Przeobrażenia morfologiczne wsi w strefie podmiejskiej Wrocławia

Robert Szmytkie; Bartosz Nowak

doi:10.18778/1508-1117.29.03

Autor

Robert Szmytkie Zakład Geografii Społeczno-Ekonomicznej, Instytut Geografii i Rozwoju Regionalnego, Wydział Nauk o Ziemi i Kształtowania Środowiska, Uniwersytet Wrocławski
Bartosz Nowak

DOI:

https://doi.org/10.18778/1508-1117.29.03

Słowa kluczowe:

przeobrażenia morfologiczne, teoria grafów, strefa podmiejska, suburbanizacja, Wrocław

Abstrakt

Zasadniczym celem opracowania jest identyfikacja głównych kierunków przeobrażeń morfologicznych, jakim podlegają miejscowości leżące w strefie podmiejskiej Wrocławia. Stwierdzono, że głównymi skutkami intensywnego ruchu budowlanego na tym obszarze są: transformacja pierwotnych układów przestrzennych podmiejskich wsi, zmiany fizjonomiczne związane z wprowadzeniem na obszary podmiejskie nowej, odmiennej dla wsi zabudowy i powstanie nowego typu krajobrazu – krajobrazu podmiejskiego.

Bibliografia

Bagińska J., Szmytkie R., 2009, Zmiany ludnościowe w strefach podmiejskich dużych miast Polski, [w:] Kamińska W., Mularczyk M. (red.), Współczesne procesy urbanizacji obszarów wiejskich, Uniwersytet Humanistyczno-Przyrodniczy Jana Kochanowskiego w Kielcach, Kielce: 9–17.

Bański J., 2008a, Strefa podmiejska – już nie miasto, jeszcze nie wieś, [w:] Jezierska-Thole A., Kozłowski L. (red.), Gospodarka przestrzenna w strefie kontinuum miejsko-wiejskiego w Polsce, Instytut Geografii i Przestrzennego Zagospodarowania PAN, Toruń: 29–44.

Bański J., 2008b, Wiejskie obszary sukcesu gospodarczego, „Studia Obszarów Wiejskich”, 14, Polskie Towarzystwo Geograficzne, Warszawa.

Bański J., 2012, Problematyka definicji i zasięgu przestrzennego obszarów wiejskich i stref podmiejskich, „Acta Scientiarum Polonorum. Administratio Locorum”, 11/3:5–15.

Batty M., Chin N., Besussi E., 2002, State of the Art Review of Urban Sprawl Impacts and Measurement Techniques, Deliverable Report D1, SCATTER, European Commission,www.casa.ucl.ac.uk/scatter/download/Scatter_D1.pdf.

Drobek W., 1999, Rola miast zdegradowanych w sieci osadniczej Śląska, Wydawnictwo Instytut Śląski w Opolu, Opole.

Dymitrow M., 2012, The Hidden Face of Urbanity. Morphological Differentiation of Degraded and Restituted Towns in Poland in the Context of the Efficacy of the National Administrative System, Degree Project for Master of Science, University of Gothenburg, Gothenburg.

Gonda-Soroczyńska E., 2009, Przemiany strefy podmiejskiej Wrocławia w ostatnim dziesięcioleciu, „Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich”, 4: 149–165.

Kajdanek K., 2011, Pomiędzy miastem a wsią. Suburbanizacja na przykładzie osiedli podmiejskich Wrocławia, Wydawnictwo Nomos, Kraków.

Kansky K.J., 1963, Structure of Transport Networks: Relationships between Network Geometry and Regional Characteristics, University of Chicago, Department of Geography, Research Papers 84, Chicago.

Lisowski A., Grochowski M., 2009, Procesy suburbanizacji. Uwarunkowania, formy, konsekwencje, [w:] Ekspertyzy do Koncepcji Przestrzennego Zagospodarowania Kraju 2008–2033, 1, Ministerstwo Rozwoju Regionalnego, Warszawa: 221–280.

Maleszka W., Szmytkie R., 2009, Zmiany ludnościowe w strefie podmiejskiej Wrocławia, [w:] Kamińska W., Mularczyk M. (red.), Współczesne procesy urbanizacji obszarów wiejskich, Uniwersytet Humanistyczno-Przyrodniczy Jana Kochanowskiego w Kielcach, Kielce: 19–34.

Mayer M., Szmytkie R., 2014, Kształtowanie się stref podmiejskich wokół miast średniej wielkości (studia przypadków z regionu południowo-zachodniego), [w:] Jezierska-Thöle A., Biczkowski M. (red.), Zintegrowany rozwój obszarów wiejskich w świetle polityki Unii Europejskiej, t. 2: Wielofunkcyjność obszarów wiejskich, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, Toruń: 21–152.

Miszewska B., 1985, Przemiany morfologiczne osadnictwa wiejskiego w strefie podmiejskiej Wrocławia. Metoda analizy, „Acta Universitatis Lodziensis. Folia Geographica”,5: 103–122.

Miszewska B., 1995, Strefa miejska i peryferie w powiększającym się terytorialnie Wrocławiu, VIII Konwersatorium Wiedzy o Mieście, Uniwersytet Łódzki, Łódź: 17–23.

Miszewska B., 1996, Struktura morfologiczna peryferyjnych osiedli Wrocławia, „Prace Instytutu Geograficznego. Seria B: Geografia Społeczna i Ekonomiczna”, 14, „Acta Universitatis Wratislaviensis”, 1904: 53–61.

Miszewska B., 2001, Współczesne osiedla willowe wrocławian – kontynuacja procesu, zmienność formy, [w:] Jażdżewska I. (red.), Miasto postsocjalistyczne – organizacja przestrzeni miejskiej i jej przemiany (cz. 2), XIV Konwersatorium Wiedzy o Mieście, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź: 187–198.

Miszewska B., 2002, Wsie jako jądra genetyczne osiedli wrocławskich, „Rocznik Wrocławski”, 8: 107–119.

Namyślak B., Sikorski D., 2010, Wybrane cechy zasobów mieszkaniowych we Wrocławiu w aglomeracji wrocławskiej, [w:] Słodczyk J., Dembicka-Niemiec A. (red.), Funkcje miast jako czynnik kształtowania przestrzeni miejskiej, „Studia Miejskie”,2: 181–192.

Öre O., 1966, Wstęp do teorii grafów, PWN, Warszawa.

Soule D.C. (red.), 2006, Urban Sprawl – a Comprehensive Reference Guide, Greenwood Press, London.

Straszewicz L., 1985, Strefa podmiejska. Pojęcia i definicje, „Acta Universitatis Lodziensis. Folia Geographica”, 5: 7–16.

Sudra P., 2016, Zastosowanie wskaźników koncentracji przestrzennej w badaniu procesów urban sprawl, „Przegląd Geograficzny”, 88 (2): 247–272.

Szmytkie R., 2009, Miasta-zlepieńce na Śląsku Dolnym i Opolskim, „Rozprawy Naukowe Instytutu Geografii i Rozwoju Regionalnego”, 6, Uniwersytet Wrocławski, Wrocław.

Szmytkie R., 2011, Osiedla wiejskie w granicach administracyjnych dużego miasta (przykład Wrocławia), [w:] Słodczyk J. (red.), Procesy suburbanizacji w wybranych miastach Polski, „Studia Miejskie”, 3: 159–186.

Szmytkie R., 2014, Metody analizy morfologii i fizjonomii jednostek osadniczych, „Rozprawy Naukowe Instytutu Geografii i Rozwoju Regionalnego”, 35, Uniwersytet Wrocławski, Wrocław.

Szulc H., 1963, Osiedla podwrocławskie na początku XIX wieku, Monografie Śląskie, Wydawnictwo Ossolineum, Wrocław.

Tinkler K.J., 1977, An Introduction to Graph Theoretical Methods in Geography, Concepts and Techniques in Modern Geography, 14.

Wesołowska M., 2006, Rozwój budownictwa mieszkaniowego a przemiany przestrzenne wsi województwa lubelskiego, „Studia Obszarów Wiejskich”, 10, Warszawa.

Więcław-Michniewska J., 2006, Krakowskie suburbia i ich społeczność, Instytut Geografii i Gospodarki Przestrzennej, Uniwersytet Jagielloński, Kraków.

Wójcik M., 2006, Przemiany siedlisk wsi pod wpływem urbanizacji we wschodnim paśmie aglomeracji łódzkiej (koluszkowsko-brzezińskim), „Acta Universitatis Lodziensis. Folia Geographica Socio-Oeconomica”, 7: 201–213.

Zagożdżon A., 1970, Metody grafowe w badaniach osadniczych ze szczególnym uwzględnieniem morfologii siedlisk, „Przegląd Geograficzny”, 42 (2): 335–348.

Zagożdżon A., 1977, Wykorzystanie metod i technik grafowych w analizie struktur przestrzennych, [w:] Chojnicki Z. (red.), Metody ilościowe i modele w geografii, PWN, Warszawa: 158–169.

Zathey M., 2002, Struktura przestrzenna i mieszkańcy osiedli podwrocławskich, [w:] Jażdżewska I. (red.), Współczesne formy osadnictwa miejskiego i ich przemiany, XV Konwersatorium Wiedzy o Mieście, Łódź: 165–174.