Über die Aktualität der romantischen Naturphilosophie - Panasiuk, Ryszard (Acta Universitatis Lodziensis. Folia Philosophica. Ethica-Aesthetica-Practica, 1991)
W związku z podejmowanymi obecnie dyskusjami dotyczącymi filozoficznych problemówekologii autor przypomina stanowisko filozofów przyrody epoki romantycznej odnośnie dostosunku człowieka wobec natury. Przeciwstawiali się oni instrumentalno-ilościowemu traktowaniuprzyrody, krytykując w tym względzie nowożytne przyrodoznawstwo. Głosili ideęjedności człowieka z Naturą - pojętą jako układ organiczny, system samoregulujący się i twórczy,porządek zawierający w sobie samoistne piękno, a nawet treści etyczne. Jednocześnie uważali, że towłaśnie w człowieku, w jego duchowej aktywności przyroda dochodzi do samopoznaniai najwyższej formy samoafirmacji. Przypomnienie tych poglądów ma pewien walor w obecnychdyskusjach na temat konieczności zmiany postawy człowieka wobec otaczającego go światanaturalnego.