Przyszłość polskiego rynku pracy a zagadnienie motywowania osób starszych do pracy

Abstrakt

Zgodnie z prognozami demograficznymi populacja osób w wieku produkcyjnym – w ciągu kolejnych lat – zmaleje, podczas gdy udział osób w wieku 65 lat i więcej wzrośnie. Negatywne tendencje demograficzne odbiją się niekorzystnie na sytuacji na rynku pracy. Jeśli współczynnik aktywności zawodowej nie wzrośnie, łączna liczba osób pracujących drastycznie zmaleje. Presja demograficzna na rynku pracy powinna wpłynąć zatem na wydłużenie aktywności zawodowej Polaków. Wzrost aktywności zawodowej wydaje się jednym z kluczowych zagadnień dotyczących funkcjonowania rynku pracy w Polsce. Czynnikiem, który może przyczynić się do podniesienia wartości współczynnika aktywności zawodowej (w szczególności wśród osób w wieku przedemerytalnym), jest dostosowanie warunków pracy do potrzeb osób w różnym wieku. Możliwość pracy zdalnej, elastyczne godziny pracy czy też gratyfikacja finansowa mogą w innym stopniu motywować do pracy osoby młode i starsze. W rezultacie wykorzystywanie poszczególnych strategii motywacji do zwiększania aktywności zawodowej osób starszych wymaga zidentyfikowania rozwiązań, które w sposób najbardziej efektywny wspomagać będą pracę tej grupy pracowników. Celem pracy jest identyfikacja różnic w sposobie motywowania pracowników ze względu na ich wiek. W badaniu wykorzystano bazę danych indywidualnych, pochodzących z Diagnozy Społecznej (dane z 2015 r.). Do weryfikacji różnic motywacyjnych zastosowano modele logitowe. Uzyskane wyniki wskazują, że preferencje motywacyjne osób starszych różnią się od tych, jakie deklarują pozostali pracownicy. Osoby w wieku przedemerytalnym częściej niż inni deklarują potrzebę niezależności oraz preferują pracę zgodną z dotychczas nabytymi umiejętnościami. Gratyfikacja finansowa, jak również stabilizacja zatrudnienia, mimo iż są istotnymi motywatorami, odgrywają mniejszą rolę wśród osób starszych z uwagi na nabyte prawa emerytalne.