Unconventional therapists and their patients in Polish traditional folk medicine
DOI:
https://doi.org/10.1515/anre-2015-0019Keywords:
folk medicine, behavior in illness, elderly folk therapistsAbstract
Folk medicine is a clearly distinct, comparatively homogeneous and closed system which has arisen from many centuries of isolation and self-sufficiency of the people of the Polish countryside. A feature of this special system involved tradition and relatively consistent illness behaviors, resistant to broader influences of the global society, despite the gradually growing role of modernization factors. An inherent feature of folk culture that impacted behaviors and attitudes of the rural population towards illness was the co-occurrence and overlapping of mystical-magical and religious elements. These applied both to the views on etiology, prevention, diagnosis and therapeutic treatment. Special functions in healing activities in the countryside were performed by the elderly. The matters related to health and illness were the province of the elderly as they were respected and revered for their life’s wisdom and life experience. The purpose of the article is to show the specificity of non-medical treatment in the context of social and cultural determinants, placing special emphasis on the role and importance of the elderly in exercising treatment roles.
Downloads
References
Bartoszek A. 2001. Samoleczenie wśród starszych kobiet wiejskich. In: D. Karwat, L. Jabłoński, editors. Problemy zdrowotne i społeczne osób starszych i niepełnosprawnych na wsi. Lublin: Norbertinum. (in Polish)
Bejnarowicz J. 1969. Wiedza medyczna ludności wsi podhalańskiej. In: M. Sokołowska, editor. Badania socjologiczne w medycynie. Warszawa: KiW. 253–254. (in Polish)
Burszta J. 1967. Lecznictwo ludowe. In: Kultura ludowa Wielkopolski, 3. Poznań: Wydawnictwo Poznańskie. 393–436. (in Polish)
Charyton MA. 2010. Szeptuchy – tradycja żywa. Współcześni uzdrowiciele ludowi na Podlasiu. In: D. Penkala-Gawęcka, editor. Nie czas chorować? Zdrowie, choroba i leczenie w perspektywie antropologii medycznej. Poznań: Biblioteka Telgte. 119–142. (in Polish)
Charyton MA. 2011. Współczesna medycyna ludowa na Podlasiu – oczyma Szeptuch In: A. Anczyk, editor. Medycyna Magica. Oblicza medycyny niekonwencjonalnej. Sosnowiec: Wydawnictwo IMiZŚ. 57–84. (in Polish)
Jaguś I. 2001. Lecznictwo ludowe w Polsce w XX wieku – czynniki i kierunek przemian. Annales Universitatis Mariae Curie -Skłodowska vol. XXVI, 13:175–187. (in Polish).
Jarvis DC. 1989. Folk medicine. A New England almanac of natural health care from noted Vermont country doctor, New York: Fawcett Crest.
Lesińska-Sawicka M, Waśko M. 2012. Medycyna ludowa, gusła i zabobony jako metody lecznicze stosowane w XXI wieku. Medycyna Rodzinna 1:10–14. (in Polish)
Majchrowska A. Editor. 2003. Wybrane elementy socjologii. Lublin: Wydawnictwo Czelej. (in Polish)
Paluch A. 1989. Zerwij ziele z dziewięciu miedz. Ziołolecznictwo ludowe w Polsce w XIX i na początku XX wieku. Wrocław: Wyd. Pol. Tow. Ludoznawczego. (in Polish)
Penkala-Gawęcka D. 1991. Medycyna komplementarna w Polsce i jej badanie. Lud 74:43–54. (in Polish)
Piątkowski W. 1988a. Lecznictwo niemedyczne w Polsce w XX wieku. Warszawa, Wrocław, Kraków, Gdańsk, Łódź: Wydawnictwo PAN. (in Polish)
Piątkowski W. 1988b. Lecznictwo niemedyczne w okresie przemian społecznych – dylematy i perspektywy badawcze. Sztuka Leczenia 4(1):85–90. (in Polish)
Piątkowski W. 1998c. Lecznictwo niemedyczne. Próba interpretacji socjokulturowej. Sztuka Leczenia 4(4):35–43. (in Polish)
Piątkowski W. 1990a. Spotkania z inną medycyną. Lublin: Wydawnictwo Lubelskie. (in Polish)
Piątkowski W. 1990b. Zdrowie i choroba w rodzinach chłopskich. In: A. Firkowska-Mankiewicz, editor. Rodzina a problemy zdrowia i choroby. Warszawa: CPBP. 41–70. (in Polish)
Piątkowski W. 1993. Z badań socjomedycznych nad lecznictwem ludowym w Polsce. Wybrane problemy metodologiczne. In: B. Kuźnicka, editor. Historia leków naturalnych. T. Ziołoznawstwo w dawnej i współczesnej kulturze Rzeszowszczyzny. Warszawa: Wydaw. IHNOiT PAN. 35–43. (in Polish)
Piątkowski W. 1994. Z badań socjologicznych nad leczeniem niemedycznym w Polsce. Wybrane problemy teoretyczne i metodologiczne. In: K. Imieliński, editor. Medycyna u progu XXI wieku. Filozofia i technika leczenia. Warszawa: Polska Akademia Medycyny. 219–231. (in Polish)
Piątkowski W. 1995. Badania socjologiczne nad polskim lecznictwem ludowym (wybrane problemy metodologiczne. In: J. Brozi, editor. Między antropologią a filozofią i historią. Prezentacja lubelskiego środowiska antropologii kulturowej. Lublin: Wydawnictwo UMCS. 67–73. (in Polish)
Piątkowski W. 1998. W stronę socjologii lecznictwa niemedycznego. Przegląd wybranych propozycji badawczych. In: M. Libiszowska-Żółtkowska, M. Ogryzko-Wiewiórowska, W. Piątkowski, editors. Szkice z socjologii medycyny. Lublin: Wydawnictwo UMCS. 17–37. (in Polish)
Piątkowski W. 2008. Lecznictwo niemedyczne w Polsce. Tradycja i współczesność. Lublin: Wydawnictwo UMCS. (in Polish)
Piątkowski W. 2012. Beyond Medicine. Non-Medical Methods of Treatment in Poland. Frankfurt am Main, Berlin, Bern, Bruxelles, New York, Oxford, Warszawa, Wien: Peter Lang Verlag.
Piątkowski W. 2014. Zarys procesu kształtowania się podstaw naukowych lecznictwa niemedycznego. In: M. Skrzypek, editor. Podstawy interdyscyplinarności w naukach o zdrowiu. Lublin: Wydawnictwo KUL. (in Polish)
Radzicki J. 1960. Znachorstwo w aspekcie medyczno-sądowym, prawnym i społecznym. Warszawa: Wydawnictwo IW PAX. (in Polish).
Seyda B. 1962. Dzieje medycyny w zarysie. Warszawa: PZWL. (in Polish)
Szczepański J. 1970. Elementarne pojęcia socjologii. Warszawa: Wydawnictwo PWN. (in Polish).
Twaddle AC, Hessler RM. 1977. A Sociology of Health. S. Louis: Mosby. Chapter: Types of Healer. 139–159.
Tylkowa D. 1989. Medycyna ludowa w kulturze wsi Karpat polskich. Wrocław: Ossolineum. (in Polish)
Zieleniewski M. O przesądach leczniczych ludu naszego. Kraków: Wyd. UJ Kraków 1845 (PhD dissertation). (in Polish)
Downloads
Published
Issue
Section
License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
How to Cite
