Thoughts on the Use of Space in Polish Cities
DOI:
https://doi.org/10.18778/0208-6018.373.02Keywords:
urban space, urban sprawl, rationality in space managementAbstract
Space is one of the city’s most valuable resources, and its development has a significant impact on the living conditions of residents and the possibilities for creating development processes. The article focuses on identifying trends in the development of space in Polish cities, which began at the turn of the 20th and 21st centuries. The factors and determinants of space development by various city users are discussed. The considerations presented in the article concern issues such as spatial chaos, urban sprawl, the dominance of developers in the housing market, the ghettoisation of urban space, the aesthetics of public places, and the lack of space for public service investments. The effects of the identified trends in the context of rational space management are also presented.
Downloads
References
Atkinson R., Bridge G. (2005), The Gentrification in the Global Context: The New Urban Colonialism, Taylor and Francis Group, New York.
Google Scholar
Czyński M., Ostrowski M. (2011), Reklama w przestrzeni publicznej miasta, Polska Akademia Nauk oraz Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie, Szczecin.
Google Scholar
Domański R. (2002), Gospodarka przestrzenna, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Google Scholar
Domaradzka A. (2021), Klucz do miasta, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa.
Google Scholar
Dybalski J. (2014), BKM. Urban sprawl nie da się zatrzymać. Trzeba nim sterować, https://www.transport-publiczny.pl/wiadomosci/bkm-urban-sprawl-nie-da-sie-zatrzymac-trzeba-nim-sterowac-45997.html [accessed: 29.08.2025].
Google Scholar
Dymnicka M. (2007), Osiedla za bramą a ciągłość kulturowa i społeczna w kształtowaniu przestrzeni miejskiej, [in:] B. Jałowiecki, W. Łukowski (eds.), Gettoizacja polskiej przestrzeni miejskiej, Wydawnictwo SWPS Academica, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa, pp. 53–71.
Google Scholar
Gaczek W.M. (2003), Zarządzanie w gospodarce przestrzennej, Wydawnictwo Branta, Bydgoszcz– Poznań.
Google Scholar
Gehl J. (2014), Miasta dla ludzi, Wydawnictwo RAM, Kraków.
Google Scholar
Kleer J. (2016), Cywilizacje i ich przesilenia, “Studia Ekonomiczne”, no. 1(LXXXVIII), pp. 135–154.
Google Scholar
Korpysz-Wiśniewska A., Rogovoy I. (2024), Murale jako nowe możliwości kształtowania produktów turystycznych, “Turystyka Kulturowa”, no. 131(2/24), pp. 7–31.
Google Scholar
Kowanda C. (2025), Naga prawda o ubraniach, “Polityka”, no. 36(3550), pp. 42–44.
Google Scholar
Krzywik A. (2022), Rola murali we współczesnym funkcjonowaniu miejskich ruchów społecznych w przestrzeni publicznej miast. Przegląd wybranych działań artystycznych, “Przegląd Socjologii Jakościowej”, vol. XVIII, no. 2, pp. 116–131.
Google Scholar
Lefebvre H. (1991), The Production of Space, Blackwell, Oxford.
Google Scholar
Low S.M. (2006), Unlocking the gated communities. Moral minimalism and social (dis order) in gates communities in the United States and Mexico, [in:] G. Glasze, Ch. Webster, K. Frantz (eds.), Private Cities. Global and Local Perspectivies, Routledge, Abingdon, pp. 43–60.
Google Scholar
Markowski T. (1999), Zarządzanie rozwojem miast, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Google Scholar
Markowski T. (2010), Planowanie przestrzenne i instrumenty jego realizacji w świetle teorii ułomnych rynków, [in:] P. Lorens, J. Martyniuk-Pęczek (eds.), Zarządzanie rozwojem przestrzennym miast, Wydawnictwo Urbanista, Gdańsk, pp. 12–31.
Google Scholar
Marshall A. (1925), Zasady ekonomiki, vol. I, Wydawnictwo M. Arcta, Warszawa.
Google Scholar
Pawlik A. (2015), Dobrze zorganizowana przestrzeń jako kluczowy czynnik rozwoju innowacyjności, “Studia Komitetu Przestrzennego Zagospodarowania Kraju PAN”, no. 164, pp. 283–294.
Google Scholar
POŚ (2001), Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo Ochrony Środowiska [Environmental Protection Law] (Dz.U. 2001 Nr 62, poz. 627).
Google Scholar
Rzeńca A., Sobol A., Ogórek P. (eds.) (2021), Raport o stanie polskich miast. Środowisko i adaptacja do zmian klimatu, Instytut Rozwoju Miast, Kraków–Warszawa.
Google Scholar
Scitovsky T. (1954), Two concepts of external economies, “Journal of Economy”, no. 2, pp. 143–151.
Google Scholar
Społeczno-gospodarcze skutki chaosu przestrzennego (2021), Polski Instytut Ekonomiczny, Warszawa.
Google Scholar
Stiglitz E. (2004), Ekonomika sektora publicznego, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Google Scholar
Suburbanizacja – odpowiedź na pogarszające się warunki życia w miastach (2025), https://sztuka-architektury.pl/article/18448/suburbanizacja-odpowiedz-na-pogarszajace-sie-warunki-zycia-w-miastach [accessed: 29.08.2025].
Google Scholar
UPZP (2003), Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym [Act of 27 March 2003 on spatial planning and development] (Dz.U. 2003, Nr 80, poz. 717).
Google Scholar
USG (1990), Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym [Act of 8 March 1990 on municipal self-government] (Dz.U. 1990 Nr 16, poz. 95 ze zm.).
Google Scholar
UUCP (2019), Ustawa z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw [Act of 19 July 2019 amending the Act on maintaining cleanliness and order in municipalities and certain other acts] (Dz.U. 2019, poz. 1579 ze zm.).
Google Scholar
Zuziak Z. (2005), Strefa podmiejska w architekturze miasta. W stronę nowej architektoniki regionu miejskiego, [in:] P. Lorens (ed.), Problem suburbanizacji, Wydawnictwo Urbanista, Warszawa, pp. 17–32.
Google Scholar
Żagan W. (2021), Oświetlenie ulic, Oficyna Wydawnicza Politechniki Warszawskiej, Warszawa.
Google Scholar
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
