Wielowymiarowość dezinformacji w wojnie – wybrane przykłady stosowania dezinformacji jako narzędzia wojny

Katarzyna Ewa Derlatka

doi:10.18778/0208-6050.114.13

Autor

Katarzyna Ewa Derlatka Uniwersytet Łódzki / University of Lodz https://orcid.org/0000-0002-8120-6478

DOI:

https://doi.org/10.18778/0208-6050.114.13

Słowa kluczowe:

wojna, dezinformacja, decepcja, oszustwo wojskowe, fortel, wojna psychologiczna, propaganda

Abstrakt

Dezinformację jako narzędzie wojny można postrzegać w różnych wymiarach: wojskowym, społecznym, gospodarczym, politycznym i psychologicznym. Oprócz dezinformacji na wojnie stosuje się szereg mechanizmów, które mają na celu osiągnięcie przewagi poprzez wprowadzenie przeciwnika w błąd, wywarcie na niego presji, wymuszenie odwrotnego od zamierzonego przez niego działania. Mowa tu o wojnie psychologicznej i operacjach psychologicznych, maskowaniu operacyjnym (maskirowce), oszustwie wojskowym (decepcji). W artykule zaprezentowano wybrane przykłady stosowania dezinformacji w historii wojen.

Pobrania

Statystyki pobrań niedostępne.

Biogram autora

Katarzyna Ewa Derlatka - Uniwersytet Łódzki / University of Lodz

Dr Katarzyna Ewa Derlatka – adiunkt w Katedrze Historii Polski Najnowszej na Wydziale Historyczno-Filozoficznym Uniwersytetu Łódzkiego.

Zainteresowania naukowe: bezpieczeństwo narodowe, informacyjne, zarządzanie kryzysowe, komunikacja kryzysowa, wojna informacyjna.

Bibliografia

Bendeck W. T., Diversion and Deception: Dudley Clarke’s “A” Force and Allied Operations in World War II, Norman 2021.

Bruce A., The Last Crusade: The Palestine Campaign in the First World War, London 2002.

Clausewitz C., O wojnie, Gliwice 2007.

Derlatka K. E., Komunikowanie dla bezpieczeństwa, Łódź 2021.

Dezinformacja. Oręż wojny, oprac. V. Volkoff, Warszawa 1990.

Garnett D., Roberts A., The Secret History of PWE: The Political Warfare Executive, 1939–1945, London 2002.

Glantz D., Military Deception in the Second World War. Cass Series on Soviet Military Theory & Practice, London 1989.

Holt T., The Deceivers: Allied Military Deception in the Second World War, New York 2004.

Howard M., Strategic Deception in the Second World War: British Intelligence Operations Against the German High Command, New York 1995.

Kauffer R., Disinformation – American Multinationals at War Against Europe, New York 2001.

Königsberg W., AK 75 brawurowe akcje Armii Krajowej, Kraków 2017.

Latimer J., Deception in War, New York 2001.

Mazur G., Biuro Informacji i Propagandy SZP–ZWZ–AK 1939–1945, Warszawa 1987.

Pacepa I. M., Rychlak R. J., Dezinformacja: były szef wywiadu ujawnia metody dławienia wolności, zwalczania religii i wspierania terroryzmu, Gliwice 2015.

Stroud R., The Phantom Army of Alamein: How the Camouflage Unit and Operation Bertram Hoodwinked Rommel, London 2012.

Tzu S., Sztuka wojny, Gliwice 2013.

Zurick T., Army Dictionary and Desk Reference, Mechanicsburg 1999.

Cathcart King D. J., The Taking of Le Krak des Chevaliers in 1271, „Antiquity” 2012, vol. XXIII, no. 90, s. 83–92. https://doi.org/10.1017/S0003598X0002007X DOI: https://doi.org/10.1017/S0003598X0002007X

Dąbrowska I., Maskowanie operacyjne (maskirowka) jako rosyjska zdolność zaskakiwania przeciwnika, „Przegląd Bezpieczeństwa Wewnętrznego” 2021, nr 25(13), s. 293–321. https://doi.org/10.4467/20801335PBW.21.031.14308 DOI: https://doi.org/10.4467/20801335PBW.21.031.14308

Hansen J. H., Soviet Deception in the Cuban Missile Crisis, „Studies in Intelligence, Defense Technical Information Center” 2002, vol. XLVI, no. 1, s. 49–58.

Kacała T., Dezinformacja i propaganda w kontekście zagrożeń dla bezpieczeństwa państwa, „Przegląd Prawa Konstytucyjnego” 2015, nr 2, s. 49–65. https://doi.org/10.15804/ppk.2015.02.03 DOI: https://doi.org/10.15804/ppk.2015.02.03

Larecki J., Wielki leksykon służb specjalnych świata, Warszawa 2007.

Rozwadowski P., Akcja „N”, Warszawa 2016, Historia Polskiego Państwa Podziemnego, t. XXVII.

Ullman H. K., Wad J. P. et al., Shock and Awe Achieving Rapid Dominance, The National Defense University, Defense Group Inc., 2005.

100 Days Offensive: AIF Divisions, https://anzac-22nd-battalion.com/100-days-offensive-aif-divisions/ (dostęp: 28 IX 2022).

Army Support to Military Deception, Field Manual, no. 3–13.4, Headquarters, Department of The Army, 26 II 2019, https://irp.fas.org/doddir/army/fm3-13-4.pdf (dostęp: 27 IX 2022).

Australian on the Western Front 1914–1918: An Australian Journey Across the First World War Battlefields of France and Belgium, http://www.ww1westernfront.gov.au/index.html (dostęp: 28 IX 2022).

Daughertyjun G., How the WWII Tehran Conference Tested the Unity of the ‘Big Three’ Allies, They had Dueling Agendas – and Just Four Days to Resolve them, 23 VI 2020, https://www.history.com/news/tehran-conference-1943-wwii-importance-roosevelt-churchill-stalin (dostęp: 9 IX 2022).

Military Deception, Joint Publication, no. 3–13.4, 26 I 2012, https://info.publicintelligence.net/JCS-MILDEC.pdf (dostęp: 27 IX 2022).