Dziedzictwo przemysłowe jako kapitał terytorialny. Przykład Łodzi
DOI:
https://doi.org/10.18778/1429-3730.45.04Słowa kluczowe:
kapitał terytorialny, terytorializacja rozwoju, dziedzictwo poprzemysłowe, rewitalizacja, rozwój ŁodziAbstrakt
W ostatnich dwóch dekadach nastąpiła reinterpretacja czynników i mechanizmów rozwoju społeczno-gospodarczego, opisana w ramach terytorialnego paradygmatu. Wprowadzono pojęcie kapitału terytorialnego i terytorializacji procesów rozwoju mocno eksponujące zasoby specyficzne miejsca i niematerialne uwarunkowania rozwoju gospodarczego. Elementem kapitału terytorialnego jest dziedzictwo poprzemysłowe tworzące specyficzność wielu miast. Dziedzictwo to, obejmujące materialne i niematerialne elementy, jest postrzegane jako kluczowy czynnik rozwoju terytorialnego.
Celem artykułu jest analiza dziedzictwa poprzemysłowego w kontekście paradygmatu rozwoju terytorialnego. Ilustracją dla rozważań teoretycznych jest analiza typu case study potencjału poprzemysłowego Łodzi. Zdaniem autorów kapitał ten tworzy w Łodzi specyficzny potencjał terytorialny i wywiera wciąż istotny wpływ na jego rozwój.
W pracy zaprezentowano interdyscyplinarne podejście łączące wątki gospodarcze, społeczne i techniczne. Zastosowana metoda badawcza to krytyczna analiza literatury przedmiotu połączona z analizą case study.
Bibliografia
Bańko M. (red.), Inny słownik języka polskiego, PWN, Warszawa 2000.
Capello R., Caragliu A., Nijkamp P., Territorial Capital and Regional growth: Increasing Returns in Cognitive Knowledge Use, Tinbergen Institute Discussion Paper, TI 2009–059/3.
Council of Europe Framework Convention on the Value of Cultural Heritage for Society, CETS No.199, 2005.
Deloitte, Mapowanie technologii i priorytetyzacja technologii krytycznych, analiza opracowana na potrzeby Regionalnej Strategii Innowacji, Łódź 2012.
Drabik E. Sobol (red.), Słownik języka polskiego, t. 2, PWN, Warszawa 2007.
Jewtuchowicz A., Terytorium i dylematy jego rozwoju, Wyd. Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2006.
Joint ICOMOS-TICCIH Principles for the Conservation of Industrial Heritage Sites, Structures, Areas and Landscapes, Dublin 2001.
Kępczyńska-Walczak A., Zarządzanie dziedzictwem kulturowym w społeczeństwie opartym na wiedzy, Politechnika Łódzka, Łódź 2014.
Levesque B., Contribution de la ‘nouvelle sociologie economique, [w:] G. Massicotte (eds.), Sciences du territoire. Perspectives quebecoises, Presses de L’Universite du Quebec, 2008.
Markowski T., Kapitał terytorialny jako cel zintegrowanego planowania rozwoju, „Mazowsze. Studia Regionalne”, nr 18/2016.
Markowski T., Flexible and integrative planning in functional urban areas – towards a new approach to spatial planning, [w:] W.M. Gaczek (red.), Dynamika, cele i polityka zintegrowanego rozwoju regionów. Aspekty teoretyczne i zarządzanie w przestrzeni, Bogucki Wydawnictwo Naukowe, Poznań 2013.
Nowakowska A., Terytorializacja procesów gospodarki – od specjalizacji do specyficzności w rozwoju, Wyd. Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach, Katowice 2017 (materiał w druku).
OECD, Territorial Outlook 2001, Paris, 2001.
Pawłowski K., Salm J., Walczak B.M., Materiały do wniosku o uznanie elementów krajobrazu kulturowego miasta poprzemysłowego w Łodzi za Pomnik Historii, Łódź 2009.
Rallet A., Commentaires du texte d’Olivier Crevoisier’ dans Amedee Mollard et al., territories et enjeux du developpement regional, Editions Quae, p. 80; za: Bruno Jean, Le developpement territorial. Une discipline scientifique emergente, [w:] G. Massicotte (eds.), Sciences du territoire. Perspectives quebecoises, Presses de L’Universite du Quebec.
Rekomendacja UNESCO w sprawie historycznego krajobrazu miejskiego, Paryż 2011.
Sytuacja społeczno-gospodarcza Łodzi I–III kwartał 2016 r., Urząd statystyczny w Łodzi, www.lodz.stat.gov.pl.
Szmygin B., Rekomendacja o Historycznym Krajobrazie Miejskim – wdrożenie zmiany paradygmatu w ochronie miast historycznych, Budownictwo i Architektura, 12 (4), 2013.
Ustawa z 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U. 2003, Nr 162, poz. 1568 z późn. zm.).