Marcus Valerius Maximianus  – bohater wojen markomańskich

Marek Olędzki

doi:10.18778/1641-4233.27.03

Authors

Marek Olędzki Uniwersytet Łódzki, Instytut Archeologii https://orcid.org/0000-0002-9851-2324

DOI:

https://doi.org/10.18778/1641-4233.27.03

Keywords:

“Gladiator”, Marcus Valerius Maximianus, Marcomannic wars, legions, cursus honorum, Trenčin-Laugaricio

Abstract

The article provides a reconstructed biography of an outstanding Roman, M. V. Maximianus who became famous for his many heroic deeds in the period of the so-called Marcomannic wars. The reconstruction is undertaken on the basis of two sources of major importance, both of them inscriptions. The first of them was discovered in today’s Slovak town of Trenčin, the other in Zana in Algieria. Significantly, their content is mutually enriching and complementary. A pretext for the discussion was the conversation with the Jubilarian on the authenticity of the character of Maximus created by Russel Crowe in the film “Gladiator”, contrasted in the article with the historical figure of Maximianus.

Downloads

Download data is not yet available.

Author Biography

Marek Olędzki, Uniwersytet Łódzki, Instytut Archeologii

Marek Olędzki – dr. hab., prof. UŁ. Kierownik Katedry Prahistorii Instytutu Archeologii UŁ. Zajmuje się zagadnieniami dotyczącymi okresu lateńskiego i rzymskiego na terenie tzw. Barbaricum oraz problematyką badań nad cywilizacjami, zwłaszcza kręgu śródziemnomorskiego.

References

CIL = Corpus Inscriptionum Latinarum, red. T. Mommsen, Berolini 1873–1933.

Dio. Cass., Roman History, tłum. E. Cary, London 1961.

SHA = Historycy Cesarstwa Rzymskiego, Marek Antoninus Filozof, tłum. H. Szelest, Warszawa 1966.

Dietz, K. Zum Ende der Markomannenkriege: die expeditio Germanica tertia. Red. H. Friesinger et al., Markomannenkriege – Ursachen und Wirkungen. Brno: Archeologický Ú stav Akad. Vě d. Č eské Republiky, 1994: 7–15.

Dubicki, A., Olędzki, M., „Costoboci – Less Known Participants of Marcomannic Wars”. Ephemeris Napocensis XXVIII (2019): 155–166.

Kehne, P. „Zur althistorischen Erforschung der Markomannenkriege. Eine Annäherung mit aktualisierter Chronic der Jahre 166 bis 180 n.Chr”. Slovenska Archeologia 64/2 (2016): 193–254.

Kovacs, P. Marcus Aurelius’ Rain Miracle and the Marcomannic Wars. Leiden: Brill, 2009. https://doi.org/10.1163/ej.9789004166394.i-302 DOI: https://doi.org/10.1163/ej.9789004166394.i-302

Olędzki, M. Wojny markomańskie 162–185 n.e. Warszawa: Bellona, 2011.

Pflaum, H. G. „Deux carrieres equestres de Lambese et de Zana (Diana Veteranorum) 2. M. Valerius Maximianus”. Libyca, Archeologie – Epigraphie III/1 (1955): 134–154.

Szászová, H. „K histórii rímskeho napisu na trenčanskej skale”. Historicke Stúdie 20 (1976): 5–25.

Wielowiejski, J. „Tło historyczne wojen markomańskich oraz niektóre aspekty ich wpływu na kontakty Rzymian z ludami zadunajskimi”. Scripta Archaeologica II (1982): 5–39.

Ryc. 1. Russel Crowe jako Maximus w filmie „Gladiator” źródło: https://zloteprzeboje.tuba.pl/zloteprzeboje/7,101972,24898493,powstanie-gladiator-2-poznalismy-pierwsze-szczegoly.html

Ryc. 2. Aureus Marka Aureliusza źródło: https://allegro.pl/oferta/moneta-marcus-aurelius-aureus-170-rome-ms-60-10915919696?utm_feed=aa34192d-eee2-4419-9a9a-de66b9dfae24&utm_term=desc-yes&utm_source=google&utm_medium=cpc&utm_campaign=_krk_kis_kolekcje_pla_ss&ev_adgr=kolekcje&ev_campaign_id=14598257198&gclid=CjwKCAjwur-SBhB6EiwA5sKtjrAroTDumzhm1p2BUYwUI_-f75EOwGPNhPHo2xOvnTlMZvtyx8KbRxoC7O8QAvD_BwE

Ryc. 3. Kommodus źródło: https://pl.wikipedia.org/wiki/Kommodus#/media/Plik:Commodus_Musei_Capitolini_MC1120.jpg (domena publiczna) fot. Marie Lan-Nguyen

Ryc. 4. Napis skalny z Trenczyna poświadczający pobyt oddziałów rzymskich w tej okolicy