Kult jednostki w epoce komunizmu: obchody 60 urodzin Mátyása Rákosiego w świetle węgierskiej prasy
DOI:
https://doi.org/10.18778/0208-6050.106.10Słowa kluczowe:
Mátyás Rákosi, kult jednostki, propaganda, komunizm, historia Węgier po II wojnie światowejAbstrakt
Kult jednostki był elementem systemu komunistycznego w okresie stalinizmu. Przejawem tego zjawiska były obchody 60 urodzin węgierskiego przywódcy komunistycznego Mátyása Rákosiego. Uroczystość i przygotowania do niej zostały bardzo obszernie opisane w węgierskiej prasie. Była ona jednym z najważniejszych narzędzi propagandowych, dzięki któremu komuniści próbowali oddziaływać na społeczeństwo. Analiza treści czterech dzienników wskazuje, że celem władzy było ugruntowanie odpowiedniego wizerunku Rákosiego. Ponadto konieczne było zmobilizowanie robotników do podejmowania urodzinowych zobowiązań w celu zwiększenia produkcji i realizacji planu pięcioletniego. Duża liczba artykułów i ich entuzjastyczny charakter miały wywierać na czytelników presję, aby przyłączyli się do ruchu współzawodnictwa.
Pobrania
Bibliografia
Magyar Országos Levéltár [MOL], Magyar Dolgozók Pártja [MDP] 276. f., 65. cs., 388. őe.
„Magyar Nemzet”, I–III 1952.
„Népszava”, I–III 1952.
„Szabad Ifjúság”, I–III 1952.
„Szabad Nép”, I–III 1952.
Apor B., Leader in the Making: The Role of Biographies in Constructing the Cult of Mátyás Rákosi, [w:] The Leader Cult in Communist Dictatorships. Stalin and the Eastern Bloc, eds B. Apor, J.C. Behrends, P. Jones, E.A. Rees, New York, s. 63–80. DOI: https://doi.org/10.1057/9780230518216_4
Apor B., Spatial Aspects of the Communist Leader Cult: The Case of Mátyás Rákosi in Hungary, [w:] The Sovietization of Eastern Europe. New Perspectives in the Postwar Period, eds B. Arpow, E.A. Rees, Washington 2008, s. 149–169.
Apor B., The Invisible Shining. The Cult of Mátyás Rákosi in Stalinist Hungary, 1945–1956, Budapest–New York 2017.
Bednarczyk M.J., „Cały kraj serdecznie wita swego pierwszego obywatela”. Przebieg obchodów 60. rocznicy urodzin Bolesława Bieruta na łamach „Trybuny Ludu”, „Universitatis Mariae Curie-Skłodowskiej. Sectio F” 2014, t. LXIX, z. 1–2, s. 49–74. DOI: https://doi.org/10.17951/f.2014.69.49
Buzinkay G., A magyar sajtó és újságírás története a kezdektől a rendszerváltásaig, Budapest 2016.
Forró szeretettel készülnek az úttörők Rákosi elvtárs 60. születésnapjára, Budapest 1952.
Hallás C., A nép művelése. Agitáció és propaganda a népművelésben a Rákosi-rendszer idején, Budapest 2013.
Horváth A., A magyar sajtó története a szovjet típusú diktatúra idején, Budapest 2013.
Iskolai ünnepély Rákosi Mátyás 60. születésnapja tiszteletére, Budapest 1952.
Klimó Á. von, „A Very Modest Man”: Béla Illés, or How to Make a Career through the Leader Cult, [w:] The Leader Cult in Communist Dictatorships. Stalin and the Eastern Bloc, eds B. Apor, J.C. Behrends, P. Jones, E.A. Rees, New York 2004, s. 47–62. DOI: https://doi.org/10.1057/9780230518216_3
Leese D., The Cult of Personality and Symbolic Politics, [w:] The Oxford Handbook of the History of Communism, ed. S.A. Smith, Oxford 2017, s. 339–354.
Lendvai P., Węgrzy. Tysiąc lat zwycięstw w klęskach, Kraków 2016.
Magyar írók Rákosi Mátyásról, Budapest 1952.
Nemes J., Rákosi Mátyás születésnapja, Budapest 1988.
Népművészeink ajándékai Rákosi Mátyás 60. születésnapjára, ed. M. Bokor, Budapest 1952.
Pünkösti Á., Rákosi a csúcson 1947–1953, Budapest 1996.
Słownik biograficzny Europy Środkowo-Wschodniej XX wieku, red. W. Roszkowski, J. Kofman, Warszawa 2004.
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

