynki, takie jak: Łuk Triumfalny na Place de l’Étoile, Łuk Triumfalny na Place du Carrousel, kościół pw. św. Marii Magdaleny, Luwr, Kolumna na Place Vendôme, Rue de Rivoli, trzy mosty wzniesione za jego rządów itd. Artykuł podzielony jest na dwie zasadnicze części, z których pierwsza skupia się na wspomnianym omówieniu budynków i ich krótkiej charakterystyce, druga część poświęcona jest paryżanom – ich liczebności, wykonywanym przez nich zawodom itd. Epilog porusza dwa inne ważne miejsca związane czy raczej powiązane z Napoleonem, a są nimi Château de Malmaison oraz Les Invalides, które miały i mają oczywisty związek z cesarzem.

Pobrania

Brak dostępnych danych do wyświetlenia.

Biogram autora

Kamil Szadkowski - Uniwersytet Jagielloński / Jagiellonian University

Mgr Kamil Szadkowski – magister historii i archeologii, studia ukończone w Uniwersytecie Łódzkim odpowiednio w 2015 i 2017 r., od 2017 r. związany z Uniwersytetem Jagiellońskim (UJ), gdzie w ramach studiów doktoranckich na Wydziale Historycznym przygotowuje rozprawę doktorską dotyczącą dworu cesarskiego Napoleona, od 2020 r. asystent w Zakładzie Historii Powszechnej Nowoczesnej w Instytucie Historii UJ. Zainteresowania badawcze: historia Francji ze szczególnym uwzględnieniem XIX stulecia, epoka napoleońska, a zwłaszcza postać Napoleona I i jego dwór, okres II Cesarstwa Francuskiego. Ponadto historia starożytnego Rzymu, średniowiecze powszechne i Polski, jak również historiografia polska i powszechna dotycząca Napoleona i jego epoki. Fascynują go także sylwetki wybitnych postaci na przestrzeni wieków.

Bibliografia

Archives nationales de France [ANF], Archives du ministère de la Maison de l’Empereur (Premier Empire), Dépenses pour la Malmaison, O/2/1207.
Google Scholar

Archives nationales de France [ANF], Bâtiments civils, Arc de Triomphe de l’Étoile, F/13/1027-F/13/1033; F/13/1352.
Google Scholar

Archives nationales de France [ANF], Bâtiments civils, Colonne Vendôme, F/13/691; F/13/881.
Google Scholar

Archives nationales de France [ANF], Beaux-arts, Publication du «Musée français», puis «Musée de Napoléon», puis «Musée royal», F/21/564.
Google Scholar

Correspondance de Napoléon Ier, t. I–XXXII, Paris 1866.
Google Scholar

Étiquette du Palais Impérial, Paris 1808.
Google Scholar

Las Cases E. de, Memoriał ze św. Heleny, t. I, Gdańsk 2008.
Google Scholar

Las Cases E. de, Memoriał ze św. Heleny, t. II, Gdańsk 2011.
Google Scholar

Las Cases E. de, Memoriał ze św. Heleny, t. III, Gdańsk 2012.
Google Scholar

Lettres de Napoléon à Joséphine, pendant la premiére campagne d’Italie, le consulat et l’empire, et lettres de Joséphine à Napoléon et à sa fille, t. I–II, Paris 1833.
Google Scholar

Lettres inédites de Napoléon Ier, Paris 1898.
Google Scholar

Lettres inédites de Napoléon Ier, collationnées sur les textes et publiées par L. de Brotonne, Paris 1898.
Google Scholar

Lucien Bonaparte et ses mémoires 1775–1840, t. I–III, Paris 1882–1883.
Google Scholar

Mémoires d’un ancien ministre du Trésor public [F.-N. Mollien], de 1800 à 1814, t. I–IV, Paris 1837.
Google Scholar

Mémoires de Constant, premier valet de l’empereur, sur la vie privée de Napoléon, sa famille et sa cour, t. I–VI, Paris 1830.
Google Scholar

Mémoires de m. Bourrienne, ministre d’état; sur Napoléon, le directoire, le consulat, l’empire, et la restauration, t. I–X, Paris 1829.
Google Scholar

Mémorial de Sainte-Hélène ou journal ou se trouve consigné, jour par jour, ce qu’a dit et fait Napoléon durant dix-huit mois, par Le Comte de Las Cases, t. I–VIII, Paris 1822–1823.
Google Scholar

Napoléon inconnu, papiers inédits, 1786–1793, publiés par F. Masson, G. Biagi, t. I–II, Paris 1895.
Google Scholar

Napoléon. Manuscrits inédits 1786–1791, publiés d’après les originaux autographes par Fré­déric Masson et Guido Biagi, Paris 1908.
Google Scholar

Raza R., Souvenirs de Roustam Mamelouck de Napoléon Ier, Paris 1911.
Google Scholar

Aubry O., The Private Life of Napoleon, Philadelphia–New York 1947.
Google Scholar

Baszkiewicz J., Henryk IV Wielki, Warszawa 1995.
Google Scholar

Baszkiewicz J., Historia Francji, Warszawa 1999.
Google Scholar

Bergeron L., France under Napoleon, Princeton 1981.
Google Scholar

Bertaud J-P., La Vie quotidienne en France au temps de la Révolution, Paris 1983.
Google Scholar

Bertaud J-P., Le France de Napoléon, Paris 1987.
Google Scholar

Biver M. L., La Paris de Napoléon, Paris 1963.
Google Scholar

Boudon J-O., Histoire du Consulat et de l’Empire (1799–1815), Paris 2000.
Google Scholar

Boudon J. O., La cour impériale sous le Premier et le Second Empire, Paris 2016.
Google Scholar

Boudon J-O., La France et l’Europe de Napoléon, Paris 2006.
Google Scholar DOI: https://doi.org/10.14375/NP.9782200265335

Boudon J-O., Napoléon Ier et son temps, Paris 2004.
Google Scholar

Boulant A., Un palais pour l’Empereur. Napoléon aux Tuileries, Paris 2019.
Google Scholar

Branda P., Le prix de la gloire, Paris 2007.
Google Scholar

Branda P., Napoléon à Sainte-Hélène, Paris 2021.
Google Scholar

Branda P., Napoléon et ses hommes. La maison de l’Empereur (1804–1815), Paris 2011.
Google Scholar

Bresc-Bautier G., Henri IV au Pont-Neuf, „In Situ. Revue des patrimoines. Le cavalier du Pont-Neuf: histoire, restauration et secret de la statue équestre de Henri IV” 2010, no. 14, s. 12–19.
Google Scholar DOI: https://doi.org/10.4000/insitu.6971

Broc H. de, La vie en France sous Napoléon, Paris 1895.
Google Scholar

Buttery D., Napoleon’s Paris, Yorkshire 2020.
Google Scholar

Carbonnières P. de, Paris sous la révolution et l’empire, Paris 2015.
Google Scholar

Castelot A., Joséphine, Paris 1964.
Google Scholar

Chardigny L., L’Homme Napoléon, Paris 1986.
Google Scholar

Charle C., Verger J., Histoire des universités XIIe–XXIe siècle, Paris 2012.
Google Scholar DOI: https://doi.org/10.3917/puf.charl.2012.01

Combeau Y., Histoire de Paris, Paris 2013.
Google Scholar DOI: https://doi.org/10.3917/puf.combe.2013.01

D’Abrantes L., At the Court of Napoleon, London 1991.
Google Scholar

Dard E., Dans l’Entourage de Napoléon, Paris 2018.
Google Scholar

Dictionnaire Napoléon, t. I, éd. J. Tulard, Paris 2011.
Google Scholar

Dwyer P., Napoleon. Citizen Emperor. Napoleon in power 1799–1815, London 2014.
Google Scholar

Dwyer P., Napoleon. Passion, Death and Resurrection 1815–1840, London 2019.
Google Scholar

Dwyer P., Napoleon. The path to power 1769–1799, London 2007.
Google Scholar

Ellis G., The Napoleonic Empire, New York 2003.
Google Scholar DOI: https://doi.org/10.1007/978-1-4039-4401-6

Europa i świat w epoce napoleońskiej, red. M. Senkowska-Gluck, Warszawa 1977.
Google Scholar

Favier J., Paris. Deux mille ans d’historie, Paris 1997.
Google Scholar

Fierro A., Histoire et dictionnaire de Paris, Paris 1996.
Google Scholar

Fierro A., La vie des Parisiens sous Napoléon, Paris 2003.
Google Scholar

Grimaud R., Paris et ses alentours au temps de Napoléon, Paris 2006.
Google Scholar

Hazareesingh S., La légende de Napoléon, Paris 2008.
Google Scholar

Héron de Villefosse R., Histoire de Paris, Paris 1959.
Google Scholar

Higonnet P., Paris: Capital of the World, London 2002.
Google Scholar

Hillairet J., Dictionnaire historique des rues de Paris, t. I, Paris 1997.
Google Scholar

Histoire du Louvre, éd. G. Bresc-Bautier, t. I–III, Paris 2016.
Google Scholar

Lanzac de Laborie L. de, Paris sous Napoléon, t. I–VIII, Paris 1905–1911.
Google Scholar

Le Sacre de Napoléon, éd. T. Lentz, Paris 2003.
Google Scholar

Leggiere M. V., Blücher. Scourge of Napoleon, Norman, Oklahoma 2014.
Google Scholar

Lentz T., La France et L’Europe de Napoléon 1804–1814, t. I–III, Paris 2007.
Google Scholar

Lentz T., Le Grand Consulat, Paris 2014.
Google Scholar

Mansel Ph., La Cour sous la Révolution, l’exil et la Restauration, 1789–1830, Paris 1989.
Google Scholar

Mansel Ph., Paris Between Empires 1814–1852, London 2001.
Google Scholar

Mansel Ph., The Eagle in Splendor. Inside the Court of Napoleon, London–New York 2015.
Google Scholar

Masson F., Le Sacre et couronnement de Napoléon, Paris 1908.
Google Scholar

Masson F., Napoléon chez lui: la journée de l’empereur aux Tuileries, Paris 1894.
Google Scholar

Muratori-Philip A., Histoire des Invalides, Paris 2001.
Google Scholar

Poisson G., La Grande histoire du Louvre, Paris 2013.
Google Scholar

Poisson G., Napoléon Ier et Paris, Paris 2002.
Google Scholar

Roberts A., Napoleon The Great, London 2015.
Google Scholar DOI: https://doi.org/10.1080/03071847.2015.1054740

Roberts A., Napoleon Wielki, Warszawa 2015.
Google Scholar

Sarmant T., Meunier F., Duvette C., de Carbonnières P., Napoléon et Paris, Paris 2015.
Google Scholar

Solnon J. F., La Cour de France, Paris 1987.
Google Scholar DOI: https://doi.org/10.3917/perri.rials.1987.01.0164

Thiers A., Histoire du Consulat et l’Empire faisant suite à l’Histoire de la Révolution française, t. I–XX, Paris 1845–1862.
Google Scholar

Tulard J., Le Sacre de l’empereur Napoléon. Histoire et légende, Paris 2004.
Google Scholar

Tulard J., Les Français sous Napoléon, Paris [b.r.w.].
Google Scholar

Tulard J., Napoléon ou le mythe du sauveur, Paris 1977.
Google Scholar

Tulard J., Nouvelle histoire de Paris. Le Consulat et l’Empire (1800–1815), Paris 1970.
Google Scholar

Tulard J., Garros L., Itinéraire de Napoléon au jour de jour, Paris 1992.
Google Scholar

Wagener F., L’Impératrice Joséphine (1763–1814), Paris 1999.
Google Scholar

Zieseniss C. O., Napoléon et la cour impériale, Paris 1980.
Google Scholar

https://www.napoleon.org/histoire-des-2-empires/articles/document-commente-letestament-de-napoleon-ier/ (dostęp: 20 XI 2021).
Google Scholar

Callard A. M., La Madeleine de Napoléon, https://www.attitude-luxe.com/article/00330/sortir/balades%20culturelles/la-madeleine-de-napoleon.html (dostęp: 20 XI 2021).
Google Scholar

Le pouvoir d’achat sous le Consulat et Empire, https://vivelempereur67.skyrock.com/2222586781-Le-pouvoir-d-achat-sous-le-Consulat-et-l-Empire.html (dostęp: 20 XI 2021).
Google Scholar

Pobrania

Opublikowane

2021-12-30

Jak cytować

Szadkowski, K. (2021). „Gdyby opatrzność dała mi kilka lat czasu, bezsprzecznie uczyniłbym z Paryża stolicę świata”. Paryż w czasach Napoleona. Acta Universitatis Lodziensis. Folia Historica, (108), 65–96. https://doi.org/10.18778/0208-6050.108.04