Kilka uwag o sposobach zmiany prawa zwyczajowego na starożytnym Bliskim Wschodzie
DOI:
https://doi.org/10.18778/0208-6069.97.15Słowa kluczowe:
starożytny Bliski Wschód, prawo starożytnego Bliskiego Wschodu, pisarze, fikcja prawna, czynność pozornaAbstrakt
Artykuł przedstawia sposoby stopniowej zmiany prawa zwyczajowego na starożytnym Bliskim Wschodzie. Dla osiągnięcia tego celu wykorzystywano istniejące instytucje prawne, modyfikując ich zakres zastosowania oraz skutki. Konserwatywny charakter zarówno bliskowschodniej kultury, jak i edukacji pisarskiej uniemożliwiał jednak jakiekolwiek nagłe, radykalne zmiany. Nawet jeśli powstawał nowy typ umowy, zachowywano przynajmniej pozory dostosowania go do powszechnie stosowanej praktyki.
Pobrania
Bibliografia
Bellotto, Nicoletta. 2009. Le adozioni a Emar. Padova: S.A.R.G.O.N. Editrice e Libreria.
Google Scholar
Cardascia, Guillaume. 1990. “La coutume dans les droits cuneiforms.” Recueils de la Société Jean Bodin 51: 61–69.
Google Scholar
Charpin, Dominique. 1989. “Les décrets de ‘restauration’ des souverains babyloniens et leur application.” In Du pouvoir dans l’Antiquité: mots et réalités. Edited by Claude Nicolet. 13– 24. Genève: Droz.
Google Scholar
Fadhil, Abdullah. 1981. “Ein frühes ţuppi marūtī aus Tell al-Fahhar/Kurruhanni.” In Studies on the Civilization and Culture of Nuzi and the Hurrians in Honor of Ernest R. Lacheman. Edited by Martha A. Morrison, David Owen. 363–376. Winona Lake: Eisenbrauns.
Google Scholar
Fijałkowska, Lena. 2017. “Legal Remedies against Misfortune. Evasion, Legal Fiction, and Sham Transactions in Late Bronze Age Emar.” In Fortune and Misfortune in the Ancient Near East. Edited by Olga Drewnowska, Małgorzata Sandowicz. 119–128. Winona Lake: Eisenbrauns.
Google Scholar
DOI: https://doi.org/10.1515/9781575064666-012
Fijałkowska, Lena. 2021. “Legal Fiction in Emar and Ekalte: A Source of Order or Disorder in the Legal System?” In Law and (Dis)Order in the Ancient Near East. Edited by Katrien de Graef, Anne Goddeeris. 78–86. Winona Lake: Eisenbrauns.
Google Scholar
DOI: https://doi.org/10.5325/j.ctv1g80975.12
Fincke, Jeanette. 2010. “Zum Verkauf von Grundbesitz in Nuzi.” In Festschrift für Gernot Wilhelm. Edited by Jeanette Fincke. 125–141. Dresden: Islet Verlag.
Google Scholar
Fuller, Lon L. 1968. Anatomy of the Law. New York: Frederick A. Praeger.
Google Scholar
Garner, Bryan A. Ed. 2009. Black’s Law Dictionary. St. Paul: West, a Thomson business.
Google Scholar
Gesche, Petra D. 2001. Schulunterricht in Babylonien im ersten Jahrtausen v. Chr. Münster: Ugarit- Verlag.
Google Scholar
Greenfield, Jonas C. 1982. “Adi balţu – Care for the Elderly and its Rewards.” In Vortrӓge gehalten auf der 28. Rencontre Assyriologique Internationale in Wien. 309–316. Horn: Verlag Ferdinand Berger und Söhne.
Google Scholar
Harris, Rivke. 1975. Ancient Sippar. A Demographic Study of an Old-Babylonian City (1894– 1595 B.C.). Leiden: Nederlands Institut voor het Nabije Oosten.
Google Scholar
Janssen, Caroline. 1991. “Samsu-iluna and the Hungry Naditums.” Northern Akkadian Project Reports 5: 3–39.
Google Scholar
Jursa, Michael. 2008. “Economic Change and Legal Innovation. On Aspects of Commercial Interaction and Land Tenure in Babylonia in the First Millennium BC.” In I diritti del mondo cuneiforme. Edited by Mario Liverani, Clelia Mora. 601–628. Pavia: IUSS Press.
Google Scholar
Kleber, Kristin. 2017. Spӓtbabylonische Texte zum lokalen und regionalen Handel sowie zum Fernhandel aus dem Eanna-Archiv. Dresden: Islet-Verlag.
Google Scholar
Kojder, Andrzej. 1993. “Współczesne poglądy na prawo zwyczajowe.” In Elementy socjologii prawa. Prawo zwyczajowe. Edited by Andrzej Kojder, Elżbieta Łojko, Wiesław Staśkiewicz, Anna Turska. 53–72. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego.
Google Scholar
Kowalski, Grzegorz M. 2012. Zwyczaj i prawo zwyczajowe w doktrynie prawa i praktyce sądów miejskich karnych w Polsce (XVI–XVIII w.). Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Google Scholar
Lafont, Sophie. 1997. “Les actes législatifs des rois mésopotamiens.” In Auctoritates. Xenia R. C. Van Caenegem Oblata. La formation du droit et de ses auteurs. Edited by Serge Dauchy, Jos Monballyu, Alain A. Wijffels. 3–27. Bruxelles: Koninklijke Academie voor Wetenschappen.
Google Scholar
Lafont, Sophie. 2000. “Codification et subsidiarité dans les droits du Proche-Orient ancient.” In La codification des lois dans l’antiquité. Edited by Edward Lévy. 49–64. Lyon: Editions De Boccard.
Google Scholar
Lafont, Sophie. 2010. “Les prébendes dans la Mésopotamie du Ier millénaire avant J.-C.” In L’organisation matérielle des cultes dans l’Antiquité. Edited by Barbara Anagnostou-Canas. 3–16. Paris: Librairie Cybèle.
Google Scholar
Leick, Gwendolyn. Ed. 2010. The Babylonian World. New York: Routledge.
Google Scholar
DOI: https://doi.org/10.4324/9780203946237
Lion, Brigitte. 2009. “Sexe et genre (1): Des filles devenant fils dans les contrats de Nuzi et d’Emar.” In Femmes, cultures et sociétés dans les civilisations méditerranéennes et proche-orientales de l’Antiquité. Edited by Françoise Briquel-Chatonnet, Saba Fares Drappeau, Brigitte Lion, Cécile Michel. 9–25. Lyon: Editions De Boccard.
Google Scholar
Márquez Rowe, Ignacio. 2003. “Alalakh.” In A History of Ancient Near Eastern Law, Edited by Raymond Westbrook. 693–717. Leiden–Boston: Brill.
Google Scholar
Mayali, Laurent. Pierre Mousseron. Eds. 2018. Customary Law Today. Cham: Springer.
Google Scholar
DOI: https://doi.org/10.1007/978-3-319-73362-3
Michel, Cécile. 2000. “A propos d’un testament paléo-assyrien: Une femme de marchand ‘père et mère’ des capitaux.” Révue d’assyriologie et d’archéologie orientale 94: 1–10.
Google Scholar
Miller, Jared L. 2013. Royal Hittite Instructions and Administrative Texts. Atlanta: Society of Biblical Literature.
Google Scholar
DOI: https://doi.org/10.2307/j.ctt5hjgsb
Niedorf, Christian. 2008. Die mittelbabylonischen Rechtsurkunden aus Alalah (Schicht IV). Münster: Ugarit-Verlag.
Google Scholar
Opałek, Kazimierz. Jerzy Wróblewski. 1989. Zagadnienia teorii prawa. Warszawa: PWN.
Google Scholar
Owen, David I. 1982. NeoSumerian Archival Texts primarily from Nippur in the University Museum, the Oriental Institute and the Iraq Museum. Winona Lake: Eisenbrauns.
Google Scholar
Paradise, Jonathan S. 1972. Nuzi Inheritance Practices. PhD Diss. University of Pennsylvania.
Google Scholar
Petrażycki, Leon. 1960. Teoria prawa i państwa w związku z teorią moralności. Vol. 2. Warszawa: PWN.
Google Scholar
Pfeifer, Guido. 2013. Fortschritt auf Umwegen – Umgehung und Fiktion in Rechtsurkunden des Altertums. München: C.H. Beck.
Google Scholar
Stohlman, Stephen C. 1972. Real Adoption at Nuzi. PhD Diss. Brandeis University.
Google Scholar
Stone, Elisabeth C. David I. Owen. 1991. Adoption in Old Babylonian Nippur and the Archive of Mannum-mešu-lişşur. Eisenbrauns: Winona Lake.
Google Scholar
Studnicki, Franciszek. 1949. Działanie zwyczaju handlowego w zakresie zobowiązań z umowy. Kraków: Polska Akademia Umiejętności.
Google Scholar
Veenhof, Klaas. 1982. “A Deed of Manumission and Adoption from the Later Old Assyrian Period.” In Zikir šumim. Assyriological Studies Presented to F.R. Kraus. Edited by G. van Driel et al. 359–385. Leiden: Nederlands Instituut voor het Nabije Oosten.
Google Scholar
Veenhof, Klaas. 1997–2000. “The Relation between Royal Decrees and ‘Law Codes’ of the Old Babylonian Period.” Jaarbericht ex Oriente Lux 35–36: 49–83.
Google Scholar
von Dassow, Eva. 2018. “How to Get Credit and Avoid Foreclosure in Arraphe.” Journal of Near Eastern Studies 77: 235–248.
Google Scholar
DOI: https://doi.org/10.1086/699392
Waerzeggers, Caroline. 2010. The Ezida Temple of Borsippa. Priesthood, Cult, Archives. Leiden: Nederlands Institut voor het Nabije Osten.
Google Scholar
Westbrook, Raymond. 2002. “The Character of Ancient Near Eastern Law.” In A History of Ancient Near Eastern Law. Edited by Raymond Westbrook. 1–90. Leiden–Boston: Brill.
Google Scholar
DOI: https://doi.org/10.1163/9789047402091_002
Wilcke, Claus. “Care of the Elderly in Mesopotamia in the Third Millennium B.C.” In The Care of the Elderly in the Ancient Near East. Edited by Marten Stol, Sven P. Vleeming. 23–58. Leiden–Boston: Brill.
Google Scholar
Wunsch, Cornelia. 2003. Urkunden zum Ehe-, Vermögens- und Erbrecht aus vershiedenen neubabylonischen Archiven. Dresden: Islet Verlag.
Google Scholar
Yamada, Masamichi. 2016. “Because She Is a Daughter of Emar: On the Customary Law for the Female Citizens of Emar.” Orient 51: 110–122.
Google Scholar
DOI: https://doi.org/10.5356/orient.51.111
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.