Żołnierz na wojnie i po wojnie. Problematyka zachowań ludzkich

Juliusz S. Tym

doi:10.18778/0208-6050.104.12

Autor

Juliusz S. Tym Akademia Sztuki Wojennej, Wydział Wojskowy, Instytut Strategii Wojskowej, Zakład Historii Sztuki Wojennej i Polemologii https://orcid.org/0000-0002-0787-9260

DOI:

https://doi.org/10.18778/0208-6050.104.12

Słowa kluczowe:

człowiek, wojna, śmierć, zachowania ludzkie, stres bojowy

Abstrakt

Artykuł stanowi wprowadzenie do studium zachowań ludzkich na wojnie i po wojnie. Dotyczy wyłącznie zachowań żołnierzy. Stare żołnierskie porzekadło mówi, że żołnierz na wojnie robi to, czego nauczył się w czasie pokoju. Wojna jest nieubłaganym, surowym weryfikatorem poziomu wyszkolenia dowództw i sztabów oraz wojsk. Autor skupił swą uwagę na problematyce zjawiska kryzysu pierwszego dnia wojny, relacjach międzyludzkich, oswajaniu śmierci, stresie bojowym, roli dowódców, problemach z przystosowaniem żołnierzy do funkcjonowania po powrocie z wojny. Starał się ukazać różnorodność ludzkich zachowań, wskazując na pozytywne i pożądane cechy, piętnując zjawiska negatywne.

Pobrania

Statystyki pobrań niedostępne.

Bibliografia

The National Archives of the United States, Record of German Fields Command, Kriegstagebuch des Generalkommando XIX AK über Feldzug in Polen 1.9.1939 – 25.9.1939, sygn. T-314 R-611.

The National Archives of the United States, Record of German Fields Command, General Kommando XIX Armme Korps Anlagen zum Kriegstagebuch, Nachrichten-Abteilung 20 Abt I Nr 100/39 Erfahrungsbericht vom 28 IX 1939 r., sygn. T-314 R-614.

„Dziennik Rozkazów Ministerstwa Spraw Wojskowych” z 1 III 1921, nr 8, poz. 155.

Bachurzewski Z., O szarży 1 Pułku Pancernego na wzgórze 111, „Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej” [Londyn] 1988, nr 128, s. 281–286.

Dobrowolski S.M., Generał Stefan Kasprzycki, „Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej” [Londyn] 1964, nr 36, s. 306–309.

Guderian H., Wspomnienia żołnierza, Warszawa 1991.

Koszutski S.P., Wyjątki z dziennika osobistego D-cy 2. P. Panc., „Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej” [Londyn] 1976, nr 82, s. 116–124.

Skiba A., Boje 19 pułku ułanów Wołyńskich w kampanii wrześniowej, Londyn 1971.

Skibiński F., Ułańska młodość 1917–1939, Warszawa 1989.

Sołtysik S. Kursy Dowódców Szwadronów, „Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej” [Londyn] 1966, nr 43, s. 191.

Tymieniecki B., Na imię jej było Lily, Warszawa 1987.

Dupont M., Generał Lasalle, przetłumaczył i wstępem opatrzył generał kawalerii B. Wieniawa-Długoszowski, Kraków 1993.

Grossman D., O zabijaniu. Psychologiczny koszt kształtowania gotowości do zabijania w czasach wojny i pokoju, Warszawa 2010.

Juszkiewicz R., Wrzesień 1939 roku na Mazowszu północnym, Mława 2009.

Kusiak F., Życie codzienne oficerów Drugiej Rzeczypospolitej, Warszawa 1992.

Kutzner J., Tym J.S., Polska 1. Dywizja Pancerna w Normandii, Warszawa 2010.

Marshall S.L.A., Men against Fire: The Problem of Battle Command in Future War, Iowa City 1947.

Murray L., Psychologia wojny. Strach i odwaga na polu bitwy, Warszawa 2014.

Skłodowski H., Błaszczyński P., Stres bojowy: historia i współczesność. Perspektywa polska, „Psychiatria i Psychologia Kliniczna” 2013, nr 2, s. 126–131.

Stres bojowy. Teorie, badania, profilaktyka i terapia, red. nauk. Ch.R. Figley, W.P. Nash, Warszawa 2010.

Tym J.S., Wielkopolska Brygada Kawalerii w kampanii 1939 roku, Warszawa 2016.

Tym J.S., Wielkopolskie bataliony Obrony Narodowej w systemie osłony strategicznej w 1939 roku, „Bezpieczeństwo. Teoria i Praktyka” 2017, nr 3, s. 331–347.

Wesołowski A., Walki 30. Poleskiej Dywizji Piechoty pod Parzymiechami i Działoszynem w dniach 1–2 września 1939 roku, [w:] A. Wesołowski, J.S. Tym, Mokra, Działoszyn 1939. Działania wielkich jednostek Grupy Operacyjnej „Piotrków” w pierwszych dniach kampanii 1939 roku, Warszawa 2014, s. 353–536.