The Navy as an Instrument of War in the Socio-economic and Military Environment of Poland in the Interwar Period
DOI:
https://doi.org/10.18778/0208-6050.113.09Keywords:
navy, maritime policy, defence, Polish corridor, Polish-German relationsAbstract
The establishment of a naval armed force was one of the conditions for the independent existence of the Republic of Poland, which on 10 February 1920 testified to its enduring bond with the sea. Those who underlined that Poland stood on a bare seashore, aware that an enormous social and economic effort was necessary to make up for centuries of neglect in the maritime field were right. It must be strongly emphasized that the Navy did not derive from the November decree, but from the genuine endeavor of the country that aspired to play a serious political role in this part of Europe. For this reason, among others, bold plans for the construction of a navy were designed, notwithstanding that their execution was beyond the capabilities of a country in which every area of social and economic life was becoming a challenge. The inter-war period saw considerable progress in maritime affairs, including those directly pertaining to defence. Nonetheless, it was not adequate to the scale of the threat, which had serious repercussions in September 1939.
Downloads
References
Archiwum Instytutu Polskiego i Muzeum gen. Sikorskiego [AIPiMS]: sygn. MAR. A.II.2/2; MAR. A.II.2/3; MAR. A.I/18
Centralne Archiwum Wojskowe Wojskowego Biura Historycznego [CAW WBH]: Gabinet Ministerstwa Spraw Wojskowych, sygn. I.300.1.38
Centralne Archiwum Wojskowe Wojskowego Biura Historycznego [CAW WBH]: Kierownictwo Marynarki Wojennej [KMW], sygn. I.300.21.42; I.300.21.125; I.300.21.425
Centralne Archiwum Wojskowe Wojskowego Biura Historycznego [CAW WBH]: Oddział I Naczelnego Dowództwa WP, sygn. 301.7.46
Wojskowy Instytut Historyczny: Borysiewicz T., Moja służba w dywizjonie trałowców, sygn. I/3/7
Burhardt M., Admirał i lejtnanci, Cap Frio, 30 IX 1929 (mps w posiadaniu autora).
Burhardt M., Na manowcach polskiej ideologii, Teneryfa, 22 IX 1929 (mps w posiadaniu autora).
Brzoza J. (Bohdan Skaradziński), Polski rok 1919, Warszawa 1987.
Chwalba A., 1919. Pierwszy rok niepodległości, Kraków 2019.
Dmowski R., Polityka polska i odbudowanie państwa, wstęp N. Tomczyk, Wrocław 2009.
Dopierała B., Wokół polityki morskiej Drugiej Rzeczypospolitej, Poznań 1978.
Drzewiecki A., Polska Marynarka Wojenna od Drugiej do Trzeciej Rzeczypospolitej. Studium bezpieczeństwa morskiego państwa, Gdynia–Oświęcim 2016.
Dyskant J. W., Polska Marynarka Wojenna w 1939 r., cz. 1 (W przededniu wojny), Gdańsk 2000.
Faryna-Paszkiewicz H., Co każdy Polak o morzu wiedzieć powinien? O różnych środkach propagandy morza w dwudziestoleciu międzywojennym, [w:] Polska nad Bałtykiem. Konstruowanie identyfikacji kulturowej państwa nad morzem 1918–1939, red. D. Konstantynów, M. Omilanowska, Gdańsk 2012, s. 18–29.
Filipowicz M., Ludzie, stocznie i okręty, Gdańsk 1985.
Ginsbert J., Czy stać nas na flotę wojenną, „Morze” 1934, nr 5, s. 4.
Ginsbert J., Danina na flotę wojenną, jako podstawa jej rozbudowy, „Morze” 1931, nr 5, s. 4–6.
Ginsbert J., Prawda morska, Warszawa 1934.
Hłasko J., Po przesilaniu, „Przegląd Narodowy” 1920, t. XX, nr 6, s. 817–827.
Kaden Bandrowski J., Generał Barcz, Kraków–Wrocław 1984.
Kirchmayer J., Pamiętniki, Warszawa 1975.
Korytowski K., O sile zbrojnej na morzu, „Morze” 1936, nr 7, s. 7–8.
Kosianowski W., Armia morska jako gwarantka bezpieczeństwa Polski, „Morze” 1930, nr 6, s. 11.
Kosiarz E., Programy rozbudowy floty polskiej w latach 1920–1926 i ich realizacja, cz. 2, „Przegląd Morski” 1961, nr 10, s. 68–75.
Kozicki S., Pamiętnik 1876–1939, oprac., przedm. i przyp. M. Mroczko, Słupsk 2009.
Krzywiec B. A., Obrona morska w Polsce, Warszawa 1934.
Kułakowski M., Marynarka Wojenna Polski Odrodzonej, t. I, Toronto 1988.
Labuda G., Zapiski kaszubskie, pomorskie i morskie, Gdańsk 2000.
Łukaszewski J., Pomorza historie mniej znane, Łódź 2014.
Majkowski A., Historia Kaszubów, Gdańsk 1991.
Makowski A., Kampania wrześniowa na morzu – próba oceny, [w:] Z morza i Pomorza spojrzenie na wrzesień. Pamięć i odpowiedzialność, red. A. Drzewiecki, B. Siek, Toruń 2011, s. 253–276.
Mroczko M., Polska myśl zachodnia 1918–1939 (kształtowanie i upowszechnianie), Poznań 1986.
Na śmierć Admirała, „Nasze Sygnały”, styczeń–maj 1973, nr 129, s. 9.
Nowakowski J., Odrodzenie floty Rzeczypospolitej Polskiej, [w:] „Flota Polska”. Wydanie pamiątkowe ilustrowane, pod protektoratem Szefa Departamentu Morskiego admirała K. Porębskiego, Warszawa 1921, s. 37–47.
Nowotny B., Wspomnienia, red. S. Kudela, W. Pater, J. Wąsiewski, Gdańsk 2006.
Ocioszyński T., Praca i rozwój bandery polskiej, „Morze i Kolonie” 1939, nr 2, s. 4–7.
ORP „Orzeł” w Gdyni. Z wystąpienia gen. Sosnkowskiego, „Morze i Kolonie” 1939, nr 3, s. 4–6.
Palmer A., Północne sąsiedztwo. Historia krajów i narodów Morza Bałtyckiego, przekł. E. Możejko, Warszawa 2008.
Pietraszkiewicz H., Kilka uwag na temat działań floty we wrześniu 1939 roku, [w:] Z morza i Pomorza spojrzenie na wrzesień 1939. Polityka i wojna, red. A. Drzewiecki, B. Siek, Toruń 2011, s. 342–351.
Pietraszkiewicz H., Rozważania o tradycji Marynarki Wojennej, Gdynia 2012.
Popławski J. L., Pisma polityczne, t. II, przedmowa Z. Wasilewski, Kraków–Warszawa 1910.
Porębski K., Sprawy morskie Polski, wstęp i oprac. Z. Machaliński, Gdynia 1996.
Rudzki C., Polskie okręty podwodne 1926–1969, Warszawa 1985.
Rylke A., Zagadnienie przemysłu okrętowego na tle I-go Kongresu Inżynierów, „Przegląd Morski” 1937, nr 104, s. 905–910.
Solski E., Znaczenie marynarki wojennej w obronie kraju w dobie przedwojennej i dziś, „Przegląd Morski” 1934, nr 62, s. 331–340.
Steyer W., Z dziejów Polskiej Marynarki Wojennej w latach 1919–1939. Odbiór okrętów, cz. 1, „Wojskowy Przegląd Historyczny” 1960, nr 3, s. 275–299.
Steyer W., Z dziejów Polskiej Marynarki Wojennej w latach 1919–1939. Odbiór okrętów, cz. 2, „Wojskowy Przegląd Historyczny” 1960, nr 4, s. 241–273.
Tetzlaff H., Budujemy „morską armatę”, „Morze” 1927, nr 12, s. 11.
Tetzlaff H., Zagadnienia morskiej polityki Polski, Warszawa 1931.
Toczek R., Refleksje o polityce morskiej, „Nautologia” 2016, nr 153, s. 62–72.
Tyszel Z. J., Pod Ojczystą Banderą, Katowice 1930.
Umiastowski R., Geografia wojenna Rzeczypospolitej Polskiej i ziem ościennych, Warszawa 1924.
Umiastowski R., Podstawy obrony państwa, Warszawa 1922.
Umiastowski R., Terytorium Polski pod względem wojskowym. Część wstępna i pierwsza, Warszawa 1921.
Uziembło A., Marynarka Wojenna. Duch i bezpieczeństwo, „Morze” 1927, nr 5, s. 9.
Wachowiak A., O program morski, „Morze” 1937, nr 7, s. 2–4.
Downloads
Published
Issue
Section
License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.

