Jak monitorować lokalne cele adaptacji do zmian klimatu w miastach? Spostrzeżenia z ilościowej analizy treści wybranych budżetów partycypacyjnych w Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii - Putkowska-Smoter, Renata (Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica, 2024)
Dostępne analizy dotyczące mechanizmu budżetu partycypacyjnego w Polsce wskazują na popularność projektów obejmujących kwestie środowiskowe, takie jak zieleń, jakość powietrza i zrównoważony transport, które powinny również wspierać cele miejskiej adaptacji do zmian klimatu (ang. Urban Climate Change Adaptation, UCCA). Ten trend znalazł odzwierciedlenie również w dokumentach miejskich – rosnąca liczba projektów nawiązujących do adaptacji do zmian klimatu w ramach standardowych lub tzw. zielonych budżetów obywatelskich to często pojawiający się wskaźnik wykonalności miejskich planów adaptacji. Nadal jednak, zarówno w badaniach naukowych jak i ewaluacji miejskich dokumentów, monitorowanie budżetów partycypacyjnych w zakresie adaptacji stanowi metodologiczne wyzwanie. Niniejszy artykuł bada możliwości wykorzystania w tym celu ilościowej analizy danych tekstowych. Po pierwsze, proponuje metodę identyfikacji tematyki adaptacji do zmian klimatu z wykorzystaniem kodowania słownikowego na przykładzie bazy budżetów partycypacyjnych w wybranych miastach Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii (GZM). Następnie, bada możliwości identyfikacji trendów w zakresie występowania tych treści w opisach projektów zgłoszonych do budżetów obywatelskich różnego typu (w poszczególnych latach, standardowe vs. zielone budżety obywatelskie, projekty wdrożone vs. niewdrożone). Przeprowadzona analiza wskazuje, że dostępne zestawienia treści projektów budżetów partycypacyjnych są bogatym źródłem informacji na temat lokalnych preferencji w obszarze miejskiej adaptacji do zmian klimatu. Jednak, uzyskanie precyzyjnych i porównywalnych danych wymaga zarówno dostosowań metodologicznych, jak i starannej kontroli wyników. Aby wzmacniać rozpoznawalność celów adaptacji, lokalne władze mogą rozważyć dodatkowe kroki, takie jak udostępnienie wskazówek/inspiracji działań wspierających adaptację i promowanie zgłaszania tego typu projektów w ramach budżetów partycypacyjnych, a także rozwijanie metod deliberatywnych partycypacji społecznej.