Nowy ład na Antylach Holenderskich

Autor

  • Ryszard Żelichowski Zakład Europeistyki Instytut Studiów Politycznych PAN image/svg+xml

DOI:

https://doi.org/10.18778/1508-1117.17.11

Słowa kluczowe:

Karaibskie Niderlandy, nowy status polityczny, terytoria zamorskie Unii Europejskiej

Abstrakt

W wyniku reformy konstytucyjnej przeprowadzonej w Królestwie Niderlandów w październiku 2010 roku, dotychczasowe Antyle Holenderskie zostały rozwiązane. Obecnie Królestwo Niderlandów składa się z czterech państw autonomicznych: Niderlandów, Aruby, Curaçao i Sint Maarten oraz trzech specjalnych gmin: Bonaire, Sint Eustatius i Saba (BES). Specjalne gminy noszą teraz nazwę Karaibskich Niderlandów (Caribisch Nederland). Nowe kraje autonomiczne mają własne rządy i parlamenty. Gminy specjalne mają dwa poziomy władz. Pierwszy poziom reprezentuje władze centralne Królestwa Niderlandów, a drugi władze lokalne w postaci Rady Wysp (Eilandsraad). Głową państwa jest król Willem-Alexander. Polityka zagraniczna i obronna Karaibskich Niderlandów pozostaje w gestii Królestwa Niderlandów z jednym tylko ministrem spraw zagranicznych i jedną służbą zagraniczną. Kraje Aruba, Curaçao i Sint Maarten mają swoje własne Wydziały Spraw Zagranicznych. Na Sint Maarten instytucja ta nosi nieco inną nazwę – Departament Spraw Zagranicznych. Począwszy od 1 stycznia 2011 roku na Bonaire, Sint Eustatius i Saba oficjalnym środkiem płatniczym jest dolar amerykański. W krajach Curaçao i Sint Maarten, tymczasowo pozostał w obiegu gulden antylski (Antilliaanse Gulden), do czasu zastąpienia go przez guldena Karaibskich Niderlandów. Królestwo Niderlandów jest członkiem Unii Europejskiej. Aruba, Curaçao i Sint Maarten mają status krajów i terytoriów zamorskich UE, a tym samym nie są częścią UE. Nazwa Karaibskie Niderlandy nie obejmuje krajów autonomicznych i odnosi się tylko do tych wysp karaibskich, które są częścią podziału administracyjnego Królestwa Niderlandów. Natomiast termin Karaiby Holenderskie odnosi się do wszystkich wysp karaibskich w ramach Królestwa Niderlandów.

Bibliografia

Balicki J., Bogucka M., 1989, Historia Holandii, Ossolineum, Wrocław.

Bormann C., 2005, Het Statuut voor het Koninkrijk door…, Kluwer

Boxer Ch.R., 1980, Morskie imperium Holandii 1600–1800, Wydawnictwo Morskie, Gdańsk.

Buddingh H., 1995, Geschiedenis van Suriname, Het Spectrum, Utrecht.

Dold L. (red.), 2001, Atjeh. De verbeelding van een koloniale oorlog, Uitgeverij Bert Bakker, Amsterdam

Ferro M., 1997, Historia Kolonizacji, Bellona, Warszawa.

Głowacki A., 2003, Konstytucja Królestwa Holandii, Tłumaczenie i wstęp…, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa.

Goslinga C.Ch., 1985, The Dutch in the Caribbean and in the Guianas 1680–1791, Van Gorcum and Co., Assen

Hoff M.C., 1998, Het misplaatste Oranje Boven-gevoel. Het falen van het militaire systeem in Nederland en Nederlands-Indië: 1825–1995, Longman, Amsterdam.

Laskowska N., 2012, Indonezja, Seria: Historia państw świata w XX i XXI wieku, Wydawnictwo TRIO, Warszawa.

Oostindie G., Klinkers I., 2001, Het Koninkrijk in de Caraïben. Een korte geschiedenis van het Nederlandse dekolonisatiebeleid 1940–2000, Amsterdam University Press, Amsterdam. DOI: https://doi.org/10.5117/9789053564660

„Rijkswet Staatsblad”, 1985, nr 664.

Sobczyński M., 2006, Państwa i terytoria zależne. Ujęcie geograficzno-polityczne, Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń.

Sroka A., 2008, Hiszpańska droga do federalizmu, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław.

„Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden”, 1985, nr 665.

Vandeputte O., Koch J., 1995, Niderlandzki. Język dwudziestu milionów Holendrów i Flamandów, Stichting Ons Erfdeel vzw, Rekkem

Wesseling H.L., 1995, Indië verloren, ramspoed geboren en andere opstellen over de geschiedenis van de Europese expansie, Ooievaar Pockethouse, Amsterdam.

Zumthor P., 1968, Życie codzienne w Holandii, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa.

Żelichowski R. (red.), 2011, Terytoria zamorskie Wielkiej Brytanii, Francji, Niderlandów oraz europejskie terytoria specjalne a Unia Europejska, ISP PAN, Warszawa, s. 79–108.

Pobrania

Opublikowane

2014-01-01

Numer

Dział

Artykuł

Jak cytować

Żelichowski, Ryszard. 2014. “Nowy ład Na Antylach Holenderskich”. Acta Universitatis Lodziensis. Folia Geographica Socio-Oeconomica, no. 17 (January): 251-73. https://doi.org/10.18778/1508-1117.17.11.